05.03.2004 1980’Lİ YILLAR İran ‘İslam’ Devriminin meydana getirdiği ivmeyle, İslam adına iktidar talep eden grupların yükselişine sahne oldu. Kimi yerlerde silahlı mücadele (Taliban), kimi yerlerde demokratik yollar (FIS, RP) denenerek İslam’ın iktidara taşınması çabaları, küresel kapitalizmin adaletsizlikleri karşısında önemli bir çıkışı temsil etmekte ve ezilen kitleler adına sosyalizmin yapamadığı öncülüğü gerçekleştirmekteydi. Cezayir’de bugünkü kokuşmuş yönetim […]

29.04.2005 MÜSLÜMAN DÜNYAYI meydana getiren ülkelerin, birkaç istisna dışında, siyasî bağımsızlıklarını kazanmaları, esas itibariyle İkinci Dünya Savaşından sonraki çeyrek yüzyıl içinde gerçekleşti. “Dekolonizasyon” (sömürge olmaktan kurtulmak) olarak bilinen bu sürece, Bediüzzaman 1911’de Şam şehrindeki Emevî Camiinde yaptığı uzun konuşmada “fecr-i sadık” nitelemesiyle işaret eder. Hicrî 1371 (M. 1952) tarihi, Müslüman dünyanın siyasî bağımsızlığını kazanma sürecine […]

12.11.2003 ÜNİVERSİTE YILLARINDA yurtta kalmamama rağmen, Boğaziçi Üniversitesi yurtlarının sürekli müdavimiydim. Okuduğum Bölüme çok yakın olduğu için namaz kılmak ve muhabbet teatisinde bulunmak için hemen her gün arkadaşlarımın kaldığı odaları “ziyaret ederdim”. Bir gün hiç beklenmedik, yani benim beklemediğim, bir durumla karşılaştım. “İlerici güçlerin” öncü kadroları, lavaboların bulunduğu bölgeye bir duyuru asmıştı. Bu duyuruda kısaca […]

02.01.2004 RADİKAL’DEN MİNE G. Saulnier uzun yıllardır Paris’te yaşayan bir gazeteci. Bir askerin kızı olan Saulnier epeydir Radikal’de kapattığı köşede yüzyılların ıskartaya çıkarttığı kokuşmuş malları pazarlamakla meşgul. Klasik ve modern Oryantalizmin İslam’a ilişkin olarak üretip dolaşıma soktuğu ne kadar peşin kalıp, yafta, aşağılama ya da alaya dayalı ambalaj varsa, bunları kırpıp kırpıp yıldız yaparak ekmeğini […]

30.03.2005 TÜRKİYE’DE KUDRET Elinin açık müdahalesiyle, karar yeter sayısı oluşmadığı için “kabul edilmiş” sayılmayan 1 Mart 2003 Tezkeresinden sonraki süreçte, Türkiye-ABD ilişkileri sürekli bir gerilim ve çatışma alanı haline geldi. ABD’nin Soğuk Savaşın ertesinde ilân ettiği “yeni dünya düzeni”nin süreç içerisinde, komünizm yerine İslâmı küresel tehdit olarak ikame etmeye yönelmesi, özellikle de 11 Eylül olayından […]

30.03.2005 TÜRKİYE, SİVİL toplum kavramıyla özellikle 1980’lerin ikinci yarısında tanıştı. Resmî ideolojinin hayat alanını daralttığı tüm akım ve ideolojiler, demokrasinin yerleşikliğinin artması ve rejimin çoğulcu niteliğinin pekişmesi açısından, sivil toplum kavramını, deyim yerindeyse yeniden ürettiler. İlginç olan nokta, sol, (Türk ve Kürt) milliyetçi ve dini geleneklerin kendilerini sivil toplum içinde konumlandırmakta hiç zorlanmamaları, ancak bunu […]

06.05.2005 TÜRKİYE’DE DEMOKRATİK rejim ikili bir yapıya sahiptir. Bu yapılardan birincisini “devlet elitleri” olarak adlandırılan seçilmemiş asker ve sivillerin temsil ettiği, Kemalist ideolojiyi Tek Parti dönemindeki otoriter biçimiyle yorumlayan, demokrasiyi ancak kendi yorumladıkları biçimiyle Kemalizme uygunluğu oranında benimseyen, halk iradesinin buna karşı tezahürlerini gayrımeşrû sayan, bu tezahürleri önlemek için gerektiğinde silâhlı güç kullanmayı meşrû kabul […]

15.04.2005 MODERN BİLİM Allah’ın var olmadığı bir kâinatı veri alarak eşyaya ve tekevvünata bakar. Kâinatın ve insanın mânâsını “mânâ-yı ismiye” inhisar ettirir. İnsanı, abesiyete müncer olan “evrim” seylinin zavallı bir seyircisi olarak tasvir eder. Kâinattaki hiçbir şeyin kendisini aşan bir “anlamın” taşıyıcısı olduğunu kabul etmez. Kâinatın insana müteveccihen yazılmış bir “kitap” olduğunu göremediği için de, […]

08.04.2005 BİLİM VE din arasındaki ilişkinin niteliği modern dönemin en önemli problemlerinden biri olagelmiştir. Bu ilişkinin bir çatışma mı, yoksa bir uyum ilişkisi mi olduğu sorusu kadar, bunun neden bu kadar önemsendiği de, üzerinde durulması gereken başka bir husustur. Öncelikle, her iki soruyu ortaya çıkaran tarihî bağlama bakalım. Batı düşünce tarihinde en önemli kopmalardan birini, […]

01.04.2005 HAYATA SAF iktidar penceresinden bakanlar ve onu bu dünyaya inhisar ettirenlerin bunun için araçlaştırmayacakları hiçbir şey yoktur. Bunun içinde kendilerini bağlı saydıkları din de vardır. İslâm tarihi boyunca iktidarlarını sağlamlaştırmak için dini kullanmanın en sakil örneklerinden biri, Sıffin’de Emevî sarayının yenilmek üzere olan askerlerinin mızrak uçlarına Kur’ân’dan sayfalar taktırmasıdır. Dinin her türlü iktidarın, ama […]