16.04.2009<\/p>\n
HUCURAT SURES\u0130 12. ayette bize emredilenlerden birisi de \u201cl\u00e2 tecessesu\u201d<\/i> hitab\u0131 ile bilinir. Tecess\u00fcs, yani ba\u015fkalar\u0131n\u0131n gizlerini merak etmek, ara\u015ft\u0131rmak, didiklemek, sormak, yasaklan\u0131r. Zira b\u00f6yle bir merak \u015feytandand\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
K\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcmden beri evde \u201cba\u015fkas\u0131n\u0131n e\u015fyas\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaz\u201d terbiyesi ile yeti\u015ftim. Bizde annem ve babam dahil hi\u00e7 kimse bize gelen bir mektubu a\u00e7maz, okumaz, odalar\u0131m\u0131z\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rmaz, defterlerimizin, \u00e7ekmecelerimizin i\u00e7ine izinsiz bakmazd\u0131. Ben a\u011fabeyimin odas\u0131na izinsiz girmez, e\u015fyalar\u0131na izinsiz dokunmazd\u0131m. Kimi zaman annemin \u201co \u00e7ocuk serseri\u201d diyerek ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 arkada\u015flar\u0131 ile g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde g\u00f6rmezden gelir, anneme de bir \u015fey anlatmazd\u0131m. Bazen annem \u201ca\u011fabeyin nereye gitti\u201d diye bana sorard\u0131, (tabii o zamanlar cep telefonu icad olunmam\u0131\u015ft\u0131) mahalledeki bilardo salonunda oldu\u011funu bilsem de s\u00f6ylemezdim. Zira annem oraya tak\u0131lmas\u0131ndan ho\u015flanmazd\u0131.<\/p>\n
<\/p>\n
\u00dcstelik bu sadece k\u00fc\u00e7\u00fcklerin b\u00fcy\u00fcklere g\u00f6sterdi\u011fi bir sayg\u0131 de\u011fildi, ayn\u0131 \u015fekilde a\u011fabeyim de bana ayn\u0131 \u00f6zeni g\u00f6sterirdi. Hi\u00e7bir zaman erkek olmas\u0131ndan ve benden 7 ya\u015f b\u00fcy\u00fck olmas\u0131ndan kaynaklanan bir kontrol ve casusluk giri\u015fiminde bulunmad\u0131. Gen\u00e7 k\u0131zken ben telefondaysam odadan \u00e7\u0131kard\u0131. B\u00fcy\u00fcd\u00fcm ve \u00fcniversiteye ba\u015flad\u0131m, o ayn\u0131 kamp\u00fcste y\u00fcksek lisans \u00f6\u011frencisi idi, kimi zaman kantinde kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rd\u0131k, bazen yan\u0131mda erkek arkada\u015flar olurdu, bana hi\u00e7bir zaman \u201cbunlar kim\u201d demedi. E\u015fimle de o y\u0131llarda tan\u0131\u015ft\u0131m ve beni okula g\u00f6rmeye gelirdi, oturur \u00e7ay i\u00e7erdik, sonradan meseleyi a\u011fabeyime a\u00e7t\u0131\u011f\u0131mda, \u201cben sizi g\u00f6rd\u00fcm ka\u00e7 kere, ilk bana gelmene sevindim\u201d dedi. Ne beni s\u00fcre\u00e7te s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rd\u0131, ne e\u015fimin g\u00f6z\u00fcn\u00fc korkuttu. Ben de her zaman bana g\u00fcvenildi\u011fi hissi ile davrand\u0131m. G\u00fcveni bo\u015fa \u00e7\u0131karmama gayretinde oldum.<\/p>\n
<\/p>\n
\u00c7ok \u00f6zel hikayemi anlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131n fark\u0131nday\u0131m, ama tecess\u00fcs yasa\u011f\u0131n\u0131n \u00f6zellikle \u00e7ok \u00f6zel dairede hayat kurtard\u0131\u011f\u0131na inan\u0131r\u0131m. Biz m\u00fcminler bazen hataya d\u00fc\u015f\u00fcp ba\u015fkalar\u0131n\u0131 merak etsek dahi, genellikle bizden uzak insanlar\u0131 de\u011fil, yak\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. Bazen koruma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc ile, bazen ku\u015fku ile yak\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 sorguya \u00e7ekeriz. \u201cKiminle konu\u015fuyorsun, mesaj kimden gelmi\u015f, neredesin, yan\u0131nda kim var, o kimin nesi?\u201d sorular\u0131 ile yak\u0131nlar\u0131m\u0131za hayat\u0131 dar ederiz. \u00d6zellikle e\u015fler aras\u0131nda bu \u00e7ok s\u0131k vuku bulur. Baz\u0131 kad\u0131nlar \u015f\u00f6yle derler: \u201cE\u015fini hi\u00e7 rahat b\u0131rakmayacaks\u0131n, zira erkekler rahat b\u0131rak\u0131lmaya gelmez, s\u00fcrekli aray\u0131p kontrol edeceksin, nerede kimle bileceksin, hatta gerekirse her yere beraber gideceksin.\u201d Bu nas\u0131l bir g\u00fcvensizlik bu nas\u0131l bir huzursuz halet-i ruhiyedir, hi\u00e7 anlamam. Bu hem yapan hem de maruz kalan i\u00e7in \u00e7ok ruh daralt\u0131c\u0131 bir s\u00fcre\u00e7tir.<\/p>\n
<\/p>\n
Yahut baz\u0131 erkekler duyar\u0131z ki, e\u015flerinin her \u015feylerini \u00f6\u011frenmek isterler. Sorarlar, dikkatle kulak kesilirler, her \u015feyden bir mana \u00e7\u0131kar\u0131rlar. Topluluk i\u00e7inde e\u015flerine y\u00f6nelik en k\u00fc\u00e7\u00fck bir tevecc\u00fch ve iltifat, masumane dahi olsa, onlara bir diken gibi batar. Hatta i\u015fi e\u015flerinin bilgisayarlar\u0131n\u0131 kontrol etmeye kadar vard\u0131r\u0131rlar. Bu kimi zaman e\u015fi kendi hakk\u0131nda biriyle konu\u015fuyor mu merak\u0131ndan (ki kad\u0131nlar erkeklerden farkl\u0131 olarak s\u0131kl\u0131kla bunu yapar, e\u015flerini birbirlerine anlat\u0131r ve dertle\u015firler), kimi zaman da e\u015fine g\u00fcvenmemekten kaynaklan\u0131r. Bazen b\u00fcy\u00fck kavgalar ya\u015fan\u0131r, bazen de i\u015f evlili\u011fi bitirmeye kadar gider. Kimi zaman da bu anne-babalar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 ve \u00f6zellikle ergenlik \u00e7a\u011f\u0131ndaki gen\u00e7leri kontrol etme \u00e7abas\u0131 \u015feklinde tezah\u00fcr eder. Ancak nasihat etmek ayr\u0131, bir \u015feyler \u00f6\u011fretmek ayr\u0131, odas\u0131n\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rmak, izlerini takip etmek ayr\u0131 \u015feylerdir. Bu, \u00e7ocu\u011funuza da olsa, d\u00fcped\u00fcz sayg\u0131s\u0131zl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\u0130nsanlar evli de olsalar birbirlerinin k\u00f6lesi de\u011fillerdir. Herkesin kendine ait bir \u00f6zel alan\u0131 vard\u0131r, olmal\u0131d\u0131r. Bu alanda diledi\u011fini yapma serbestisine sahiptir. Bu elbette \u015feriat\u0131n yasaklar\u0131 dahilinde, \u00f6rf\u00fcn m\u00fcsaadesi \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fckt\u00fcr. \u0130ki taraf\u0131n da birbirinden ayr\u0131 arkada\u015f \u00e7evreleri, sosyal ortamlar\u0131 olmal\u0131, bunu da tabii kar\u015f\u0131lamal\u0131d\u0131rlar. Zira farkl\u0131 ailelerde yeti\u015fmi\u015f iki insan birbirini ne kadar severse sevsin birbirinin ayn\u0131s\u0131 de\u011fildirler, olamazlar, olmamal\u0131d\u0131rlar da. Bu farkl\u0131l\u0131k evlili\u011fi k\u00f6t\u00fcye de\u011fil iyiye g\u00f6t\u00fcren birbirlerinin eksiklerini tekmil eden, hayata ba\u015fka pencerelerden de bakabilmeyi sa\u011flayan bir nimettir. Ayn\u0131la\u015fma \u00e7abas\u0131, \u201co da benim gibi olsun\u201d arzusu hem beyhudedir, hem de fayda vermez.<\/p>\n
<\/p>\n
Evet, zaman\u0131m\u0131zda \u00e7ok k\u00f6t\u00fc hikayelere de tan\u0131k oluyoruz. Birbirlerinden her \u015feyi saklayan, bu sakl\u0131 dairede \u00e7irkin i\u015fler yapan insanlar \u00e7o\u011fald\u0131. Bu da bizi kendimizi koruma d\u00fcrt\u00fcs\u00fc ile ara\u015ft\u0131rmaya itebilir. Ancak hi\u00e7bir kendini koruma d\u00fcrt\u00fcs\u00fc ba\u015fka bir insan\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc elinden alma hakk\u0131n\u0131 bize vermez. Bu adalet-i mahzaya terstir. G\u00fcvenlik sebebi ile \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn iptali sadece devletlerde de\u011fil, ailelerde de b\u00fcy\u00fck bir sorundur. \u0130nsan h\u00fcrriyet olmaks\u0131z\u0131n ya\u015fayamaz. Kabiliyetleri geli\u015fmez, hayat\u0131n gayesi tahakkuk etmez, siz bir fidan\u0131 koruyaca\u011f\u0131m diye ona cam bir fanus giydirirseniz dallar\u0131 i\u00e7e do\u011fru b\u00fck\u00fcl\u00fcr ve o bir hilkat garibesine d\u00f6ner. Ayr\u0131ca bir insan\u0131 yalan s\u00f6yleyinceye kadar s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmamak laz\u0131md\u0131r. Bazen e\u015fler birbirlerinin ho\u015flanmayaca\u011f\u0131, ancak kendilerince hi\u00e7 de yanl\u0131\u015f olmayan \u015feyler yapabilirler, e\u015fimizin ho\u015flanm\u0131yor olu\u015fu o \u015feyin bizzat gayri me\u015fru oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez, bazen bunlar k\u00fc\u00e7\u00fck \u015feylerdir. Mesela, baz\u0131s\u0131 e\u015finin sinemaya gitmesinden ho\u015flanmaz, kendi de g\u00f6t\u00fcrmez, ba\u015fkas\u0131yla da gitsin istemez, yaln\u0131z da gidilmesinden haz etmez. \u015eimdi bu adam sinemaya gidilmesine kar\u015f\u0131 diye kad\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc k\u0131s\u0131tlanmal\u0131 m\u0131d\u0131r? Yahut her seferinde kad\u0131n \u00fczerine basa basa \u201cben bug\u00fcn falan filme gittim\u201d mi demelidir? Evde kavga m\u0131 \u00e7\u0131karmal\u0131, adam\u0131n damar\u0131na m\u0131 basmal\u0131d\u0131r? Bazen en iyisi susmak ve s\u00f6ylememektir. Ama bunun i\u00e7in e\u015finizin de sizi sorularla bunaltmamas\u0131 laz\u0131md\u0131r. Her e\u015f e\u015finin hayat\u0131 ile ilgili anlatt\u0131klar\u0131 ile yetinmelidir.<\/p>\n
<\/p>\n
Ayr\u0131ca marifet ve ahlak ancak \u00f6zg\u00fcr bir alanda elde edilirse anlaml\u0131 ve de\u011ferlidir. Siz yapabilecek f\u0131rsat\u0131n\u0131z varken bir haks\u0131zl\u0131k yapmazsan\u0131z, gizli bir ortamda dahi ahlaki davran\u0131rsan\u0131z bu sizin g\u00fczel bir insan oldu\u011funuza delil olur. Yoksa hi\u00e7 kimse bask\u0131 alt\u0131nda g\u00fcnah i\u015flemiyor diye temiz kalm\u0131\u015f say\u0131lmaz. Temizlik ancak kirlenme imkan\u0131 varsa bir de\u011ferdir. Ayr\u0131ca hi\u00e7 kimsenin Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 \u00fczerinde Rablik taslamaya hakk\u0131 yoktur. \u201cBen onun t\u00fcm hayat\u0131n\u0131 kontrol edece\u011fim, bilece\u011fim\u201d \u00e7abas\u0131 bir Rububiyet \u00e7abas\u0131d\u0131r. B\u00f6yle yapmak isteyen ge\u00e7mi\u015f zamanlarda ya\u015fay\u0131p bir k\u00f6le veya cariye sahibi olmay\u0131 dilemelidir. Zira h\u00fcr bir insan b\u00f6yle h\u00fck\u00fcm alt\u0131na girmez.<\/p>\n
<\/p>\n
Hem, diyelim ki bir insan tecess\u00fcs etti ve gizleyenin gizledi\u011fi \u015feyi a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karma u\u011fra\u015f\u0131s\u0131na girdi, sonu\u00e7 ne olabilir? Birinci ihtimal kar\u015f\u0131m\u0131zdakinin onun a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 yakalayabiliriz endi\u015fesi ile yanl\u0131\u015f yapmaktan ka\u00e7\u0131nmas\u0131d\u0131r. Bu bizi mutlu eder mi? Zira o ilk f\u0131rsatta yanl\u0131\u015f yapmaya b\u00fcy\u00fck bir i\u015ftiyak duyacakt\u0131r, kafam\u0131z\u0131 \u00e7evirmemizi bekleyecek ve hatta bizden b\u00f6yle g\u00f6zlerimizi \u00fczerinden ay\u0131rmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in nefret edecektir. Yahut daha cesursa i\u015fi pi\u015fkinli\u011fe vuracak yanl\u0131\u015f\u0131n\u0131 izah edecek, bir tevil bulacak, me\u015fru sayacak ve a\u00e7\u0131ktan yapmaya ba\u015flayacakt\u0131r. Bu da kar\u015f\u0131m\u0131zdakini \u00f6nceki durumdan daha k\u00f6t\u00fc bir duruma itmektir. Zira ilk seferinde \u00f6rt\u00fcl\u00fc iken daima isti\u011ffar \u015fans\u0131 vard\u0131r, biraz beklenirse belki kendili\u011finden pi\u015fman olup davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fczeltecektir, fakat biz onun ar damar\u0131n\u0131 \u00e7atlat\u0131rsak bir daha geri d\u00f6n\u00fclemez olmayacak m\u0131? B\u00f6yle davrand\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yak\u0131n\u0131m\u0131z\u0131 sevdi\u011fimizi iddia edebilir miyiz?<\/p>\n
<\/p>\n
Allah Rasul\u00fc (sav) bir g\u00fcn kendisine gelen Hz. \u00d6mer\u2019i bu sebeple azarlamam\u0131\u015f m\u0131d\u0131r? Rivayette \u00f6yledir ki, Hz. \u00d6mer bir adam\u0131n kap\u0131s\u0131n\u0131n deli\u011finden bakm\u0131\u015f ve onu i\u00e7eride i\u00e7ki i\u00e7erken g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr, hemen o \u00f6fkeyle gidip Efendimize haber vermi\u015ftir. Sonu\u00e7? Azarlanan Hz. \u00d6mer olmu\u015ftur. Adam gizli olarak g\u00fcnah i\u015fleme hakk\u0131na sahiptir, zira o hakk\u0131 ona \u015eari-i Teala vermi\u015ftir, hesab\u0131 g\u00f6recek olan da O\u2019dur. Bizden nassla istenen g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ay\u0131plar\u0131 \u00f6rtmemizdir, bunun \u00f6d\u00fcl\u00fc bizim de ay\u0131plar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6rt\u00fclecek olmas\u0131d\u0131r. B\u0131rak\u0131n\u0131z ay\u0131p \u00f6rt\u00fcc\u00fc olmay\u0131, bizzat ay\u0131p ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131s\u0131 olmak m\u00fcmine yak\u0131\u015fmaz. \u201cBu kadar da benim kusurum olsun, onun yapt\u0131\u011f\u0131 daha b\u00fcy\u00fck\u201d demek de bizi kurtarmaz. Zira Efendimiz (sav) tecess\u00fcs\u00fc, tecess\u00fcsle ke\u015ffedilen g\u00fcnahtan daha b\u00fcy\u00fck saym\u0131\u015ft\u0131r. Mesele a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
Hi\u00e7 \u00f6rt\u00fclecek ay\u0131b\u0131n\u0131z yok mu? Yoksa dahi size ay\u0131p olarak tecess\u00fcs yetmez mi?<\/p>\n
<\/p>\n
\u00d6yleyse herkes kendi i\u015fine bakmal\u0131d\u0131r!<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
16.04.2009 HUCURAT SURES\u0130 12. ayette bize emredilenlerden birisi de \u201cl\u00e2 tecessesu\u201d hitab\u0131 ile bilinir. Tecess\u00fcs, yani ba\u015fkalar\u0131n\u0131n gizlerini merak etmek, ara\u015ft\u0131rmak, didiklemek, sormak, yasaklan\u0131r. Zira b\u00f6yle bir merak \u015feytandand\u0131r. K\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcmden beri evde \u201cba\u015fkas\u0131n\u0131n e\u015fyas\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaz\u201d terbiyesi ile yeti\u015ftim. Bizde annem ve babam dahil hi\u00e7 kimse bize gelen bir mektubu a\u00e7maz, okumaz, odalar\u0131m\u0131z\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rmaz, defterlerimizin, \u00e7ekmecelerimizin […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[140],"class_list":["post-86460","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n