23.10.2013<\/p>\n
HEP\u0130M\u0130Z HATIRLARIZ, ilkokul y\u0131llar\u0131nda her sene aral\u0131k ay\u0131nda yerli mal\u0131 haftas\u0131 kutlan\u0131rd\u0131 \u00fclkemizde. 1946 y\u0131l\u0131nda ihdas edilmi\u015f bir \u015feymi\u015f bu. Belki halen ilkokullarda kutlanmaya devam ediyordur. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u201cYerlilik\u201d tan\u0131m itibariyle g\u00fczel ve faydal\u0131 bir \u015fey olsa da, daralt\u0131c\u0131 ve bask\u0131c\u0131 bir yerlilik alg\u0131s\u0131 tam tersi etki yap\u0131yor maalesef. T\u00fcrkiye\u2019de bir zamanlar ya\u015fananlar\u0131 da b\u00f6yle g\u00f6r\u00fcyorum ben. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u201cBir T\u00fcrk d\u00fcnyaya bedeldir\u201d, \u201cT\u00fcrk\u2019\u00fcn T\u00fcrk\u2019ten ba\u015fka dostu yok\u201d ve \u201cBiz bize yeteriz\u201d gibi hastal\u0131kl\u0131 anlay\u0131\u015flar\u0131n bir tez\u00e2h\u00fcr\u00fc asl\u0131nda bu s\u0131\u011f yerellik tan\u0131m\u0131. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yerelle k\u00fcreseli bulu\u015fturmak
\n<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda ya\u015fam\u0131\u015f \u0130sko\u00e7 bir \u015fehir planlamac\u0131s\u0131na atfedilen, art\u0131k anonim olarak kullan\u0131lan bir deyi\u015f var \u0130ngilizcede: \u201cThink global, act local\u201d. \u0130\u015fte bu s\u00f6z\u00fcn, yerelli\u011fin do\u011fru tan\u0131m\u0131n\u0131 verece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum: \u201cK\u00fcresel d\u00fc\u015f\u00fcn, yerel hareket et\u201d. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yani ufkun k\u00fcresel olsun, fakat yerelin hususiyetlerini asla g\u00f6z ard\u0131 etmeden, yerelin renklerini kaybetmeden hareket et. Yerelle k\u00fcreseli bulu\u015fturmak diyebiliriz buna bir nevi. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
K\u00fcresel bir ufku olmayan yerellik alg\u0131s\u0131, s\u0131\u011f, k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 ve hatta bask\u0131c\u0131 olmaya mahkum oluyor ne yaz\u0131k ki. T\u00fcrkiye\u2019de bunu ya\u015fad\u0131k uzun y\u0131llar. \u015e\u00fck\u00fcr ki art\u0131k \u00fclkemiz d\u00fcnyaya daha \u00e7ok a\u00e7\u0131l\u0131yor, kap\u0131lar\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya daha \u00e7ok a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130ran da T\u00fcrkiye\u2019nin yanl\u0131\u015f yerellik alg\u0131s\u0131yla ilgili \u00e7ektiklerini \u00e7ekiyor \u015fu an. \u00dclkede ciddi bir yerellik bask\u0131s\u0131 var. Yabanc\u0131 mallar \u00fczerinde \u00e7ok ciddi bir k\u0131s\u0131tlama var. \u00d6yle ki arabalar\u0131n dahi yerlisi, markas\u0131 yabanc\u0131 olsa dahi \u0130ran i\u00e7in \u00f6zel \u00fcretim yapt\u0131r\u0131lanlar\u0131 tercih ediliyor, ya da pazarda sadece onlar oldu\u011fu i\u00e7in insanlar onu tercih etmek mecburiyetinde kal\u0131yor. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130ran markas\u0131 Saipa ve \u0130ran i\u00e7in \u00f6zel \u00fcretilen Peugeot 405\u2019ler trafikteki arabalar\u0131n neredeyse yar\u0131dan fazlas\u0131n\u0131 te\u015fkil ediyor. Maalesef tahmin edilebilece\u011fi gibi kalite standartlar\u0131 ise \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck, bu da trafik kazalar\u0131nda \u00f6l\u00fcm riskini art\u0131r\u0131yor. \u00d6\u011frendi\u011fim kadar\u0131yla \u0130ran\u2019da trafik kazalar\u0131ndan \u00f6len insan say\u0131s\u0131 \u00e7ok y\u00fcksek. Bunda kurals\u0131z trafi\u011fin etkisi oldu\u011fu gibi kalitesiz arabalar\u0131n da etkisi b\u00fcy\u00fck kanaatimce. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u2018Yerli\u2019ye 1, \u2018yabanc\u0131\u2019ya 7
\n<\/b><\/p>\n
<\/p>\n
Yerelli\u011fin bir di\u011fer uzant\u0131s\u0131 bizi m\u00fczelerde kar\u015f\u0131l\u0131yor. Halen \u2018yerli\u2019 ve \u2018yabanc\u0131\u2019 fiyatlar\u0131 uygulan\u0131yor T\u00fcrkiye\u2019de de, maalesef b\u00fcy\u00fck bir ay\u0131p bu. Fakat \u0130ran\u2019daki kadar derin de\u011fil aradaki u\u00e7urum, \u015f\u00fck\u00fcr ki. \u0130ran\u2019da m\u00fczelerde yabanc\u0131lara yerlilerin tam 7 kat\u0131 fiyat var. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130ranl\u0131 bir tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir sohbet aras\u0131nda bize bu yerelli\u011fin bir tazammununu daha g\u00f6steriyor fark\u0131nda olmadan. \u201c\u00c7ar\u015f\u0131lara gidin, al\u0131\u015fveri\u015f yap\u0131n, paran\u0131z\u0131 burada harcay\u0131n\u201d diyor. \u0130\u015fte bu s\u0131\u011f yerellik alg\u0131s\u0131, \u2018yabanc\u0131\u2019 d\u00f6vizleri \u00e7ok \u00f6nemsiyor, yine bir zamanlar ve belki k\u0131smen h\u00e2l\u00e2 T\u00fcrkiye\u2019de oldu\u011fu gibi. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yerellikle ilgili son anekdot da bir pasaport hikayesi. Bir ba\u015fka \u00fclkeyle birlikte \u0130ran \u00e7ifte vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 olan insanlar, olur da havaalan\u0131nda di\u011fer \u00fclkenin pasaportuyla g\u00f6r\u00fcl\u00fcrlerse hi\u00e7 istemeyecekleri \u015feyler ortaya \u00e7\u0131kabiliyor. Pasaportu m\u00fcsadere edilebiliyor, kendisi tutuklanabiliyor. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu yanl\u0131\u015f yerellik alg\u0131s\u0131 di\u011fer bir\u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131n kendisinden t\u00fcredi\u011fi, milliyet\u00e7ilik ve devlet\u00e7ilik asabiyetlerinden kaynaklan\u0131yor. Devlet ve milletin tan\u0131m\u0131na g\u00f6re \u2018yerel\u2019in tan\u0131m\u0131 da de\u011fi\u015fiyor, fakat e\u011fer asabiyet s\u00f6z konusuysa, ne yaz\u0131k ki ortaya hep s\u0131\u011f, k\u00fcresel ufuktan uzak, daralt\u0131c\u0131 ve bask\u0131c\u0131 uygulamalar \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
23.10.2013 HEP\u0130M\u0130Z HATIRLARIZ, ilkokul y\u0131llar\u0131nda her sene aral\u0131k ay\u0131nda yerli mal\u0131 haftas\u0131 kutlan\u0131rd\u0131 \u00fclkemizde. 1946 y\u0131l\u0131nda ihdas edilmi\u015f bir \u015feymi\u015f bu. Belki halen ilkokullarda kutlanmaya devam ediyordur. \u201cYerlilik\u201d tan\u0131m itibariyle g\u00fczel ve faydal\u0131 bir \u015fey olsa da, daralt\u0131c\u0131 ve bask\u0131c\u0131 bir yerlilik alg\u0131s\u0131 tam tersi etki yap\u0131yor maalesef. T\u00fcrkiye\u2019de bir zamanlar ya\u015fananlar\u0131 da b\u00f6yle g\u00f6r\u00fcyorum […]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[156],"class_list":["post-88517","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n