06.03.2006<\/p>\n
\u00d6L\u00dcM\u00dcN G\u00dcN\u00dcN birinde gelip \u00e7ataca\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 hesaplamadan ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131 hissetti\u011fim zaman, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck tela\u015fa d\u00fc\u015ft\u00fcm.. Kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcn benim i\u00e7in ne anlama geldi\u011fini, yak\u0131nlar\u0131m ve benim i\u00e7in neleri de\u011fi\u015ftirece\u011fini, ruhumu hangi \u00e2lemlere g\u00f6t\u00fcrece\u011fini tasavvur etmeye ba\u015flad\u0131m. \u00d6l\u00fcm\u00fcn mahiyetini d\u00fc\u015f\u00fcnmek \u00e2demo\u011flunun gafletinin y\u0131rt\u0131lmas\u0131na da sebep oluyordu.. Bu bak\u0131mdan da ho\u015f bir tenebb\u00fche kap\u0131 a\u00e7\u0131labilirdi.<\/p>\n
Bir s\u00fcre, \u00f6l\u00fcm\u00fcn beni y\u00fcz y\u00fcze b\u0131rakaca\u011f\u0131 hakikatleri tahayy\u00fcl\u00fcmden \u00e7\u0131karmayarak hayat\u0131ma devam ettim. Yo\u011funla\u015fma kapasitemi elimden geldi\u011fince bu meseleye sarf ettim. Eh, kendimce rab\u0131ta-\u0131 mevt yap\u0131yordum, fena say\u0131lmazd\u0131. G\u00fcn i\u00e7inde \u00f6l\u00fcm\u00fc hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m anlar eskiye g\u00f6re \u00e7ok da artmam\u0131\u015ft\u0131 ama, biraz da olsa rab\u0131ta-\u0131 mevte muvaffak oldu\u011fumu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum.. Ancak i\u015fin pek de o kadar kolay olmad\u0131\u011f\u0131, sa\u011flamas\u0131n\u0131 yap\u0131nca anla\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n
\u0130hlas risalesinde \u2018rab\u0131ta-\u0131 mevt\u2019in, riyadan nefret verdi\u011fi ve ihlas\u0131 kazanmaya sebep oldu\u011fu yaz\u0131yordu. Hatta ben de biraz bu nedenle rab\u0131ta-\u0131 mevt\u2019e kafay\u0131 takm\u0131\u015ft\u0131m. Ancak \u2018ihlas\u0131 kazanmak\u2019 ve \u2018riyadan nefret etmek\u2019 gibi sonu\u00e7lar\u0131n kokusunu bile duymad\u0131\u011f\u0131m\u0131 farketti\u011fimde, bir yerlerde hata yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm.<\/p>\n
Ger\u00e7i insan \u201c\u0130hlas\u0131 kazand\u0131m\u201d diye bir sonuca da ula\u015famazd\u0131, hatta b\u00f6yle bir sonu\u00e7 ihlass\u0131zl\u0131\u011f\u0131n ta kendisiydi.. Ama rab\u0131ta-\u0131 mevtin bir neticesi olarak en az\u0131ndan, farkl\u0131 bir teyakkuz veya yoklama hali hissetmeyi beklemem hata m\u0131yd\u0131? Hem riyadan kurtulmak da elbette \u015f\u0131p diye olmazd\u0131, ben de bu emelde de\u011fildim zaten.. Ama neden, riyadan nefret ettiren o zarar-\u0131 azimi rab\u0131ta-\u0131 mevt sayesinde hissetmiyordum?<\/p>\n
Acaba nerede yanl\u0131\u015f yapt\u0131m diye sorarak alemimi yoklamaya ba\u015flad\u0131m. \u0130lk olarak, \u00f6l\u00fcm\u00fc hat\u0131rlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken hep eski malumat\u0131m\u0131 tekrar ederek tefekk\u00fcr etmeye \u00e7al\u0131\u015fmam bir hata olabilir diye akl\u0131ma geldi. Mutlaka ke\u015ffetti\u011fim taze bir y\u00f6ntem veya kavram olmas\u0131 gerekmiyordu ama eskiden bildi\u011fim \u015feyleri tasdik ve tekrar etmekle vakit ge\u00e7irmek de hi\u00e7bir a\u00e7\u0131l\u0131ma neden olmuyordu, hatta durumu olduk\u00e7a monotonla\u015ft\u0131r\u0131yordu. (Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceleri \u00d6l\u00fcm\u00fcn Aray\u00fcz\u00fc 1-2 yaz\u0131lar\u0131nda anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m) Elbette o d\u00fc\u015f\u00fcnceler de faydas\u0131z de\u011fildi ama, yeni bir hakikatin a\u00e7\u0131lmay\u0131\u015f\u0131 hayat\u0131n i\u00e7inde beni zorluyordu.<\/p>\n
Hata taharrisine giri\u015fti\u011fim zaman dikkatimi \u00e7eken ba\u015fka bir \u015fey, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m kopukluktu. Yo\u011fun d\u00fc\u015f\u00fcncelerden \u00e7\u0131k\u0131p ger\u00e7ek hayata, g\u00fcndelik i\u015flere d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde az \u00f6nce kurdu\u011fum irtibat kopmu\u015f gibi oluyordu. \u201c\u00d6l\u00fcm var, \u00f6l\u00fcm t\u00fcm lezzetlerin bitmesi demek, dikkat et\u201d diye diye kendimi bir y\u0131\u011f\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnceyle donatt\u0131ktan sonra, hayat\u0131n i\u00e7ine dald\u0131\u011f\u0131mda bir s\u00fcrelik zorlama hari\u00e7 yine nisyanalud bir ihmal al\u0131p ba\u015f\u0131n\u0131 gitmi\u015fti. \u00d6l\u00fcmle ilgili so\u011fuk ve kuru bir telkinat yuma\u011f\u0131n\u0131 hatmetmi\u015ftim g\u00fcn be g\u00fcn..<\/p>\n
Kendime i\u00e7ten i\u00e7e telkin etti\u011fim \u015feyler yalan de\u011fildi, hatta en do\u011fru hakikatlerdi ama, benim o g\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m hayata \u00e7ok uzakt\u0131. Evet \u201cbir g\u00fcn\u201d \u00f6lecektim ama \u201cbug\u00fcn\u201d pazardan tarla domatesi alacakt\u0131m, markete de u\u011framal\u0131yd\u0131m, \u015fu kitab\u0131 bitirmeliydim, bal\u0131klara yem vermeyi unutmamal\u0131yd\u0131m, \u015furan\u0131n tozunu alacakt\u0131m.<\/p>\n
Ne zaman gelece\u011fi belli olmayan bir \u00f6l\u00fcm\u00fc bug\u00fcnk\u00fc i\u015flerimle u\u011fra\u015f\u0131rken unutmamaya \u00e7al\u0131\u015fmak ne kadar da sun\u2019i ve y\u0131prat\u0131c\u0131yd\u0131. \u00dcstelik de her bir fiilimdeki niyetimi, rab\u0131ta-\u0131 mevt ile r\u0131za-y\u0131 \u0130lahiye tevcih etmeye \u00e7al\u0131\u015fmak \u00e7eli\u015fki de\u011fil de neydi..? Benim ge\u00e7ti\u011fim sokaklar, aksinde kendimi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm vitrinler, konu\u015ftu\u011fum insanlar, koklad\u0131\u011f\u0131m \u00e7i\u00e7ekler, y\u0131kad\u0131\u011f\u0131m bula\u015f\u0131klar, yapt\u0131\u011f\u0131m yemekler \u00f6l\u00fcmle hi\u00e7 alakas\u0131 olmayan \u015feylerdi. Hayat\u0131m\u0131n sonunda \u00f6l\u00fcm vard\u0131 ama hayat\u0131m\u0131n i\u00e7inde, bug\u00fcn yapmam gereken herhangi bir \u015feyler vard\u0131. Hayat\u0131m\u0131n sonunda \u00f6l\u00fcm vard\u0131 ama, bug\u00fcn\u00fcme \u00e7ok \u00e7ok uzakt\u0131..<\/p>\n
\u00c7ok ac\u0131 bir kopukluk vard\u0131. D\u00fc\u015f\u00fcncelerimden \u00e7\u0131k\u0131p hareketli hayata d\u00f6nmek, elektriklerin kesilmesinden beterdi. Acaba neden b\u00f6yle oluyordu? \u00d6l\u00fcm benim ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m d\u00fcnyayla \u00e7ok mu alakas\u0131zd\u0131? Neden ba\u011flant\u0131 kopuyordu? D\u00fcnyaya geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde neden her \u015fey bitiyordu\u2026..?<\/p>\n
Uzun bir bocalama d\u00f6neminden sonra, metne ilk ad\u0131mda muhatap olan akl\u0131ma ve kopuklu\u011fu en az akl\u0131m kadar hisseden ruhuma hata tesbit raporu vermek \u00fczere ara\u015ft\u0131rmaya giri\u015ftim. Risale-i Nur\u2019 da rab\u0131ta-\u0131 mevtin konu edildi\u011fi birka\u00e7 b\u00f6l\u00fcme ka\u00e7 kere bakm\u0131\u015f oldu\u011fum halde bir daha dikkatlice bakt\u0131m.<\/p>\n
\u0130hlas risalesindeki b\u00f6l\u00fcmde \u201cBelki, \u00e2k\u0131beti d\u00fc\u015f\u00fcnmek suretinde m\u00fcstakbeli zaman-\u0131 haz\u0131ra getirmek de\u011fil, belki hakikat noktas\u0131nda zaman-\u0131 haz\u0131rdan istikbale fikren gitmek, nazaran bakmakt\u0131r\u201d<\/b> c\u00fcmlesinden ba\u015flad\u0131m. Ehl-i tarikat gibi g\u00f6z\u00fcn\u00fc kapay\u0131p kabre girdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnerek gelece\u011fi bug\u00fcne kopyalaman\u0131n ne kadar zor oldu\u011funu, ancak bug\u00fcnden gelece\u011fe nazaran bakman\u0131n ne kadar makul oldu\u011funu, herkes gibi kabullenmi\u015fimdir. Ancak uygulamaya ge\u00e7ti\u011fimde ikisi aras\u0131nda (\u00f6zellikle bu defa) pek de ince bir fark g\u00f6remedi\u011fimi g\u00f6zlemek beni \u00fczm\u00fc\u015ft\u00fc. G\u00f6z\u00fcm\u00fc kapay\u0131p kabre konuldu\u011fumu tahayy\u00fcl etmiyordum ama, \u00f6yle gelece\u011fe nazaran bakmak da \u00e7ok derin d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm s\u00fckunetli anlarda ancak biraz yakalayabildi\u011fim bir \u015feydi. Halbuki bu rab\u0131ta-\u0131 mevt denen \u015fey, sadece \u00f6yle s\u00fckunetli zamanlarda de\u011fil hayat\u0131n taa i\u00e7inde yakalamam gereken bir \u015fey de\u011fil miydi? \u00d6yle ya rab\u0131ta-\u0131 mevtin imha etti\u011fi riya hayat\u0131n i\u00e7indeydi, gurur da, ve keza di\u011fer k\u00f6t\u00fc hasletler de. Sakin kafayla derinlere dal\u0131p ancak biraz hissedebildi\u011fim bir hakikat, hayat\u0131n tam g\u00f6be\u011findeki b\u00f6yle manevi yaralara nas\u0131l merhem olabilirdi\u2026.? Olabilir miydi?<\/p>\n
Bu \u00e7eli\u015fki, hatalar\u0131mdan birinin gelece\u011fe \u2018nazaran<\/b> bakma\u2019 y\u00f6ntemiyle ilgili olabilece\u011fini ihtar etti. Bu hata ihtimalini zihnimin bir kenar\u0131na not ettikten sonra \u201cdaha bir par\u00e7a \u00f6b\u00fcr tarafa gitse asr\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc, daha bir par\u00e7a gitse d\u00fcnyan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc m\u00fc\u015fahede eder\u201d c\u00fcmlesine y\u00f6neldim. Bu c\u00fcmleyi anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131 sanm\u0131yordum, hi\u00e7 sanm\u0131yordum. Bazen, bu c\u00fcmlede anlat\u0131lan\u0131 hissedebilmek i\u00e7in d\u00fcnyay\u0131 ve zaman\u0131 ihata edebilecek k\u00fclli bir nazar laz\u0131m herhalde derdim.. D\u00fcnyan\u0131n ve asr\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ne anlama geldi\u011fiyle al\u00e2kal\u0131 uzun uzad\u0131ya laf edebilirdim belki ama, mesele m\u00fc\u015fahede etmek olunca bu c\u00fcmleyi anlam\u0131yordum. Hem \u2018bir par\u00e7a \u00f6b\u00fcr tarafa gitmek\u2019 ne menem bir\u015fey, onu ara\u015ft\u0131rmal\u0131yd\u0131.<\/p>\n
Sonra S\u00fcnnet-i Seniyye risalesini a\u00e7t\u0131m. \u201cBen bir cenazeyim, \u00fc\u00e7 m\u00fchim b\u00fcy\u00fck cenazenin ba\u015f\u0131nda duruyorum\u201d<\/b> dedikten sonra; \u00fc\u00e7 m\u00fchim cenazeyi s\u0131ral\u0131yor. \u00d6nce \u201cBenim hayat\u0131mla alakadar zihayat mahlukat\u0131n cenazelerinin ba\u015f\u0131nda mezar ta\u015f\u0131y\u0131m\u201d<\/b> diyor. Sanki kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015f ge\u00e7mi\u015f, bir de kendisiyle alakadar her bir mahluku \u00f6lm\u00fc\u015f gibi g\u00f6r\u00fcyor. Kendini onlar\u0131n heyet-i mecmuas\u0131n\u0131n mezar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda bir mezar ta\u015f\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyor. \u201cAllah Allah\u201d dedim, insan kendisiyle alakadar her\u015feyin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc, onlar\u0131n ba\u015f\u0131nda kendisini bir mezar ta\u015f\u0131 gibi hissedecek kadar \u2018kesin\u2019 nas\u0131l g\u00f6r\u00fcr? Dokundu\u011fum, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm, izledi\u011fim, hissetti\u011fim, koklad\u0131\u011f\u0131m, sevdi\u011fim, sevgiyle bakt\u0131\u011f\u0131m, nefret etti\u011fim, nefretle bakt\u0131\u011f\u0131m benimle alakadar herkesin ve her \u015feyin toptan \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6rmek ne acip bir\u015feydi? Nas\u0131l olurdu?<\/p>\n
Hele bir de k\u00fcre-i arz\u0131 bir mezaristan olarak g\u00f6r\u00fcp, b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n hayat\u0131yla alakadar umum zihayat\u0131n heyet-i mecmuas\u0131n\u0131n mezar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda bu asr\u0131 bir mezar ta\u015f\u0131 olarak g\u00f6rmek daireyi \u00e7ok daha geni\u015fletmi\u015fti. Hayat\u0131nda hi\u00e7 g\u00f6rmedi\u011fi bilmem hangi k\u0131tan\u0131n bilmem neresinde ya\u015fayan hayvan dahi bu dairenin i\u00e7indeydi. \u00dcstelik kendisi de o kadar k\u00fc\u00e7\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc ki, o as\u0131r olan mezar ta\u015f\u0131nda \u00e7abuk silinecek k\u00fc\u00e7\u00fck bir nokta veya \u00e7abuk \u00f6lecek bir kar\u0131ncayd\u0131. \u201cFes\u00fcbhanallah\u201d dedim ger\u00e7ekten. Bu sat\u0131rlar\u0131 \u00f6nceden de okumu\u015ftum ama b\u00f6yle g\u00f6r\u00fcr gibi hissetmek manas\u0131nda okuyunca hayrete d\u00fc\u015ft\u00fcm.<\/p>\n
\u0130nsan nas\u0131l \u015fu koca asr\u0131n i\u00e7indeki y\u00fczlerce binlerce \u00e7e\u015fit, milyarlarca, trilyarlarca say\u0131da, hatta say\u0131lamayacak kadar kesretli mahlukat\u0131, zihayat\u0131, insan\u0131 \u00f6lm\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcp, heyet-i mecmuas\u0131n\u0131n cesedini bir cenaze olarak tahayy\u00fcl edebilir? Bu imkans\u0131z.. Hem de onlar\u0131n \u00f6l\u00fcm zamanlar\u0131na daha epey vakit varken, hepsi de farkl\u0131 farkl\u0131 zamanlarda \u00f6lecekken nas\u0131l b\u00f6yle hepsinin cenazesi bir tek cenaze gibi g\u00f6r\u00fclebilir? O kadar t\u0131kl\u0131m t\u0131kl\u0131m bir manayd\u0131 ki, kesret denilen \u015fey tam da buydu herhalde. Her \u015feyin \u00f6l\u00fcm\u00fc nas\u0131l b\u00f6yle bir \u00f6l\u00fcm gibi alg\u0131lan\u0131rd\u0131 ki?<\/p>\n
Bu alg\u0131 \u00e7ok zor bir alg\u0131yd\u0131, ama \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k halinden biraz kurtulduktan sonra Risale-i nur\u2019un muhtelif yerlerinde, kesrette bo\u011fulan akla nas\u0131l vahdet ile izah verildi\u011fini hat\u0131rlad\u0131m. Acaba dedim, Risale-i Nur\u2019da her \u015feyin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc tek bir \u00f6l\u00fcm gibi alg\u0131lamaya yarayacak bir izah var m\u0131 ki? Akl\u0131ma 22. s\u00f6z\u00fcn lemalar\u0131ndan birinde ge\u00e7en \u2018ihya\u2019 fiili geldi.<\/p>\n
\u0130hya y\u00fcz\u00fcndeki turraya dikkat edince hi\u00e7bir zihayat\u0131n kendi kendini ihya etmedi\u011fi ortaya \u00e7\u0131k\u0131yordu. Bir ihya fiili laz\u0131m geliyordu ama mesele \u201cevet mutlaka bir ihya fiili olmal\u0131\u201d sonucuna ula\u015fmak de\u011fildi. Muhim olan bu fiilin nas\u0131l bir fiil oldu\u011fuydu. G\u00fcne\u015fin akisleri tek bir g\u00fcne\u015fe verilmezse milyonlarca g\u00fcne\u015fi kabul etmek laz\u0131m gelece\u011fi gibi, b\u00fct\u00fcn ihyalar o \u2018k\u00fcll\u00ee ihya\u2019dan de\u011filse o k\u00fclli ihyay\u0131 inkar etmek gerekiyordu.. Ve b\u00fct\u00fcn ihyalar o \u201ctek ihya\u201d fiilinden ise, \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6nemsiz gibi g\u00f6r\u00fcnen kimsenin bilmedi\u011fi bir hayat dahi o ihya fiilinden olmal\u0131yd\u0131, b\u00f6yle olmazsa fiil olmazd\u0131. B\u00f6yle olmazsa o fiilin varl\u0131\u011f\u0131 kalm\u0131yordu.<\/p>\n
Hayat kesinlikle tek elden \u00e7\u0131kmal\u0131yd\u0131, Hz. Nuh zaman\u0131ndaki insan, hayvan ve bitkileri hayatland\u0131ran ihya, 2005 y\u0131l\u0131nda do\u011fan bir bebe\u011fe veya k\u0131rksekiz saat ya\u015fayacak bir b\u00f6ce\u011fe hayat veren ihya ayn\u0131 ihya idi, ayn\u0131 fiil idi.. Hz. Adem\u2019e hayat veren ayn\u0131 fiil, k\u0131yameti g\u00f6recek insanlara hayat veren fiille ayn\u0131yd\u0131.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn zihayat\u0131 hayatland\u0131ran ihya fiili ayn\u0131 fiil ise, kime ne zaman hayat verilmi\u015f olursa olsun; ister ilk insanlar d\u00f6neminde, ister milattan \u00f6nce, ister ashab-\u0131 Kehf d\u00f6neminde, ister asr-\u0131 saadette, ister 2000\u2019li y\u0131llar\u0131n ta ilerisinde ya\u015fam\u0131\u015f olsun; insan olsun kurt\u00e7uk olsun vah\u015fi bir aslan olsun, b\u00fct\u00fcn hayatlar o ihyadan hayat alarak devam ediyordu. B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce, o kadar birbirinden farkl\u0131, ayr\u0131 ayr\u0131 zamanlarda ve birbirinden \u00e7ok uzak milyonlarca zihayata verilen say\u0131lamayacak kadar kesretli ayr\u0131 ayr\u0131 hayatlar\u0131n hepsi birtek ihyadan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan, \u00f6yle kesretli hayatlar bir tek ihyan\u0131n perdesi alt\u0131nda bir tek hakikat olarak alg\u0131lanabilir miydi acaba\u2026\u2026.?<\/p>\n
Risale-i Nur\u2019un anlatt\u0131\u011f\u0131 iman ilmiyle, nas\u0131l bir g\u00fcvercinin, ba\u015f\u0131nda duran yemci kad\u0131nlar taraf\u0131ndan beslenmesi veya bir adam\u0131n az \u00f6nce b\u00fcfeden ald\u0131\u011f\u0131 sandivici yemesi, bir \u00e7ocu\u011fun a\u011fz\u0131na annesi taraf\u0131ndan biberonla su verilmesi ayn\u0131 ia\u015fe ile oluyordu. Hepsini besleyen fiil ayn\u0131 fiildi. Adam b\u00fcfeden alm\u0131\u015f bir \u015feyler yiyor i\u015fte, annesi \u00e7ocu\u011fu besliyor i\u015fte, kad\u0131nlar g\u00fcvercine yem at\u0131yor i\u015fte diye d\u00fc\u015f\u00fcnmek o c\u00fcz\u2019i ia\u015feyi esbaba ve tesad\u00fcfe havale etmek oluyordu. E\u011fer tevhid nazar\u0131yla bakmazsak ilahi cemal gizleniyordu, bir \u0131\u015f\u0131k, bir meyve gibi k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir ihsan esbaba ve tesad\u00fcfe at\u0131l\u0131nca, b\u00fct\u00fcn r\u0131z\u0131klar b\u00fct\u00fcn nimetler b\u00fct\u00fcn \u0131\u015f\u0131klar birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z, \u00f6ylesine tesad\u00fcfen nimetler \u00f6ylesine k\u0131ymetsiz r\u0131z\u0131klar haline geliyordu. Ama tevhid ve vahdet nazar\u0131yla bak\u0131nca, g\u00fcvercine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da, \u00e7ocu\u011fa bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da, bebe\u011fe bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da ayn\u0131 fiilden ayn\u0131 isimden haber al\u0131yorduk, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ve \u015fekiller farkl\u0131 oluyordu ama ayn\u0131 fiili g\u00f6steriyordu. Kesretli eserlerin her biri, ayn\u0131 o fiili g\u00f6sterdi\u011finden, \u201co vahdetle\u201d o eserlere bak\u0131l\u0131nca g\u00f6r\u00fclen hissedilen mana da par\u00e7a par\u00e7a olmuyordu. Hep ayn\u0131 tek hakikat oluyordu..<\/p>\n
Ayn\u0131 tevhid nazar\u0131yla bak\u0131nca, b\u00fct\u00fcn ihyalar ayn\u0131 tek fiilin eseri olduklar\u0131ndan kainat\u0131 ihata etmi\u015f bir tek ihya gibi, \u015fifalar ayn\u0131 fiilin eseri olduklar\u0131ndan zemini kaplam\u0131\u015f bir tek \u015fifa gibi, b\u00fct\u00fcn r\u0131z\u0131klar ayn\u0131 ia\u015fenin eseri oldu\u011fundan umum mevcudat\u0131 sarm\u0131\u015f bir tek ia\u015fe gibi ve b\u00fct\u00fcn \u00f6l\u00fcmler de ayn\u0131 imatenin eseri olduklar\u0131ndan, b\u00fct\u00fcn hayatlara ve hayatl\u0131lara dokunan \u00f6l\u00fcm bir tek k\u00fclli \u00f6l\u00fcm gibi imana g\u00f6r\u00fcnebilirdi. B\u00fct\u00fcn mevcudat da tek bir \u00f6l\u00fc gibi alg\u0131lanabilirdi.<\/p>\n
Mutfak tezgah\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde hemen hemen her g\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm bir kar\u0131ncan\u0131n cesedi, d\u00fcn cami avlusundan ge\u00e7erken g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm tabutun i\u00e7indeki \u00f6l\u00fc, 632 y\u0131l\u0131nda vefat eden Hz. Resulullah\u2019\u0131n (asm) m\u00fcbarek cesedi, Bizans \u0130mparatorlu\u011fu d\u00f6neminde \u00f6len bir kedinin cesedi, \u015fu an i\u00e7inde bulundu\u011fum binan\u0131n atomlar\u0131n\u0131n k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde esbab-m\u00fcsebbeb alakas\u0131 kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda atom mahiyetleri bozulmu\u015f mahvolmu\u015f halleri, Hz. Salih (as) \u0131n kesilen devesi, yaz boyunca a\u00e7mas\u0131n\u0131 bekledi\u011fim \u00e7i\u00e7e\u011fin sonbaharda a\u00e7t\u0131ktan sonraki cesedi, h\u00fclasa kainatta \u00f6lmeye f\u0131tri meyli olan ve \u00f6l\u00fcm\u00fc kati olan ne varsa hepsi tevhid nazar\u0131yla tek bir \u00f6l\u00fc gibiydi.. Ayn\u0131 fiilin eseri olan b\u00fct\u00fcn eserler ayn\u0131 tek fiilden haber verdiklerinden, ayn\u0131 hakikati g\u00f6sterdi\u011finden tek bir eser gibiydi\u2026.<\/p>\n
Ancak bu \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce b\u00fct\u00fcn \u00f6l\u00fcmleri nazar\u0131mda tek bir \u00f6l\u00fcm gibi tahayy\u00fcl edebildim. Ger\u00e7i her g\u00fcn g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnde a\u00e7\u0131k se\u00e7ik bir \u00f6l\u00fcm vuku bulmuyor, her g\u00fcn \u00f6l\u00fcm\u00fc hat\u0131rlatacak bir \u00f6l\u00fcm veya bir cesed g\u00f6rm\u00fcyoruz ama nazar\u0131m\u0131z\u0131 kesretli eserlerden vahid fiile tevecc\u00fch ettirebilirsek, g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnde eseri olmadan da, o fiilin varl\u0131\u011f\u0131na yakin has\u0131l etmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Kainat\u0131n mevcudat\u0131n\u0131 kesret nazar\u0131yla say\u0131s\u0131z eserler toplulu\u011fu veya toplam\u0131 de\u011fil de, vahdet nazar\u0131yla ihya gibi ia\u015fe gibi imate gibi vahid fiillerin me\u015fheri olarak g\u00f6rebilirsek; \u201ceserden fiile\u201d de\u011fil de \u201cfiilden esere\u201d bakabilirsek; \u00f6l\u00fcm gelmeden de hadsiz mevcudat\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc gelmi\u015f gibi, vuku bulmu\u015f gibi, kesretli mevcudat\u0131n hepsini tek bir cenazeymi\u015f gibi seyredebiliriz. Ve bu bak\u0131\u015f gelece\u011fi bug\u00fcne kopyalamak de\u011fil, fiilin mevcudiyetiyle eseri anlamland\u0131rmak, esere nazaran bakabilmek anlam\u0131nda oldu\u011fundan \u0130hlas Risalesindeki rab\u0131ta-\u0131 mevt metoduna da muvaf\u0131k olmu\u015f oluyor. *<\/p>\n
\u00dcstad\u2019\u0131n bu risaleyi anlayarak okuyan iman\u0131n\u0131 kurtar\u0131r in\u015fallah dedi\u011fi risalede, \u015fa\u015fmaz bir y\u00f6ntem olarak sunulan tevhid nazar\u0131, fiile intikal form\u00fcl\u00fcyle her nefsin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn muhakkakul vuku oldu\u011funu b\u00f6yle kat\u2019i bir surette g\u00f6sterdi\u011finden, s\u00fcnnet-i seniyye risalesinde oldu\u011fu gibi bu asr\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ve d\u00fcnyan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc belki kainat\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ayn\u0131 fiilin eseri olan tek bir \u00f6l\u00fcm gibi m\u00fc\u015fahede edebiliriz. Her g\u00fcn muhatab oldu\u011fumuz mevcudat\u0131n \u00f6l\u00fcmlerini de zorlayarak de\u011fil, k\u00fclli ve f\u0131tr\u00ee bir nazar sayesinde hat\u0131rlayabiliriz.<\/p>\n
\u00c7\u00fcnk\u00fc etraf\u0131m\u0131zdaki herhangi bir \u015feye, herhangi bir nesne, herhangi bir varl\u0131k, herhangi biri olarak de\u011fil; vahid fiillerin i\u015f g\u00f6rmesiyle zahir olmu\u015f mevcudat diye bakm\u0131\u015f oluyoruz. Ona bakarken, bask\u0131n olan anlam o mevcudun \u00f6nemsiz d\u00fcnyevi ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 de\u011fil; ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu fiille olan alakas\u0131 ve ondan geldi\u011fi oluyor. O zaman hen\u00fcz onun \u00fczerinde ad\u0131 \u201c\u00f6l\u00fcm\u201d olan eser g\u00f6r\u00fclm\u00fcyorsa bile, k\u00fclli imate fiiline yakinimiz varsa; o fiilin ona dokunaca\u011f\u0131n\u0131, onda i\u015f g\u00f6rece\u011fini, onu \u00f6ld\u00fcrece\u011fini bug\u00fcn gibi g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Ve en \u00f6nemlisi bu bak\u0131\u015f eserden fiile de\u011fil de fiilden esere oldu\u011fundan, ayr\u0131 ayr\u0131 mevcudata ayr\u0131 ayr\u0131 bak\u0131p hep ayn\u0131 sonucu bulmaya u\u011fra\u015fmak yerine, vahdet taraf\u0131ndan kesret taraf\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in her \u015feyde ayn\u0131 sonucu g\u00f6r\u00fcvermek \u015feklinde bir kazanc\u0131m\u0131z olabiliyor.<\/p>\n
Ve nazar b\u00f6yle olunca da, benim ge\u00e7ti\u011fim sokaklar, benim koklad\u0131\u011f\u0131m \u00e7i\u00e7ekler, benim yem verdi\u011fim bal\u0131klar \u00f6l\u00fcmle hi\u00e7 alakas\u0131 olmayan \u015feyler olmaktan \u00e7\u0131k\u0131yor, bir g\u00fcn \u00f6lece\u011fim ama bug\u00fcn \u00e7ok i\u015fim var ve i\u015flerimin \u00f6l\u00fcmle alakas\u0131 yok diyemiyorsunuz. \u00c7\u00fcnk\u00fc en \u00e7elimsiz bir canl\u0131, en ufak bir olay ve olay\u0131n i\u00e7indeki varl\u0131klar dahi tevhid nazar\u0131 form\u00fcl\u00fc ile kar\u015f\u0131m\u0131za kendisi olarak \u00e7\u0131km\u0131yor. Kendini ve b\u00fct\u00fcn mahlukat\u0131 \u00f6ld\u00fcrecek olan k\u00fclli ve umumi fiiller sahibinin eseri olarak size g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ve \u201co fiille bana bak\u201d diyor. Ne oldu\u011fu \u00f6nemli de\u011fil, b\u00f6yle hadsiz efal\u2019in sergisi olan \u015fu kainattaki vahdet ve ehadiyet ipleriyle sarmal olmu\u015f herhangi bir fert, herhangi bir \u015fey size vahdet diliyle kainat\u0131n k\u0131yamet hengam\u0131ndaki \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ihtar edebiliyor.<\/p>\n
Riyadan ve di\u011fer k\u00f6t\u00fc hasletlerden rab\u0131ta-\u0131 mevt vesilesiyle kurtulma meselesine gelince.. Rab\u0131ta-\u0131 mevt \u00fczerinde yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131m zaman, i\u00e7inden \u00e7\u0131kamad\u0131\u011f\u0131m problem: g\u00fcn i\u00e7inde, \u00e7ar\u015f\u0131da pazarda, han\u0131m arkada\u015flarla birlikteyken, akrabalar aras\u0131ndayken; yani hayat\u0131n muhtelif i\u015flerine dalm\u0131\u015fken hayat\u0131n s\u00fcreklili\u011fine g\u00f6re istisnai bir durum olan \u00f6l\u00fcm\u00fc nas\u0131l hat\u0131ra getirece\u011fim idi. Kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fc ve her \u015feyin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc nas\u0131l akl\u0131ma getirecektim ki, beni riyaya yani olmad\u0131\u011f\u0131m gibi g\u00f6r\u00fcnmeye sevk eden etkilerden so\u011fuyacakt\u0131m? Bu etkiler de, ya\u2014asl\u0131nda ahiret hayr\u0131 getirebilecek oldu\u011fu halde d\u00fcnya cihetiyle yakla\u015fan\u2014d\u00fcnyev\u00ee bir meta\u2019 \u0131n sebep oldu\u011fu bir i\u015ftah, ya baz\u0131 insanlar\u0131n tahkiksiz ama insan nefsine ho\u015f gelen muameleleri gibi \u015feyler idi.<\/p>\n
Herkes i\u00e7in ge\u00e7erli midir bilemiyorum ama kainata fiiller g\u00f6z\u00fcyle bakarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m vahdet form\u00fcl\u00fcn\u00fc, eseri fiillerle tarif eden tevhid nazar\u0131n\u0131 kullanmak; nereye gidersem gideyim, kimin kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131karsam \u00e7\u0131kay\u0131m, hangi d\u00fcnyev\u00ee meta ile burun buruna gelirsem geleyim hepsinin, k\u00fcllisinin tek bir \u00f6l\u00fcm damgas\u0131yla damgaland\u0131\u011f\u0131n\u0131, onlar\u0131 elde etmek i\u00e7in olmad\u0131\u011f\u0131m gibi g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm \u015feylerin, \u00f6yle k\u00fclli bir fiilin eseri olan \u00f6l\u00fcmden kurtulamayaca\u011f\u0131n\u0131 ve b\u0131rak\u0131n her birini, topunun hi\u00e7bir \u015feye de\u011fmediklerini anlamaya beni sevk etti. Ge\u00e7ti\u011fimiz sokaklar, y\u00fczlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z insanlar, \u0131\u015f\u0131lt\u0131l\u0131 binalar, u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u015fler, kalbimizi ba\u011flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ev e\u015fyalar\u0131, y\u0131kad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bula\u015f\u0131klar, insan\u0131n y\u00fcre\u011fini hoplatan elbiseler, sulad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7i\u00e7ekler, ba\u015f\u0131n\u0131 ok\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kedicikler, bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z aynalar\u2026 ne varsa kainatta hepsi ortak bir \u00f6l\u00fcm\u00fcn, k\u0131yamet hengam\u0131nda b\u00fct\u00fcn mevcudat\u0131n bu d\u00fcnyaya ait mahiyetini \u00f6ld\u00fcrecek bir fiilin canl\u0131 cenazeleri oldu\u011funa g\u00f6re, onlar i\u00e7in riyaya, gurura girmeye de\u011fer mi? diye anlamak ne kadar ger\u00e7ek, ne kadar hakikat, ne kadar \u015feffaf, ne kadar f\u0131tr\u00ee imi\u015f dedim, ruhumda hissettim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
06.03.2006 \u00d6L\u00dcM\u00dcN G\u00dcN\u00dcN birinde gelip \u00e7ataca\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 hesaplamadan ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131 hissetti\u011fim zaman, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck tela\u015fa d\u00fc\u015ft\u00fcm.. Kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcn benim i\u00e7in ne anlama geldi\u011fini, yak\u0131nlar\u0131m ve benim i\u00e7in neleri de\u011fi\u015ftirece\u011fini, ruhumu hangi \u00e2lemlere g\u00f6t\u00fcrece\u011fini tasavvur etmeye ba\u015flad\u0131m. \u00d6l\u00fcm\u00fcn mahiyetini d\u00fc\u015f\u00fcnmek \u00e2demo\u011flunun gafletinin y\u0131rt\u0131lmas\u0131na da sebep oluyordu.. Bu bak\u0131mdan da ho\u015f bir tenebb\u00fche kap\u0131 a\u00e7\u0131labilirdi. Bir s\u00fcre, \u00f6l\u00fcm\u00fcn […]<\/p>\n","protected":false},"author":55,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"ppma_author":[240],"class_list":["post-90359","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arsiv"],"yoast_head":"\n