12.09.2005<\/p>\n
B\u0130YOGRAF\u0130 YAZMANIN bilimsel ve sanatsal bir \u00e7aba olmaktan \u00e7ok, bilimi ve sanat\u0131 da a\u015fan bir bilgelik ve sanatkarl\u0131k oldu\u011funu Stefan Zweing\u2019in Balzac, Dostoyevsky gibi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda \u00fcn yapm\u0131\u015f yazarlar \u00fczerine yapm\u0131\u015f oldu\u011fu \u00e7al\u0131\u015fmalarla \u00f6\u011frendik. Zweing, s\u00f6z konusu yazarlar\u0131 anlat\u0131rken, tiyatral bir duru\u015fla yazarlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131na girmi\u015f ve buradan Yunus Emre\u2019nin deyi\u015fiyle o yazarlar\u0131n etine, kemi\u011fine b\u00fcr\u00fcn\u00fcp, onlar gibi g\u00f6r\u00fcnerek okura seslenmi\u015ftir. Sonu\u00e7ta biz Zweing\u2019in dilinden s\u00f6z konusu yazarlar\u0131 okumak yerine, o yazarlar\u0131 okuyormu\u015f\u00e7as\u0131na bir dil zevki ile kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Nevzat K\u00f6seo\u011flu\u2019nun, \u00d6t\u00fcken Yay\u0131nlar\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131kan Said Nursi \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 okurken, yukar\u0131daki c\u00fcmlelerin ger\u00e7ekli\u011fi ile s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Zira Zweing\u2019in ilgili yazarlar\u0131 anlat\u0131rken g\u00f6sterdi\u011fi \u2018o yazar olma\u2019 duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu kitapta pek hissedemiyoruz. Oysa, Nursi, pop\u00fclizmin getirisi \u2018k\u0131sa vadede kendisi gibi d\u00fc\u015f\u00fcnme, s\u00f6yleme ve ya\u015fama\u2019 gibi bir tav\u0131r al\u0131\u015f\u0131 okuyucusuna dayatmasa bile, Nursi\u2019de uzun vadede b\u00f6yle bir \u00f6neri ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. Neredeyse \u00f6mr\u00fcn\u00fcn yar\u0131s\u0131n\u0131 Nursi’yi ara\u015ft\u0131rmaya vermi\u015f K\u00f6seo\u011flu\u2019nun, bu \u015fekilde \u2018o olma ve onun gibi s\u00f6yleme\u2019 refleksine sahip olamamas\u0131 yazar i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir handikapt\u0131r. Soljenisti k\u0131rk y\u0131l\u0131n\u0131 bir Rus liderinin hayat\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya vermi\u015f, sonunda bir d\u00fcnya yazar\u0131 olabilmi\u015ftir. Bu \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flarken, yazara da b\u00f6yle bir d\u00fcnya yazarl\u0131\u011f\u0131 kadrosu kendisine a\u00e7\u0131lm\u0131\u015fken, Zweing\u2019\u00e7e ve Soljinesti\u2019ce bir b\u00fct\u00fcnle\u015fme ger\u00e7ekle\u015ftiremedi\u011finden bu \u015fans\u0131n\u0131 kaybetti\u011fini, sayfalar ilerledik\u00e7e do\u011fru daha iyi anl\u0131yoruz.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yazar bir d\u00fc\u015f\u00fcnce ve aksiyon adam\u0131n\u0131n \u00f6zetini, kendine bakan y\u00f6nleriyle umut veren bir heyecanla yazm\u0131\u015f. Bu kitap i\u00e7in olu\u015fturulan referanslar\u0131n ve kaynaklar\u0131n \u00e7oklu\u011fundan belli oluyor. Nursi hakk\u0131nda bilinenlere \u00e7ok fazla bir \u015fey katmam\u0131\u015f. Bir \u00e7e\u015fit \u2018Nursi derlemesi\u2019 diyebilece\u011fimiz bu kitapta yazar, en az\u0131ndan Nursi hakk\u0131nda, \u00d6t\u00fcken okurunun d\u00fc\u015f\u00fcnceleri \u00e7evresinde yeni de\u011ferlendirmelerde bulunsayd\u0131 daha faydal\u0131 olabilirdi. Nursi\u2019nin, nispeten \u2018bakir alanlar\u2019 diyebilece\u011fimiz bir \u00e7ok y\u00f6n\u00fc var. Bunlardan birine y\u00f6nelik bir \u00e7al\u0131\u015fma olabilirdi.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kitap ba\u015fl\u0131ca \u00fc\u00e7 b\u00f6l\u00fcmden olu\u015fuyor. Nursi\u2019nin hayat\u0131 birinci b\u00f6l\u00fcmde incelenmi\u015f. \u0130kincisinde ki\u015fili\u011fi ve yolu \u00fczerine de\u011ferlendirmeler var. Sonuncu b\u00f6l\u00fcmde ise, Nursi\u2019nin insan ve evren \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcncelerini i\u00e7eren s\u00f6zlerinden al\u0131nt\u0131lar yap\u0131lm\u0131\u015f. Kitap \u00fczerine dikkatimizi \u00e7eken s\u00f6ylenilecek \u00e7ok \u015fey var, biz baz\u0131 noktalar\u0131 k\u0131sa k\u0131sa de\u011finerek ge\u00e7elim.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yazar, daha giri\u015fte tohumu topraktan ay\u0131rt etti\u011fini iddia ediyor. Oysa ilerleyen sayfalara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda o tohumu yeti\u015ftiren topra\u011fa, tohumdan daha \u00e7ok yer verildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Yani Nursi\u2019nin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 sosyal, k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131ya s\u0131k s\u0131k vurgu yap\u0131l\u0131yor. Yazar\u0131n literat\u00fcr\u00fcnde tohumu topraktan ayr\u0131 tutman\u0131n ba\u015fka anlam\u0131 varsa bilmiyoruz, ama buradan anla\u015f\u0131lan o ki, tohum topraktan hi\u00e7 de ayr\u0131 de\u011fil. Bu bir \u00e7eli\u015fki, yazar bunu a\u00e7\u0131klamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yazar, Zweing\u2019in c\u00fcmleleriyle de belirtti\u011fimiz gibi, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn yar\u0131s\u0131n\u0131 Nursi\u2019yi ara\u015ft\u0131rmaya vermi\u015fse de, \u2018kendisini\u2019 Nursi\u2019yi ara\u015ft\u0131rmaya tam verememi\u015ftir.D\u00fc\u015f\u00fcncemizde kutsal bir parantez olan \u2018Siz ilme kendinizin tamam\u0131n\u0131 verin, ilim size yar\u0131s\u0131n\u0131 versin.\u2019 \u015feklindeki mesaj, bu kitapta ilim ad\u0131na yar\u0131n\u0131n alt\u0131nda bir verimle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6steriyor. Burada \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n hacim bak\u0131m\u0131ndan bu meseleyi tam olarak \u00e7\u00f6zmeyece\u011fini kabul ediyoruz. Bizi bir okur olarak d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcren, \u2018transfer bir bak\u0131\u015f\u0131n\u2019 -bu eserde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi- o problemi ne kadar \u00e7\u00f6zebilece\u011fidir. Yazar olaya d\u0131\u015far\u0131dan bakm\u0131\u015f ve nispeten olay\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bir zamanlar Ali Bula\u00e7 ile D\u00fccane C\u00fcndio\u011flu aras\u0131nda ya\u015fanan tefsir ve meallerdeki dil yanl\u0131\u015fl\u0131klar\u0131 \u00fczerine tart\u0131\u015fma, K\u00f6seo\u011flu ile onun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kacak ehliyetli kimselerce Nursi ad\u0131na yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Kutsal olan\u0131n mana boyutlu dil g\u00f6t\u00fcr\u00fcs\u00fc, herhangi bir c\u00fcmle ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, o s\u00f6z\u00fcn kutsall\u0131\u011f\u0131 ve kimin s\u00f6z\u00fc oldu\u011fu hakk\u0131nda bize bilgi sunar. Biz b\u00f6yle bir c\u00fcmle kar\u015f\u0131s\u0131nda, kitaplarda ge\u00e7mese bile, \u00f6rne\u011fin \u2018bu hadis olabilir\u2019, diye kademeli bir h\u00fck\u00fcm verebiliriz. Zira o c\u00fcmlenin anlam kurgusu bizi bu \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fcnmeye haz\u0131rlar. Bu c\u00fcmlelerdeki tespitlerle K\u00f6seo\u011flu\u2019nun kitab\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, zaman zaman Nursi\u2019nin d\u00fc\u015f\u00fcnceyi \u00fcretme diliyle \u00e7at\u0131\u015fan baz\u0131 ifadeleri kitap boyunca \u2018Nursi\u2019den\u2019 olarak g\u00f6r\u00fcyoruz. Baz\u0131 c\u00fcmlelerin alt\u0131nda kaynak da belirtilmeyince i\u015f hepten \u00e7\u0131kmaza giriyor. Nursi\u2019nin dili bu g\u00fcn y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki dile g\u00f6re a\u011f\u0131rd\u0131r, bu do\u011frudur. Yazar muhtemelen sadele\u015ftirmek ve \u00f6yle faydal\u0131 olmak gibi g\u00fczel bir amac\u0131 g\u00fcderek bunu yapm\u0131\u015f olsa da, bu kabullenilir bir durum de\u011fildir. Zira burada s\u00f6z konusu olan dil bilgisinin aksamas\u0131ndan \u00e7ok, d\u00fc\u015f\u00fcnsel dilin aksamas\u0131d\u0131r. Bu da okuyucu kat\u0131nda \u2018yanl\u0131\u015f bilgi veriliyor.\u2019 gibi bir ele\u015ftiriye mahal vermektedir. B\u00f6yle bir durumda ister istemez, Cemil Meri\u00e7\u2019in kendi dilini bilmenin ba\u015fka bir dili de iyi bilmekten ge\u00e7er, yak\u0131n anlam\u0131ndaki c\u00fcmleleri kalbimizin hatlar\u0131na alt\u0131 \u00e7izili uyar\u0131lar olarak diziliyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yazar kaynaklar\u0131 say\u0131 olarak geni\u015f tutmas\u0131na ra\u011fmen, kitap i\u00e7in Nursi\u2019yi farkl\u0131 cenahlardan dinlemek a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir eksikli\u011fin varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilir. Bu eksiklik direkt yazar\u0131m\u0131zdan kaynaklanm\u0131yor \u015f\u00fcphesiz. Y\u0131llarca Nursi hakk\u0131nda yaz\u0131p \u00e7izenler, hep belirli yarg\u0131 ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclerle onu mercek alt\u0131na ald\u0131lar. Bu da Nursi hakk\u0131nda zaman zaman sa\u011fl\u0131kl\u0131 tespitler yapmam\u0131za engel oldu. D\u00fc\u015f\u00fcnsel ve tarihsel do\u011frulu\u011fu ispatlanmam\u0131\u015f bilgilerin Nursi hakk\u0131nda bu g\u00fcne kadar bilerek- bilmeyerek kullan\u0131lmas\u0131 Nursi\u2019nin farkl\u0131 \u00e7evrelerde, de\u011fi\u015fik anla\u015f\u0131lmas\u0131na zemin haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r bazen. Yazar\u0131n kitab\u0131nda b\u00f6yle do\u011frulu\u011fu kesinle\u015fmemi\u015f bilgileri hatta yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 ispatlanm\u0131\u015f bilgileri g\u00fcvenilir olmayan yazarlar\u0131n dilinden aktarmas\u0131 okuyucuyu \u00f6fkelendiriyor. Cemal Kutay\u2019dan yap\u0131lan al\u0131nt\u0131lar ak\u0131l almaz derecede hatal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kutay\u2019\u0131n s\u00f6yledikleri zaman i\u00e7ersinde de\u011fi\u015fik yazarlar taraf\u0131ndan ele\u015ftirilmi\u015f ve yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 ispatlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun gibi Nursi ger\u00e7e\u011finin k\u00fcnh\u00fcne hakiki anlamda s\u0131zman\u0131n \u00f6n\u00fcne ket vuran bilgilerin kitap boyunca veri olarak kullan\u0131lmas\u0131 -Zannederiz yazar bunlar\u0131n yanl\u0131\u015f oldu\u011funu bilmiyor- talihsizlikten \u00f6te tarihi bir hatad\u0131r. Bizce Nursi gibi geni\u015f ufuklu bir insan hakk\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131lacak ise, ilk \u00f6nce onun eserlerini, sonra ona en i\u00e7ten bakanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncelerini, sonra ona en d\u0131\u015ftan bakanlar\u0131n s\u00f6zlerini, en sonra bir kavray\u0131\u015f dengesi verebilecek ki\u015fi ya da gruplar\u0131n s\u00f6ylediklerini dikkate almal\u0131yd\u0131k. Bu anlamda risale Nursi’yi a\u00e7\u0131klamaya yeter. Daha kapsaml\u0131 bilgi i\u00e7in, daha i\u00e7te olan Albd\u00fclkadir Bad\u0131ll\u0131, daha d\u0131\u015fta olan \u015eerif Mardin ve daha dengeli ve \u015fefkatli, Nursi’ye Nursi kadar de\u011fer veren bir yazar olan Metin Karaba\u015fo\u011flu\u2019nun yazd\u0131klar\u0131 bu konuda belirleyici olabilirdi. Bu \u00e7er\u00e7evede kitaba yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla yazar\u0131n Nursi ile ilgili 90 sonras\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 tam inceleyemedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Belki de kitap 90\u2019dan \u00f6nce bitmi\u015f, bas\u0131lmadan \u00f6nce de tekrar incelenme ihtiyac\u0131 g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir, bunu bilmiyoruz. E\u011fer b\u00f6yle ise bu paragrafta s\u00f6ylenenlerden dolay\u0131 yazar\u0131 sorumlu tutamay\u0131z. Sezai Karako\u00e7’un deyi\u015fiyle \u0130slam k\u00fclt\u00fcr ansiklopedisi olan risalenin yazar\u0131 Nursi, belki de \u0130ngiltere tarihi gibi her on sene ge\u00e7tikten sonra yeniden yaz\u0131lmal\u0131d\u0131r. Zira bu kitapta son on y\u0131lda Nursi hakk\u0131nda yap\u0131lan \u015feylerden \u00e7ok fazla bahsedilmiyor. Bu da kitap i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir eksiklik.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Biz b\u00fct\u00fcn bu hissedilir yanl\u0131\u015flara ra\u011fmen bir bo\u015flu\u011fu bir kesim i\u00e7in de olsa dolduraca\u011f\u0131 kanaatiyle kitaba on \u00fczerinden sekiz veriyoruz. Yazar\u0131n bu kitap i\u00e7in sevab\u0131 g\u00fcnah\u0131ndan \u00e7ok fazla. Hele bu okuyucunun, Cemal Kutay ve \u015eerif Mardin gibi yazarlar\u0131n Nursi \u00fczerindeki tespitlerindeki hatalar\u0131 g\u00f6rd\u00fckten sonra, bu kitab\u0131 \u00f6p\u00fcp \u00f6p\u00fcp ba\u015f\u0131n\u0131n \u00fczerine koymas\u0131 gerekiyor. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
12.09.2005 B\u0130YOGRAF\u0130 YAZMANIN bilimsel ve sanatsal bir \u00e7aba olmaktan \u00e7ok, bilimi ve sanat\u0131 da a\u015fan bir bilgelik ve sanatkarl\u0131k oldu\u011funu Stefan Zweing\u2019in Balzac, Dostoyevsky gibi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda \u00fcn yapm\u0131\u015f yazarlar \u00fczerine yapm\u0131\u015f oldu\u011fu \u00e7al\u0131\u015fmalarla \u00f6\u011frendik. Zweing, s\u00f6z konusu yazarlar\u0131 anlat\u0131rken, tiyatral bir duru\u015fla yazarlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131na girmi\u015f ve buradan Yunus Emre\u2019nin deyi\u015fiyle o yazarlar\u0131n etine, kemi\u011fine […]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[170],"class_list":["post-89223","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n