05.08.2010<\/p>\n
KIZIMIN ARKADA\u015eINA gitti\u011fi saatler. O olmay\u0131nca evde yaln\u0131z oturmak istemiyorum. Hava da \u00e7ok s\u0131cak, d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kay\u0131m. E\u015fimin tavsiyesine uyup, kitaplar\u0131m\u0131 al\u0131p caddeye iniyorum. Bir kafede oturuyorum. Hen\u00fcz \u00f6\u011fle saatleri, s\u0131cakl\u0131k d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f de\u011fil. Kafede az ki\u015fi var, okumak i\u00e7in uygun bir ortam. Kitab\u0131n iyi arkada\u015f\u0131 bir kahve s\u00f6yl\u00fcyorum. Okumaya ba\u015fl\u0131yorum. <\/p>\n
<\/p>\n
Okumak insana cevaplar sunuyor. Ancak her seferinde, her cevab\u0131n yan\u0131na yeni bir soru tak\u0131lm\u0131\u015f geliyor. B\u00f6yle yol al\u0131n\u0131yor. Sorulardan b\u0131kmamak gerek. Her soruda kendinize ili\u015fkin bir tan\u0131m da yapm\u0131\u015f oluyorsunuz. Kendinizi anlamaya bir ad\u0131m daha at\u0131yorsunuz. Defterime not al\u0131yorum, buldu\u011fum ilk f\u0131rsatta birine sormal\u0131y\u0131m. Sorular\u0131n izini s\u00fcrmek bir kad\u0131n i\u00e7in iki kat zor. Elim telefona gidiyor. Vazge\u00e7iyorum. Biliyorum, soraca\u011f\u0131m zat\u0131n bana verdi\u011fi bir a\u00e7\u0131k \u00e7ek var. Ama yine de edep ediyorum. Bir kad\u0131n olmak soracaklar\u0131n\u0131z\u0131 biriktirmeyi gerektiriyor. Uygun zaman kollamay\u0131, birini z\u0131rt p\u0131rt aramamay\u0131. Hatta bazen \u00f6yle sorular var ki, telefonda sorulacak gibi de\u011filler. Oturup kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 m\u00fczakere edilmeleri gerekiyor. Bu daha b\u00fcy\u00fck bir engel. Erkek olsan\u0131z rahat rahat g\u00f6r\u00fc\u015febilece\u011finiz insanlara, kad\u0131n oldu\u011funuzda ula\u015fmak zorla\u015f\u0131yor. Onlar rahat davransalar da siz teredd\u00fct ediyorsunuz. Acaba \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc do\u011fru tutturabiliyor muyum? Hikmet sevdas\u0131 kad\u0131n i\u00e7in \u00e7etin bir sevda. Belki bu sebeple kad\u0131nlardan \u00e7ok hak\u00eem \u00e7\u0131km\u0131yor. Bu y\u00fczden okuma ser\u00fcveninde bir zaman ge\u00e7ince sorular\u0131n\u0131za cevap verecek kad\u0131n bulmakta zorlan\u0131yorsunuz. Onlar o sorular\u0131 sormam\u0131\u015flar. Kendinizden \u015f\u00fcphe ediyorsunuz. Bende erkekle\u015fme temay\u00fcl\u00fc m\u00fc var? Hay\u0131r, kad\u0131n ya da erkek olmay\u0131 umursamay\u0131p sadece insan olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum.<\/p>\n
<\/p>\n
Zihnimin a\u011fac\u0131ndan epeydir g\u00f6z dikti\u011fim bir meyveye uzan\u0131yor elim. Sert ama g\u00fczel g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fl\u00fc bir meyve bu soru. Soruyu elimde evirip \u00e7eviriyorum. Biliyoruz ki m\u00fcsl\u00fcman alimler ge\u00e7mi\u015f k\u00fclt\u00fcrlerden de etkilenmi\u015f, onlardan da kimi d\u00fc\u015f\u00fcnceleri alm\u0131\u015flar. Buna hem \u00dcstad\u0131n buyurdu\u011fu vecihle \u2018En sapk\u0131n inan\u00e7larda bile bir dane-i hakikat bulunur\u2019 g\u00f6z\u00fcyle bakmak, hem dinin safiyetini muhafaza ve ehli kitab\u0131n tahrif ve sapma s\u00fcrecine \u00fcmmet-i Muhammed olarak d\u00fc\u015fme endi\u015fesi ile bakmak m\u00fcmk\u00fcn. Bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz bilim ve felsefesi, modern zihniyet ve modern anlay\u0131\u015f bi\u00e7imlerini \u0130slam\u2019la nas\u0131l ba\u011fda\u015ft\u0131raca\u011f\u0131z sorusuna cevap te\u015fkil etti\u011fi gibi, ge\u00e7mi\u015f \u0130slam alimlerinin, sufilerin, filozoflar\u0131n kendi d\u00f6nemlerinde kar\u015f\u0131lar\u0131na \u00e7\u0131kan meseleleri nas\u0131l harmanlad\u0131klar\u0131 sorusuna da bir cevap olabilir. Bu meselede iki t\u00fcr yakla\u015f\u0131m kanaatimce ifrat ve tefrit u\u00e7lar\u0131n\u0131 ifade ediyor. \u0130lki d\u0131\u015far\u0131dan hi\u00e7bir \u015fey almamak ve her etkilenime kapal\u0131 olmak. \u0130kincisi gelen her \u015feyi oldu\u011fu gibi kabul etmek. \u0130lki medeniyet kurucu d\u00fc\u015f\u00fcnce sahibi olmay\u0131 engelliyor. \u0130kincisi ise hakikati bula\u015f\u0131k ve g\u00f6r\u00fcnmez hale getiriyor. Bir de bu meyveyi nas\u0131l yiyece\u011fimi bir bilsem. Hindistan cevizi gibi sert kabu\u011funu a\u015fabilsem.<\/p>\n
<\/p>\n
Do\u011fru olan itidalli olan. Ama mutedil olan orta noktaya nas\u0131l var\u0131l\u0131r? Mihenk nedir? Miyar hangisidir? Afifi\u2019nin \u2018\u0130slam D\u00fc\u015f\u00fcncesi \u00dczerine Makaleler\u2019ini okurken \u00f6yle ele\u015ftirel bir yakla\u015f\u0131ma rastl\u0131yorsunuz ki kimi yerde \u0130bn\u00fcl Arabi\u2019nin, kimi yerde \u0130mam Gazali\u2019nin, kimi yerde bizim sa\u011flam bir itikadi mezhep olarak bildi\u011fimiz E\u015f\u2019arilerin \u2018\u0130slam\u0131n ruhundan uzak d\u00fc\u015f\u00fcnceler\u2019 ile muttas\u0131f say\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorsunuz. \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda H\u00fcccet-\u00fcl \u0130slam bilinen isimler dahi baz\u0131 nazariyelerinde \u0130slam \u00f6ncesi k\u00fclt\u00fcrlerden etkilenmi\u015f g\u00f6z\u00fck\u00fcyorlarsa bunu nereye s\u0131\u011f\u0131\u015ft\u0131rmal\u0131? Dane-i hakikat b\u00f6l\u00fcm\u00fcne mi? Yoksa sapma ve tahrif b\u00f6l\u00fcm\u00fcne mi? Afifi\u2019nin Kur\u2019an\u2019\u0131n ruhuna ayk\u0131r\u0131 buldu\u011fu bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerin sahipleri de Kur\u2019an\u2019a iman etmemi\u015fler miydi? Onlar\u0131n Kur\u2019an\u2019a ayk\u0131r\u0131 bulmad\u0131klar\u0131na, Afifi neden ayk\u0131r\u0131 diyor? Buna yakla\u015f\u0131m\u0131 selefi bularak m\u0131 yan\u0131t vermek laz\u0131m?<\/p>\n
<\/p>\n
Kimine g\u00f6re \u0130bni Sina ve Farabi, g\u00f6kte sair filozoflar\u0131n etraf\u0131nda seyyareler gibi d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc iki y\u0131ld\u0131z iken, kimine g\u00f6re adi bir m\u00fcmin s\u0131fat\u0131n\u0131 bile ta\u015f\u0131m\u0131yor. Bu insanlar\u0131n z\u00fchd i\u00e7inde \u0130slami bir hayat ya\u015fad\u0131klar\u0131 da biliniyor. \u00d6yle ise haklar\u0131nda neye g\u00f6re karar verece\u011fiz? S\u00f6ylediklerinin hangisine inanacak, hangisini reddedece\u011fiz? Burada \u2018mihenk Kuran ve S\u00fcnnet\u2019 demek o kadar kolay de\u011fil. G\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki Kur\u2019an ve s\u00fcnnet bu zevat taraf\u0131ndan da farkl\u0131 yorumlanm\u0131\u015flar. \u00d6yle ise ne kadar\u0131 yorum \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne dahil, ne kadar\u0131 sapk\u0131n? Yahut akl\u0131 m\u0131 baz alaca\u011f\u0131z, akl\u0131m\u0131za yatan\u0131 kabul edip yatmayan\u0131 red mi edece\u011fiz? D\u00fcn anlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bug\u00fcn anlayan, cevap bulduk\u00e7a yeni sorular soran akl\u0131m\u0131za, nas\u0131l miyar g\u00f6revi y\u00fckleyece\u011fiz? \u0130slam alimlerinin eserlerinden takliden de\u011fil, \u2018o dediyse do\u011frudur\u2019 mant\u0131\u011f\u0131yla de\u011fil, tahkiken nas\u0131l istifade edece\u011fiz? Sapla saman\u0131 ay\u0131rman\u0131n yolu nedir? Yoksa bunal\u0131p Sofistler gibi \u2018Hakikat bilinemez, ilim beyhude bir \u00e7abad\u0131r\u2019 m\u0131 diyece\u011fiz? Ama biz biliyoruz ki Allah bizi \u2018bilinmek\u2019 i\u00e7in yaratt\u0131. Peygamberimiz \u2018RABB\u0130 ZIDN\u0130 \u0130LMEN\u2019dedi. (Rabbim ilmimi artt\u0131r)\u00d6yleyse bilme metodu nedir?<\/p>\n
<\/p>\n
Konevi iki metoda at\u0131f yapar: M\u00fc\u015fahede y\u00f6ntemi ve burhan y\u00f6ntemi. \u0130lki bizim sufiler, arifler dedi\u011fimiz, ehl-i ke\u015ffin, riyazetle, s\u00fclukla fethetti\u011fi bilgidir. \u0130kincisi filozoflar\u0131n nazariyatla, yani teorik d\u00fc\u015f\u00fcnmeyle dev\u015firdi\u011fi bilgidir. Konevi muhakkik tan\u0131m\u0131n\u0131 yaparken bu iki yolu cem eder. \u0130deal bilgiye, marifete, hakikate iki yol cem edilerek ula\u015f\u0131l\u0131r. Bu da bize \u2018ba\u015fkalar\u0131n\u0131n kalp aya\u011f\u0131 ile s\u00fcluk etti\u011fi yerlerde sair latifeleri de yan\u0131na katarak s\u00fcluk eden\u2019 \u2018ba\u015fkalar\u0131n\u0131n g\u00f6z\u00fc kapal\u0131 gitti\u011fi yerde g\u00f6z\u00fc a\u00e7\u0131k giden\u2019 \u2018tasvir-i iddia ile yetinmeyip burhan isteyen\u2019 Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131 hat\u0131rlat\u0131r. Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz o da bir muhakkiktir. Bu bizim h\u00fcsn-\u00fc zann\u0131m\u0131za de\u011fil, tan\u0131ma uygun oldu\u011fu i\u00e7in b\u00f6yledir. Bizim b\u00fcy\u00fck \u0130slam alimleri diye zikretti\u011fimiz nice isim de muhakkik kategorisinde isimlerdir. Demek ehl-i tahkik olmak iki y\u00f6ntemi beraberce kullanmaya, ba\u015fka bir deyi\u015fle hem akl\u0131, hem nakli, hem afaki, hem enf\u00fcsi tefekk\u00fcr\u00fc e\u015f zamanl\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmaya ba\u011fl\u0131d\u0131r. Zor i\u015f. Ke\u015fke yapmak, tarif etmek kadar kolay olsa\u2026<\/p>\n
<\/p>\n
Kafeden ayr\u0131ld\u0131m ve bu \u2018ke\u015fke\u2019 ile y\u00fcr\u00fcyorum. Kendimi kalabal\u0131k bir eskici d\u00fckkan\u0131na girmi\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131z gibi hissediyorum. Burada ne kadar \u00e7ok \u015fey var, bana \u2018diledi\u011fini al\u2019 diyorlar. Ama neyi alaca\u011f\u0131m\u0131 bilmiyorum. Ellerimin ta\u015f\u0131yabilece\u011fi \u015fey s\u0131n\u0131rl\u0131. Ne antika, ne hurda, nereden bilece\u011fim? Karar verene kadar bu d\u00fckkanda ne kadar vakit ge\u00e7irece\u011fim? Karara varmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken ya bir\u015feylere \u00e7arp\u0131p devirir, k\u0131ymetli bir \u015feyleri k\u0131rarsam, d\u00fckkan sahibine nas\u0131l hesap verece\u011fim? \u015eimdi nas\u0131l \u2018Rabbi z\u0131dni ilmen\u2019 diyece\u011fim? <\/p>\n
<\/p>\n
Arabay\u0131 park etti\u011fim soka\u011fa az kald\u0131. \u00d6n\u00fcmde ya\u015fl\u0131 bastonlu Ba\u011fdat Caddesi klasi\u011fi bir han\u0131m ve bak\u0131c\u0131s\u0131, yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu\u011funu zannetti\u011fim ba\u015f\u00f6rt\u00fcl\u00fc bir ge\u00e7 k\u0131z var. Yanlar\u0131ndan h\u0131zla ge\u00e7iyorum. Tam o anda kad\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi bir b\u0131\u00e7ak gibi kesen bir \u015fey s\u00f6yl\u00fcyor. \u201cKe\u015fke her \u015feyi b\u0131rak\u0131p o adamla gitseydim\u201d. Sesinde tarif edilmez bir ac\u0131 var, i\u00e7ime i\u015fliyor. Hayat\u0131n\u0131n sonuna gelmi\u015f bir kad\u0131nca\u011f\u0131z, ve hayat\u0131n\u0131 ba\u015fka bir bi\u00e7imde ya\u015fam\u0131\u015f olmaya y\u00f6nelen dile\u011fi. Bu kad\u0131n her\u015feyi de\u011fersiz k\u0131lan bir adam bulmu\u015f ve onu arkas\u0131nda b\u0131rakm\u0131\u015f. B\u00f6ylece hayat\u0131n\u0131 de\u011fersiz bir \u015fey olarak ya\u015fam\u0131\u015f. Benimkinden b\u00fcy\u00fck bir \u2018ke\u015fke\u2019. Zihnimi alt\u00fcst ediyor. Doland\u0131\u011f\u0131m karma\u015f\u0131k kavramlar\u0131 kesip at\u0131yor. \u201cYa ben de hayat\u0131m\u0131n sonunda b\u00f6yle bir \u2018ke\u015fke\u2019ye mahkum olursam\u201d. Ku\u015fkusuz o da vaktiyle se\u00e7imini do\u011fru olandan yana yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu. \u0130nsan y\u0131llar ge\u00e7meden do\u011frunun do\u011fru oldu\u011funu nas\u0131l bilebilir ki? Hakikate ili\u015fkin \u2018bilinemezlik\u2019 felsefi olan\u0131n da \u00f6tesinde, \u015fimdi burada \u00e7\u0131r\u0131l\u00e7\u0131plak zuhur ediyor. Biz bir\u015fey bilmiyoruz. Se\u00e7imlerimizin bile do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131ndan bihaberiz. Derin bir kuyuya d\u00fc\u015f\u00fcyorum.<\/p>\n
<\/p>\n
Bilmenin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yaraya inanma merhem oluyor. Yahut yaln\u0131z inananlar, bildiklerinde yaralanm\u0131yorlar. Bilmemeye de yaln\u0131z onlar tahamm\u00fcl edebiliyorlar. Konevi\u2019nin elini tutuyorum. Bana \u00f6mr\u00fcmce gitti\u011fim \u2018bilme\u2019 yolculu\u011funun tek tarafl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 f\u0131s\u0131ld\u0131yor. Sen bir ad\u0131m atarsan O on ad\u0131m atar. Bulu\u015ftu\u011funuz yer ortada bir menzildir. Evrende var olan \u015feyler bilinme \u00e7abas\u0131nda pasiftir, oysa O bilinmek ister. Bu y\u00fczden senin bilmek istemen, onun bilinmek istemesine biti\u015fir. \u015eayet ihlas\u0131n varsa, ne yoldan gidersen git, O kar\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar. \u00c7\u00fcnk\u00fc O senden ba\u015fka sevgililer gibi saklanmak de\u011fil, senin taraf\u0131ndan hep bulunmak ister. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn yollarda, b\u00fct\u00fcn anlay\u0131\u015flarda suretlenen O\u2019dur. Her biri Onun bir vechini bulur. Bu y\u00fczden asla \u2018ke\u015fke\u2019 demeyeceksin. Ve ekliyor, \u201c\u0130nan\u0131yorsan Allah t\u00fcm ke\u015fkelerini telafi edecek sonsuz bir zaman\u0131 ve sonsuz bir imkan\u0131 sana sunacak\u201d. \u201c\u00d6yleyse geriye bakma.\u201d <\/p>\n
<\/p>\n
\u015eu ara bana en \u00e7ok Konevi cevap veriyor. Bazen \u00f6l\u00fcler dirilerden daha ziyade mukabele ediyorlar. Belki \u0130bn\u2019\u00fcl Arabi\u2019nin dedi\u011fi gibi \u2018biz \u00f6l\u00fcy\u00fcz onlar diriler\u2019. \u2018\u0130nsanlar uykudad\u0131rlar \u00f6l\u00fcnce uyan\u0131rlar\u2019 hadisini b\u00f6yle yorumluyor \u015eeyh. Onlar hakiki bir aleme gittiler, ger\u00e7ek hayat mertebesine y\u00fckseldiler. Hele bir de kamillerse\u2026 Dalgal\u0131 bir denizde bir sandal gibi batmamaya \u00e7abalayan nefsinize medet oluyorlar. \u0130nsan karanl\u0131kta kuyuda tutacak bir ele muhta\u00e7. \u00d6nden giden, yukar\u0131da olan bir ele. Allah daima farkl\u0131 farkl\u0131 ellerde elimizi tutan oluyor. O ellerimizi hi\u00e7 b\u0131rakm\u0131yor. Elhamd\u00fclillah. <\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
\u00a9\u00a02021 karakalem.net, Mona \u0130slam<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
05.08.2010 KIZIMIN ARKADA\u015eINA gitti\u011fi saatler. O olmay\u0131nca evde yaln\u0131z oturmak istemiyorum. Hava da \u00e7ok s\u0131cak, d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kay\u0131m. E\u015fimin tavsiyesine uyup, kitaplar\u0131m\u0131 al\u0131p caddeye iniyorum. Bir kafede oturuyorum. Hen\u00fcz \u00f6\u011fle saatleri, s\u0131cakl\u0131k d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f de\u011fil. Kafede az ki\u015fi var, okumak i\u00e7in uygun bir ortam. Kitab\u0131n iyi arkada\u015f\u0131 bir kahve s\u00f6yl\u00fcyorum. Okumaya ba\u015fl\u0131yorum. Okumak insana cevaplar sunuyor. Ancak […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[140],"class_list":["post-86350","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n