20.01.2012<\/p>\n
\u0130NSANIN \u00d6MR\u00dcNDE ger\u00e7ekle\u015fmesi zor hayallere kap\u0131l\u0131p gitti\u011fi, hayal ile ger\u00e7ek aras\u0131nda zoraki k\u00f6pr\u00fcler kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 zamanlar \u00e7ok ya\u015fanabiliyor. B\u00f6yle zamanlarda, ger\u00e7ekle\u015fmesi zor hedefler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck beklentilere s\u00fcr\u00fckleniliyor. \u0130nsan\u0131n akl\u0131na, \u00e7ok fazla hayal kurmasa, elinde olmay\u0131p ba\u015f\u0131na gelen istemedi\u011fi durumlara daha kolay r\u0131za g\u00f6sterip, daha rahat ve huzurlu bir \u00f6m\u00fcr s\u00fcrmez miyim diye gelebiliyor. Hatta bize do\u011fu\u015ftan hayal melekesi verilmemi\u015f olsayd\u0131, acaba \u015fimdi nas\u0131l bir d\u00fcnyada ya\u015f\u0131yor olurduk?<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Oysa insana verilen hi\u00e7bir haslet bo\u015f yere verilmedi\u011fi gibi, hayal edebilme hususiyetinin verili\u015fi de elbette l\u00fczumsuz de\u011fildir. Bir\u00e7ok hikmetleri vard\u0131r. \u00dcstelik hayal kurmaya \u00e7al\u0131\u015fmak, sadece zihinde \u00e7o\u011funlukla gelece\u011fe ili\u015fkin, isteklere, arzulara uygun, ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin olu\u015fmas\u0131n\u0131 tetiklemekten ibaret de\u011fildir. Fikirleri, d\u00fc\u015f\u00fcnceleri somutla\u015fm\u0131\u015f tasvirlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye de yarayan bir kuvvedir. Bu y\u00f6n\u00fcyle Onuncu S\u00f6zde “akl\u0131n hizmetk\u00e2r\u0131” olarak tan\u0131mlan\u0131yor. Bu y\u00fczden, Risale-i Nur’da pek \u00e7ok yerde, tefekk\u00fcr\u00fcn ilk basama\u011f\u0131 olarak tahayy\u00fcle m\u00fcracaat ediliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ekleri hayal alemindeki tasvirlerle a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fmak, onlar\u0131 daha kolay anlayabilecek seviyede basitle\u015ftirici, a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 ve hat\u0131rda kal\u0131c\u0131 k\u0131l\u0131yor. T\u0131pk\u0131 varsay\u0131mlarla yani pe\u015finen yap\u0131lan kabullerle, misallerle yola \u00e7\u0131karak ispatlama yolunun denenmesi gibi.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bedi\u00fczzaman, hayali, d\u00fc\u015f\u00fcncenin dima\u011f\u0131m\u0131zdaki mertebelerinden ilki olarak ele al\u0131yor. Hayal edilen bir fikir, sonra tasavvur melekesine aktar\u0131l\u0131yor. Tasavvur, hayal aleminde beliren d\u00fc\u015f\u00fcncenin tasarlanma, resmedilme, tarif edilebilme seviyesine \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Sonras\u0131nda ise, taakkul, yani akl\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 sayesinde sebeplere, f\u0131trata uygunlu\u011fun muhakemesi mertebesinden ge\u00e7iriliyor. Ard\u0131ndan do\u011frulama yani tasdik a\u015famas\u0131 geliyor ki, burada kalp te devreye giriyor. Zaten bu a\u015famaya kadar h\u00fck\u00fcm verilmemi\u015f oldu\u011fundan insan, bu ham d\u00fc\u015f\u00fcncesinden dolay\u0131 tam olarak mes’ul olmuyor. Bu mertebelerden sonra, izana giden, yani ak\u0131l ve kalp birlikteli\u011fi ile yorumlanan d\u00fc\u015f\u00fcnceye uyum sa\u011flan\u0131yor, yani \u015fuur ve idrak ile o d\u00fc\u015f\u00fcnceye itaat ediliyor. Pe\u015finden iltizam geliyor, yani gerekli g\u00f6r\u00fcl\u00fcp ona taraftarl\u0131k ediliyor. Alt\u0131nc\u0131 mertebe ise, itikad seviyesidir ki, art\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcnce, ak\u0131l ve kalp ile tasdik edilen dil ile de ikrar edilen bir inan\u00e7 haline gelmi\u015f oluyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130bni Arabi ise, hayalin ak\u0131ldan \u00fcst\u00fcn y\u00f6nlerinden bahsederken, onu manalar\u0131 ayakta tutan, sureti olmayana \u015fekil veren ve istedi\u011fine istedi\u011fi gibi tasarrufta bulunan y\u00f6n\u00fcyle m\u00fckemmel bir alem olarak anlat\u0131yor. Ak\u0131l, al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f mant\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fclerinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131 kabul etmezken, hayal aleminde bir\u00e7ok \u015fey vuku bulabiliyor. Hayal g\u00fcc\u00fcm\u00fcz sayesinde, daha \u015fahit olunmam\u0131\u015f ger\u00e7ekleri bile tasavvur edebiliyoruz. Tasavvurumuzun d\u00fc\u015f\u00fcnceye d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle ger\u00e7e\u011fe ula\u015f\u0131yoruz. B\u00f6ylece hayalimiz sezmemize, sezmemiz fikretmemize, fikretmemiz de ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmam\u0131za vesile oluyor. Demek ki, madde aleminin \u00e7evreledi\u011fi manalara k\u00f6pr\u00fc kurabilmekte hayal edebilmenin \u00e7ok m\u00fchim bir yeri var. Hatta \u0130bni Arabi, t\u00fcm fiziksel alemin Mutlak Varl\u0131\u011f\u0131n bir tecellisi ve yans\u0131mas\u0131 oldu\u011fu, b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n O’nun esma ve s\u0131fatlar\u0131n\u0131n birer g\u00f6lgesi oldu\u011fu fikrindedir. Bu g\u00f6r\u00fc\u015fe Vahdet-i V\u00fccud deniyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Vahyi daha iyi anlayabilmek, hayal kapasitesinin geli\u015fmi\u015fli\u011fi nispetindedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hayal g\u00fcc\u00fc geli\u015fmi\u015f olan\u0131n ruh d\u00fcnyas\u0131 da daha zengindir. Rabbinin azametini alg\u0131layabilme \u00e7abas\u0131ndaki bir insan\u0131n hayalinin geni\u015fli\u011fi, d\u00fcnyayla s\u0131n\u0131rl\u0131, fani ilahlar edinmi\u015f bir insan\u0131nkiyle k\u0131yaslanamayacak \u00f6l\u00e7\u00fcdedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
G\u00fcn i\u00e7inde zihin nelerle \u00e7ok ha\u015f\u0131r ne\u015fir olmu\u015fsa, r\u00fcyalara onlar giriyor. Demek ki, ya\u015fananlar ile hayaller aras\u0131nda m\u00fcnasebet var. Hayaller insan\u0131 hareketlere sevk etti\u011fi gibi, hareketler de hayalleri destekliyor. Benzer \u015fekilde, \u00fcz\u00fcnt\u00fc, ne\u015f’e, keder gibi haller do\u011frudan fiziksel tepkiler \u015feklinde de\u011fil, beyinden gelen y\u00f6nlendirmelerle meydana geliyor. Yani, hadiselerin \u00f6nceden zihinde yorumlan\u0131\u015f\u0131ndan, tahayy\u00fcl ve tasavvur edili\u015finden hisler tetikleniyor, v\u00fccutta da bununla ilgili mekanizmalar, hormonlar harekete ge\u00e7iriliyor. Hayalde ya\u015fananlar ger\u00e7ekte ya\u015fananlarla bir noktada bulu\u015fuyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Nas\u0131l ki, zaman\u0131nda b\u00fcy\u00fck hayaller kuranlar\u0131n vesilesiyle bug\u00fcnk\u00fc teknoloji geli\u015ftirildi, \u00f6yle de b\u00fcy\u00fck hayalleri olmadan insan, b\u00fcy\u00fck hedeflere do\u011fru yol alamaz. Hayal kurabilmek, insana ideal ve vizyon sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 gibi hayata ba\u011flanmas\u0131na, nimetlere de\u011fer vererek \u015f\u00fckretmesine, dertlerle y\u0131k\u0131lmayarak sabretmesine de fayda sa\u011flayacakt\u0131r. Ayet ve hadislerde anlat\u0131lan Cennet tarifinin, insan\u0131n hayal alemini s\u00fcslememesi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Hayallere \u015fekil veren umutlar, niyetler ve isteklerdir. Yani insan\u0131n i\u00e7 alemini renklendiren, g\u00fczelle\u015ftiren hayalleri, hayallerini besleyen de dualar\u0131d\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yaln\u0131z, hayalperestli\u011fe saplan\u0131p, ger\u00e7eklerden uzakla\u015farak s\u0131rf hayallerden kurulu bir alemde ya\u015famak, \u00e7ok uzun vadeli u\u00e7uk hayaller kurmak, d\u00fcnyaya \u00f6lmeyecekmi\u015f gibi sar\u0131l\u0131p onu \u00f6ncelikler listesinin ba\u015f\u0131na almam\u0131za da sebep olabilir. Bu hal, \u00f6l\u00fcm\u00fc unutturup masivay\u0131 kalbimize yerle\u015ftiren tul-i emele kap\u0131lmam\u0131za yol a\u00e7ar. \u0130hlas y\u00f6n\u00fcyle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u00f6nce kalplerimize nazar edilece\u011finden, amellerimiz niyetlerimize g\u00f6re de\u011ferlendirilecektir. Akl\u0131m\u0131z\u0131n alamad\u0131\u011f\u0131 Rabbimiz nas\u0131l ki kalplerimize s\u0131\u011fabiliyorsa, demek ki evvela kalpte niyet olarak beliren hayaller, O’nun r\u0131zas\u0131na uygun olabilmelidir. Bu y\u00fczden b\u00f6ylesine tesirli olan hayal g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc, sufliyattan maaliyata y\u00f6nlendirmeye gayret etmemiz gerekiyor.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
20.01.2012 \u0130NSANIN \u00d6MR\u00dcNDE ger\u00e7ekle\u015fmesi zor hayallere kap\u0131l\u0131p gitti\u011fi, hayal ile ger\u00e7ek aras\u0131nda zoraki k\u00f6pr\u00fcler kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 zamanlar \u00e7ok ya\u015fanabiliyor. B\u00f6yle zamanlarda, ger\u00e7ekle\u015fmesi zor hedefler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck beklentilere s\u00fcr\u00fckleniliyor. \u0130nsan\u0131n akl\u0131na, \u00e7ok fazla hayal kurmasa, elinde olmay\u0131p ba\u015f\u0131na gelen istemedi\u011fi durumlara daha kolay r\u0131za g\u00f6sterip, daha rahat ve huzurlu bir \u00f6m\u00fcr s\u00fcrmez miyim diye gelebiliyor. Hatta […]<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[178],"class_list":["post-89478","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n