24.10.2022<\/p>\n
DETERM\u0130N\u0130ZM, SEBEPLERE tesir vererek sonu\u00e7lar\u0131 sebeplerin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eder. Evrende olu\u015fan t\u00fcm olaylar\u0131n neden-sonu\u00e7 ili\u015fkisine dayal\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini savunur.<\/p>\n
<\/p>\n
Mekanistik olan bu ak\u0131m, zihnimiz i\u00e7in zehir h\u00fckm\u00fcndedir. Yedik\u00e7e bilincimizi fel\u00e7 eden zehirli bal gibidir.<\/p>\n
<\/p>\n
Bu zehirin panzehiri ise “besmele”dir.<\/p>\n
<\/p>\n
Evrende dura\u011fanl\u0131k yoktur. Her \u015fey, her an hareket halindedir. Bu kompleks harekette, sebep ile sonu\u00e7 ayn\u0131 anda vard\u0131rlar. Sebep ile sonucun birlikteli\u011fi s\u00f6z konusudur. Sebeplerin yoklu\u011funda sonu\u00e7 olu\u015fmaz, bu do\u011frudur. Fakat sebebin yoklu\u011funda sonucun olu\u015fmamas\u0131, sebeplerin sonu\u00e7lar\u0131 yaratt\u0131\u011f\u0131na dair bize hi\u00e7bir ipucu vermez. Sebep-sonu\u00e7 ili\u015fkisinde, sebepten sonuca do\u011fru bir ak\u0131\u015f\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemliyoruz, bu da do\u011frudur. Zamanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir evrende, sebeplerin s\u0131rf sonu\u00e7tan \u00f6nce g\u00f6zleniyor olu\u015fu, sebeplerin sonu\u00e7lara tesirinin oldu\u011funa dair bir iddia hakk\u0131 da vermez. Aksine, her an hareket halinde olan evren, olu\u015fan sonu\u00e7lar\u0131, hemen akabinde sebep haline getirece\u011fi i\u00e7in bu bir \u00e7eli\u015fkidir. S\u0131rt\u0131n\u0131 sebeplere dayad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yarat\u0131lma hali, bir an \u00f6nce h\u00e2kim olan bir unsuru, bir an sonra mahk\u00fbm haline getirir ki; hem her \u015feye mahk\u00fbm bir sonu\u00e7, hem de hi\u00e7bir \u015feye ihtiyac\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in harekete ge\u00e7meye mecbur da olmayan bir sebep kanununu, h\u00e2kim bir kudret gibi kabul etmeye bizi zorlar.<\/p>\n
<\/p>\n
Her an hareket halinde olan evrenimize, harekete ge\u00e7mesine ihtiyac\u0131 olmayan sebeplerin y\u00f6n verebilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Her an hareketin oldu\u011fu bir evrende, her an yarat\u0131lma hali de vard\u0131r ve sebeplerden \u00e7ok \u00f6te, –yatay de\u011fil dikey bir ili\u015fkinin– hareket noktas\u0131na ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r. Burada yatay ili\u015fki, sebepten sonuca do\u011fru olan ak\u0131\u015f\u0131 ifade ederken, dikey ba\u011flant\u0131 ise do\u011frudan m\u00fcdahaleyi anlatmaktad\u0131r. G\u00f6r\u00fcneni g\u00f6r\u00fcnmeyene ba\u011flayan dikey ba\u011flant\u0131lar vard\u0131r. Bildi\u011fimiz veya bilmedi\u011fimiz b\u00fct\u00fcn mahlukat t\u00fcrlerinin d\u0131\u015f\u0131nda, dikey bir ba\u011flant\u0131 noktas\u0131 olmadan, sebeplerin sonu\u00e7lara do\u011fru birlikte ak\u0131\u015f\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
<\/p>\n
Zamanla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir evrende, \u00f6nce ve sonra kavramlar\u0131 mutlak olamaz. Zaman dedi\u011fimiz boyut, hareket neticesinde olu\u015fur. Hareketin de\u011fi\u015fmesi zaman\u0131 da de\u011fi\u015ftirir. Mesela, \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131 gibi bir harekette, \u00f6nce ve sonra kavramlar\u0131 yer de\u011fi\u015ftirir. Sonu\u00e7 \u00f6nce, sebep sonra g\u00f6zlenmeye ba\u015flar. Zaman bize g\u00f6re tersine i\u015fler. Karadeli\u011fe d\u00fc\u015feli milyonlarca y\u0131l olmu\u015f bir y\u0131ld\u0131z\u0131, onun i\u00e7in biz h\u00e2l\u00e2 var g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Y\u0131ld\u0131z bize g\u00f6z k\u0131rpar durur ama asl\u0131nda yerinde yeller esiyordur!<\/p>\n
<\/p>\n
V\u00fccudumuzdaki k\u0131rm\u0131z\u0131 kan h\u00fccrelerinde yani eritrositlerin i\u00e7inde bulunan demir atomlar\u0131nda da benzer bir durum g\u00f6zlenir. \u0130nsan \u00f6mr\u00fc ortalama 80 sene olmas\u0131na ra\u011fmen, v\u00fccudumuzdaki demir (Fe+2) atomlar\u0131, elli milyon ya\u015f\u0131ndad\u0131r! Ne d\u00fcnyam\u0131z ne de g\u00fcne\u015f sistemimiz, demir atomlar\u0131n\u0131n olu\u015fumu i\u00e7in yeterli bir alt yap\u0131ya sahip de\u011fildir. Galaksinin uzak diyarlar\u0131ndan milyonlarca y\u0131l \u00f6nce pi\u015firilerek d\u00fcnyam\u0131za g\u00f6nderilmi\u015ftir demir atomlar\u0131. \u0130nsano\u011flu hen\u00fcz daha yery\u00fcz\u00fcnde yokken, d\u00fcnya ona haz\u0131r hale getirilmi\u015ftir.<\/p>\n
<\/p>\n
Neticede, sebep ile sonu\u00e7 aras\u0131nda g\u00f6zledi\u011fimiz birbirine yap\u0131\u015f\u0131km\u0131\u015f gibi olma hali, sebeplere hi\u00e7bir zaman sonu\u00e7lar\u0131 yaratma kudretini vermemektedir. T\u0131pk\u0131, uzaktan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda biti\u015fikmi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen ufuk \u00e7izgisinin, asl\u0131nda yer ve g\u00f6k aras\u0131ndaki mesafe kadar uzak olu\u015fu gibi. \u0130\u015fte bu doldurulamayan mesafeyi ise ne sebep ne de sonu\u00e7tan tamamen farkl\u0131 bir kudretin kaplamas\u0131 gerekir ki, sebebin eli sonuca uzanabilsin. Yani o sebebinin gerektirdi\u011fi sonu\u00e7 v\u00fccuda gelebilsin.<\/p>\n
<\/p>\n
K\u0131sacas\u0131, evrende bir sebepler \u00e7izgisi vard\u0131r. Belli sebepler belli sonu\u00e7lardan \u00f6nce gelir. Sonu\u00e7lar da belli sebepleri takip eder. Sebep-sonu\u00e7 ba\u011flant\u0131lar\u0131, sebep ve sonu\u00e7tan tamamen farkl\u0131 ve a\u015f\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan bu yatay ili\u015fkinin d\u0131\u015f\u0131nda, dikey bir ba\u011flant\u0131 ile bir araya getirilmektedir. Sebep ve sonu\u00e7, bir ‘birlikte yarat\u0131lm\u0131\u015fl\u0131k’ halidir. Bir yarat\u0131c\u0131 ile, sebeplerle sonu\u00e7lar\u0131n aras\u0131na b\u00f6yle bir dikey ba\u011flant\u0131y\u0131 sa\u011flayacak destek noktas\u0131n\u0131 koymaz isek, evrenin ve evrendeki varl\u0131klar\u0131n hareketini a\u00e7\u0131klama imk\u00e2n\u0131m\u0131z da kalmayacakt\u0131r. Oysa her an, her \u015fey hareket etmektedir. \u00d6yleyse, sebep ve sonuca ayn\u0131 anda h\u00fckmeden, \u00e7izgisel de\u011fil dikey bir irade olmak zorundad\u0131r. Bize bu dikey iradeden haber veren, her t\u00fcrl\u00fc eylemin ba\u015flang\u0131\u00e7 \u015fifresi ‘besmele’dir. Evrenin her taraf\u0131na dal budak salm\u0131\u015f olan ‘hareketlenme kanunu’ besmele ile potansiyelden kineti\u011fe d\u00f6nmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\u0130\u015fte bu panzehir, sebeplerin sonu\u00e7lar\u0131 yaratt\u0131\u011f\u0131 vehmini k\u00f6k\u00fcnden keser, atar. Sebep ile sonu\u00e7 aras\u0131ndaki sonsuz yatay mesafe ancak ‘besmele’ yani Allah’\u0131n ad\u0131yla a\u015f\u0131l\u0131r. Deterministlerin zannetti\u011fi gibi, mekanistik bir \u00f6ncelik-sonral\u0131k ili\u015fkisiyle de\u011fil! Sebepler ile sonu\u00e7lar aras\u0131na konmu\u015f olan ili\u015fkiler, s\u0131rf insan i\u00e7in dizayn edilmi\u015f, ak\u0131ll\u0131 bir mahluk olan insan\u0131n Yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 ve O’nun maksatlar\u0131n\u0131 gere\u011fince kavrayabilmesi i\u00e7in konmu\u015f dileyi\u015f tarzlar\u0131d\u0131r. Yani sebepler vard\u0131r, ancak hakiki bir tesirleri yoktur.<\/p>\n
<\/p>\n
Yarat\u0131c\u0131n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 yaratmak i\u00e7in sebeplere veya ba\u015fka bir \u015feye ihtiyac\u0131 yoktur. Fakat, Yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 tan\u0131makla ancak m\u00e2n\u00e2s\u0131n\u0131 bulan ve \u00f6te alemlerde kendisine sonsuzluk iksirini sunacak a\u00e7\u0131l\u0131mlar\u0131 bu sayede kazanacak olan insan\u0131n, sebeplerle sonu\u00e7lar\u0131n aras\u0131ndaki ili\u015fkilere ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Allah’\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na dair emareler, Allah’\u0131n kanunlar\u0131 merak edilerek delillendirilir. Her \u015feyin sonlu oldu\u011fu bir evrende, sonsuz olan Yarat\u0131c\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 bu sayede bilinebilmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
En k\u00fc\u00e7\u00fck bir zerreden en b\u00fcy\u00fck galaksilere kadar her \u015fey, o \u0130lah\u00ee \u015fifrenin eman vermesiyle necat bulabilmektedir, harekete ge\u00e7mektedir. Varl\u0131k sahas\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f her ne varsa m\u00e2nen \/ h\u00e2l diliyle “bismillah” demektedir. Yarat\u0131c\u0131s\u0131z olmaz ilan\u0131n\u0131 etmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
Peki, bu nas\u0131l bir Yarat\u0131c\u0131d\u0131r?<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
24.10.2022 DETERM\u0130N\u0130ZM, SEBEPLERE tesir vererek sonu\u00e7lar\u0131 sebeplerin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eder. Evrende olu\u015fan t\u00fcm olaylar\u0131n neden-sonu\u00e7 ili\u015fkisine dayal\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini savunur. Mekanistik olan bu ak\u0131m, zihnimiz i\u00e7in zehir h\u00fckm\u00fcndedir. Yedik\u00e7e bilincimizi fel\u00e7 eden zehirli bal gibidir. Bu zehirin panzehiri ise “besmele”dir. Evrende dura\u011fanl\u0131k yoktur. Her \u015fey, her an hareket halindedir. Bu kompleks harekette, sebep ile sonu\u00e7 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[136],"class_list":["post-87355","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n