01.08.2006<\/p>\n
\u015e\u00dcPHES\u0130Z YAZI \/ kalem g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn en g\u00fc\u00e7l\u00fc ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131ndan biri. Ge\u00e7mi\u015fte kelam ve kemal \u00f6n planda iken, g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e bu denge kalem lehine de\u011fi\u015fiyor. O kadar ki bu g\u00fcn kalemi ile ge\u00e7inen hat\u0131r\u0131 say\u0131l\u0131r say\u0131da yazan\/yazar var. Bu d\u00fcnyada b\u00f6yle oldu\u011fu gibi T\u00fcrkiye\u2019de de b\u00f6yle. Sek\u00fcler yaz\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda b\u00f6yle oldu\u011fu gibi, ehl-i iman yaz\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda da b\u00f6yle. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Ne var ki g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu konuda \u00e7o\u011fu kere bir a\u00e7mazla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Zaman zaman kalem, kelam, kemal denkleminin ayar\u0131 tutturulam\u0131yor. Kalem ve kelam birbirine yakla\u015f\u0131rken, kelam dengedeki bir unsur olmaktan \u00e7\u0131k\u0131yor yada \u00e7\u0131kart\u0131l\u0131yor. Tabir yerinde ise kalemin ve kelam\u0131n hakk\u0131 verilmiyor, kemal \u0131skalan\u0131yor. Kalemin bir de\u011feri yok, bir fiyat\u0131 var sadece. Buna mukabil kelam\u0131n bir kesimde de\u011feri var, ama bir ba\u015fka kesimde fiyat\u0131 bile yok. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kalem, kelam, kemal dengesinde kemalin \u0131skalanmas\u0131 sadece ehl-i d\u00fcnya i\u00e7in ge\u00e7erli de\u011fil. Benzer bir duruma zaman zaman ehl-i iman olarak nitelendirdi\u011fimiz kalem ehl-i aras\u0131nda da rastlan\u0131yor. Genel olarak ehl-i iman aras\u0131nda var olan bu dengesizlik yaz\u0131ya dayal\u0131 bir cemaat hareketi olan Risale camias\u0131 i\u00e7inde de nispeten g\u00f6r\u00fclebiliyor. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu g\u00fcn, bir zamanlar ki\u015fisel hayat\u0131nda g\u00fczel bir kul oldu\u011fu halde, yazd\u0131\u011f\u0131 niteli\u011fi zay\u0131f yaz\u0131larla zamanla fikren, ahlaken ve amelen zay\u0131flayan kalem ehline rastl\u0131yoruz. Gerek ehl-i iman, gerekse de onun bir \u015fubesi olan Risale camias\u0131ndaki kalem ehli i\u00e7inde ehl-i iman ve Risale ile ba\u011fda\u015fmayacak ya\u015fant\u0131 i\u00e7inde olan bu gibi insanlarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u201cyaz\u0131n\u0131n me\u015frulu\u011fu\u201d ve bunun bir uzant\u0131s\u0131 olan \u201cyaz\u0131 insan\u0131 ir\u015fad eder mi?\u201d sorular\u0131 ak\u0131llara geliyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu g\u00fcn kalem ve kelam ile kemalini zay\u0131flatanlar oldu\u011fu gibi, kalem ve kelam ile kemalini y\u00fckseltenler de var. Kalem ve kelamdan beslenenler oldu\u011fu gibi, kalem ile kemale erip, kendini kalem ve kelamla besleyenler de var. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kalem, kelam ve kemal deyince benim ilk akl\u0131ma gelenlerden biridir Tolstoy. Kalem ile kemale gelip, kemalin doru\u011fundaki kalemsiz, \u00fcmmi peygamber Muhammed Mustafa i\u00e7in methiler yazan, bir rivayette o kalemsiz kemal ehlinin dini \u0130slam\u2019a girmek i\u00e7in \u0130stanbullara kadar geldi\u011fi s\u00f6ylenen Tolstoy. Onun \u201cinsan ne ile ya\u015far?\u201d isimli kitab\u0131nda dile getirdi\u011fi kemal hallerini yazmaya bu g\u00fcn bile bir \u00e7ok ehl-i iman kalemin muktesebat\u0131 yetmiyor. Bu g\u00fcn gerek ehl-i iman cephesinde, gerekse de d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011finde Tolstoy ayar\u0131nda bir m\u00fctefekkir ve romanc\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kmamas\u0131 da g\u00f6steriyor ki, yaz\u0131 bir kalem ve kelam i\u015fi de\u011fil, bir kemal i\u015fidir. Ve bu f\u0131tri kemal eylemini ancak \u201cinsan ne ile ya\u015far, insan ni\u00e7in ya\u015far?…\u201d gibi bir dizi soruyu samimi bir \u015fekilde soran ki\u015filer ger\u00e7ekle\u015ftirebilir. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tolstoy\u2019un \u201c\u0130nsan ne ile ya\u015far?\u201d sorusu burada iki soruyu daha hat\u0131ra getiriyor: \u201cYazar ni\u00e7in yazar? \u0130nsan ni\u00e7in yazar?\u201d <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u201cYaz\u0131\u201d denilince hemen hepimizin akl\u0131na ilk elden eli kalem tutan, a\u011fz\u0131 laf yapan, edebiyat (!) yapan yazar\/kalem ehli geliyor. \u015e\u00fcphesiz yaz\u0131 ile yazar aras\u0131nda, kalem ile kelam aras\u0131ndaki denge gibi bir denge olmal\u0131. Ne var ki g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu denge bazen o kadar \u00e7ok bozuluyor ki, yaz\u0131 gidiyor, yazar kal\u0131yor geriye. O kadar ki, Tolstoy\u2019un makam\u0131na en lay\u0131k m\u00fctefekkirlerden biri olarak g\u00f6sterebilece\u011fimiz Cemil Meri\u00e7 bile modern zaman yazar\u0131n\u0131 kitaplar\u0131yla resim \u00e7ektiren adama benzetmi\u015f. Yani yaz\u0131 yazar\u0131n resminin ard\u0131nda kalm\u0131\u015f. Yazar\u0131n ne yazd\u0131\u011f\u0131 de\u011fil, ne yapt\u0131\u011f\u0131 hat\u0131rlan\u0131yor \u015fimdilerde. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u00d6yle tahmin ediyorum ki, yaz\u0131 ile yazar, kalem ile kelam hi\u00e7bir zaman bu kadar birbirine yak\u0131n olmam\u0131\u015ft\u0131r. Yine \u00f6yle san\u0131yorum ki kalem ile kemal hi\u00e7bir zaman bu kadar birbirine uzak olmam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Asl\u0131nda yaz\u0131 ile yazar\u0131n birbirine yak\u0131n olmas\u0131 her zaman reddedilecek bir durum de\u011fildir. Bunun olumsuz taraflar\u0131 oldu\u011fu gibi, olumlu taraflar\u0131 da var. Burada yazar\u0131n yaz\u0131s\u0131 ile b\u00fct\u00fcnle\u015fmesi veya yaz\u0131n\u0131n yazar\u0131yla b\u00fct\u00fcnle\u015fmesi gibi iki ayr\u0131 durum ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bunlar\u0131n birbirinden ayr\u0131 oldu\u011funu hat\u0131rlatmaya gerek yok. Yine de yaz\u0131 ile yazar aras\u0131nda, \u00f6zne ile nesne aras\u0131ndaki t\u00fcrden bir ili\u015fkisinin varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z etmeliyiz. Zira hi\u00e7bir nesne \u00f6znesiz olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, hemen her \u00f6zne de bir nesneye konu bir fiilin alt\u0131na imza atamayabilir. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Her hal\u00fckarda yazar ile yaz\u0131 aras\u0131nda \u00f6zne ile nesne aras\u0131ndaki gibi bir ili\u015fki vard\u0131r. Ama yazar ile yaz\u0131 aras\u0131ndaki as\u0131l ili\u015fki \u201ctan\u0131ma-tan\u0131nma\u201d merkezinde ilerliyor. \u0130\u015fte tam burada ba\u015fl\u0131yor sorun: \u0130nsan\/yazar ni\u00e7in yazar ve yaz\u0131 insan\u0131 ir\u015fad edebilir mi?<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131mak i\u00e7in yazan ki\u015fi kalem ve kelam ehli olmaktan ziyade kemal ehli olmay\u0131 \u00f6nemsedi\u011fi i\u00e7in yazar. Tan\u0131mak arzusuyla yazan ki\u015fi iman\u0131billah, marifetullah, muhabbetullah ve lezzet-i ruhaniye zincirini takip ederek, kalemden kemale ula\u015f\u0131r. O lezzet-i ruhaniye i\u00e7in yazar, nefsani arzular\u0131n\u0131 tatmin i\u00e7in yazmaz. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131nmak i\u00e7in yazan ki\u015fi kemal ehli olmaktan ziyade kalem ve kelam\u0131 \u00f6nemsedi\u011fi i\u00e7in yazar. Nefis ve ak\u0131l aras\u0131nda bir yerden d\u00fcnyaya bakar ve muktesebat\u0131n\u0131 kalbi bir semere olarak ortaya koydu\u011fu imaj\u0131n\u0131 vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. \u0130man\u0131n, marifetin, muhabbetin bedelini \u00f6demeye yana\u015fmaz. Zira o nefsi i\u00e7in yazar. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kemal i\u00e7in kalem serd eden ki\u015fi yani tan\u0131may\u0131 tan\u0131nman\u0131n \u00f6n\u00fcne koyan ki\u015fi \u201cHayat\u0131m rabbani bir mektuptur, karde\u015flerim olan zi\u015fuura kendini okutturur\u201d mant\u0131\u011f\u0131yla hareket eder. Yaz\u0131n\u0131n merkezine kendisini koyar, ama kainat\u0131n merkezine kendini koyma \u201cenaniyetini\u201d g\u00f6stermez. \u201cEy gafil nefsim\u201d diyerek ilk elden kendi nefsine muhabbet etmek yerine, onu muhatap al\u0131p ir\u015fad etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kalem i\u00e7in kemal serd eden ki\u015fi yani tan\u0131nmay\u0131 tan\u0131man\u0131n \u00f6n\u00fcne koyan ki\u015fi \u201cNefsim kemali bir mektuptur, okurlar\u0131ma kendini okutturur\u201d mant\u0131\u011f\u0131yla hareket eder. Yaz\u0131n\u0131n merkezine nefsini, kainat\u0131n merkezine kendini koyar. Nefsine muhabbet eder, ama nefsini muhatap almaz. Nefsini yazar. Ama nefsini ir\u015fad i\u00e7in yazmaz. Zira hemen hi\u00e7bir zaman \u201cey gafil nefsim!\u201d deme b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermez. Kendi nefsini ir\u015fad etmeye \u00e7al\u0131\u015fmaz. Ey serseri kalbim der, nefsi arzular\u0131na kalbi haz havas\u0131 vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kemal ehli, yani tan\u0131ma arzusu olan ki\u015fi Sokrates gibi ya\u015famay\u0131 yazman\u0131n \u00f6n\u00fcne koyar. \u0130nsan ya\u015fayabilen bir ki\u015fi olabilmek i\u00e7in s\u00f6yledi\u011fi zaman s\u00f6yledikleri yaz\u0131 niteli\u011fi zaten kazan\u0131yor. o kemal derecesinde ya\u015fayabildi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e o yazmasa bile birileri onu yazmaya devam edecektir. O kemal ehl-i kalemlerin elinde ya\u015famaya devam edecektir. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kalem ehli, yani tan\u0131nma arzusu olan ki\u015fi Sokrates\u2019in aksine yazmay\u0131 ya\u015faman\u0131n \u00f6n\u00fcne koyar. O yazd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e ya\u015fayacakt\u0131r. O kelam serdedebildi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e kalem serdedebilecek yani ya\u015fayabilecektir. Onun kalemi kelam\u0131na, kelam\u0131 da ya\u015famas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. S\u00f6z u\u00e7acak, ama yaz\u0131 da kalmayacakt\u0131r. Zira yazd\u0131klar\u0131 zaten s\u00f6zden ibaret olacakt\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kemal ehli ki\u015fi ya ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yazar yada ya\u015famaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015feyi yazar. \u201cYa\u015famay\u0131 bileydim yazar m\u0131yd\u0131m hi\u00e7 \/ Ya\u015famayabileydim yazar m\u0131yd\u0131m hi\u00e7\u201d der.<\/p>\n
<\/p>\n
Kalem ehli ki\u015fi ya\u015famad\u0131\u011f\u0131 \u015feyi yazar. Ama ya\u015fam\u0131\u015f gibi g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130nsan ne ile ya\u015farsa onu yazar, onun i\u00e7in yazar. Kemal ehli hakikat i\u00e7in ya\u015far ve ancak hakikati yazar.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Kalem ehli para ile ya\u015far. Balzac gibi \u201cpara i\u00e7in yaz\u0131yorum\u201d der. Bunu s\u00f6yleyen birinden \u201cHakikat i\u00e7in yaz\u0131yorum\u201d demesini bekleyemezsiniz. Bunu s\u00f6yleyen birinde \u201cYaz\u0131 kanla yaz\u0131l\u0131r\u201d diyebilme cesaretini g\u00f6remezsiniz.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131mak i\u00e7in yazan kemal ehli hemen her sat\u0131r\u0131nda kemaline kemal katacakt\u0131r. Kalem ehli olarak tan\u0131nmak yerine ilkelden kemal ehli olarak hat\u0131rlanacakt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131nmak i\u00e7in yazan kalem ehli kalemine bir \u015feyler katmak ad\u0131na kalemini s\u00fcrekli sivriltecek ve g\u00fcn gelip kalem yok olup gidecektir. O kemal ehli olarak de\u011fil, en iyi ihtimalle kelam ve kalem ehli olarak bir s\u00fcre hat\u0131rlanacakt\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131ma arzusu ile yazan kemal ehli k\u0131sa vadede olmasa bile uzun vadede zaten tan\u0131nacakt\u0131r. Y\u0131llar ge\u00e7tik\u00e7e o bir yazar olarak an\u0131lmaktan \u00f6te bir \u201cm\u00fcellif\u201d olarak an\u0131lacak, sayg\u0131 g\u00f6recek, kendisine tebaiyyet edilecektir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Tan\u0131nmak arzusu ile yazan kalem ehli ise yazar olarak bir s\u00fcre insanlar\u0131n zihninde kalacak, ama daha sonra unutulup gidecektir. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn bunlardan sonra diyebiliriz ki, Risale tan\u0131nmak i\u00e7in de\u011fil, tan\u0131mak i\u00e7in yaz\u0131lm\u0131\u015f bir kelam ve kemal kitab\u0131d\u0131r. \u015e\u00fcphesiz buradaki \u201ckelam\u201d ibaresi \u201clafz\u201d anlam\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaz. \u201cKelam\u201d ilmini kar\u015f\u0131lar. Tarihte \u00f6rne\u011fine \u00e7ok az rastlanacak t\u00fcrden bir yaz\u0131 kalitesine ve niteli\u011fine sahip olmas\u0131na ra\u011fmen, yine tarihte \u00e7ok az rastlanan t\u00fcrden bir ilgiye mazhar olmu\u015ftur. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Risale iman\u0131billah, marifetullah, muhabbetullah ve lezzet-i ruhaniye zincirini takip ederek, kalemden kemale ula\u015f\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Risale m\u00fcellifi \u201cHayat\u0131m rabbani bir mektuptur, karde\u015flerim olan zi\u015fuura kendini okutturur\u201d mant\u0131\u011f\u0131yla hareket eder. Yaz\u0131n\u0131n merkezine nefsini koyar. \u201cEy gafil nefsim\u201d diyerek ilk elden kendi nefsini muhatap al\u0131r, kendi nefsini ir\u015fad etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Risale \u201cAlim-i m\u00fcr\u015fid koyun olmal\u0131, ku\u015f olmamal\u0131. Koyun kuzusunu s\u00fct, ku\u015f yavrusuna kay verir\u201d diyerek ilim-amel denkleminin \u00f6nemine vurgu yapar ve ya\u015famay\u0131 yazman\u0131n \u00f6n\u00fcne koyar. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Risale dava de\u011fil, dava i\u00e7inde bir b\u00fcrhand\u0131r. Herkesin bildi\u011fi anlamda Said Nursi\u2019nin bir davas\u0131 yoktur. Bundand\u0131r ki hi\u00e7 kimse onu bir yazar olarak hat\u0131rlamaz. O bir \u201cm\u00fceelif\u201dtir. Bir yazar de\u011fildir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Zeyl:<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130nsan kendini, insan\u0131 ve kainat\u0131 tan\u0131mak i\u00e7in yazar. \u0130nsan insanlara kendini tan\u0131tmak i\u00e7in yazmaz. Hi\u00e7bir zaman kalem ve kelam kemalin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7emez. Bunun i\u00e7in her zaman kalem, kelam ve kemal dengesi korunmal\u0131. Her \u015feyden \u00f6nce yaz\u0131 ilk \u00f6nce yazan\u0131 ir\u015fad etmeli. Bize d\u00fc\u015fen ise kalemin (cemalin), kelam\u0131n (celalin) ve kemalin dengede oldu\u011fu Risale duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131na uygun yaz\u0131lar yazarak, yaz\u0131n\u0131n yazar\u0131n\u0131 da ir\u015fad edebilece\u011fini g\u00f6stermektir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
01.08.2006 \u015e\u00dcPHES\u0130Z YAZI \/ kalem g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn en g\u00fc\u00e7l\u00fc ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131ndan biri. Ge\u00e7mi\u015fte kelam ve kemal \u00f6n planda iken, g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e bu denge kalem lehine de\u011fi\u015fiyor. O kadar ki bu g\u00fcn kalemi ile ge\u00e7inen hat\u0131r\u0131 say\u0131l\u0131r say\u0131da yazan\/yazar var. Bu d\u00fcnyada b\u00f6yle oldu\u011fu gibi T\u00fcrkiye\u2019de de b\u00f6yle. Sek\u00fcler yaz\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda b\u00f6yle oldu\u011fu gibi, ehl-i iman yaz\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[170],"class_list":["post-89190","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n