27.12.2003<\/p>\n
AYETLER ARASINDA DOLA\u015eIRKEN, uzaktan uza\u011fa da olsa, \u015fu ger\u00e7e\u011fi farkederiz: Her bir \u00e2yet Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n bir \u00f6zeti ve Kur\u2019\u00e2n a\u011fac\u0131n\u0131n bir \u00e7ekirde\u011fi h\u00fckm\u00fcndedir. Birazc\u0131k i\u00e7ine girilecek olsa, her bir \u00e2yetin dal ve budaklar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle Kur\u2019\u00e2n\u2019a yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclecektir. Kur\u2019\u00e2n \u00e2yetleri aras\u0131nda, bu derece muazzam bir irtibat, i\u015ftibak ve insicam vard\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu, Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n en g\u00fczel tefsirinin gene Kur\u2019\u00e2n oldu\u011funu da g\u00f6sterir. Zira, \u015fifresi ve anlam\u0131 ilk anda \u00e7\u00f6z\u00fclemeyen bir\u00e7ok s\u00fbre ve \u00e2yet i\u00e7in bir ba\u015fka s\u00fbre veya \u00e2yet anahtar i\u015flevi g\u00f6rmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu v\u00e2k\u0131an\u0131n bir \u00f6rne\u011fini, y\u0131llar y\u0131l\u0131 anlam\u0131n\u0131 d\u00fcnyama a\u00e7amad\u0131\u011f\u0131m M\u00e2\u00fbn s\u00fbresi vesilesiyle bizatih\u00ee tecr\u00fcbe etmi\u015f bulunuyorum.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
M\u00e2\u00fbn s\u00fbresi, m\u00e2l\u00fbm, en k\u0131sa s\u00fbrelerden biridir. Neleri s\u00f6zkonusu etti\u011fi, herhangi bir meal veya tefsire bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, anahatlar\u0131yla anla\u015f\u0131labilir. \u2018Din\u2019i, kimi m\u00fcfessirlerin yorumuyla \u2018din g\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc yalanlayan ki\u015filere dikkat \u00e7ekerek ba\u015flayan s\u00fbre yetim ve yoksula kar\u015f\u0131 tak\u0131n\u0131lan tav\u0131rla devam etmektedir. Sonra, manidard\u0131r, \u2018namaz k\u0131lanlar\u2019a y\u00f6nelik bir veyl gelir. Bu veyle muhatap k\u0131l\u0131n\u0131p “Yaz\u0131klar olsun!” diye an\u0131lan \u2018namaz k\u0131lanlar\u2019\u0131n kimler oldu\u011fu ise, s\u00fbrenin devam\u0131nda anlat\u0131l\u0131r: Onlar ki, namazlar\u0131ndan gafildirler. G\u00f6steri\u015f yaparlar. Ve en k\u00fc\u00e7\u00fck bir yard\u0131m\u0131 bile insanlardan esirgerler.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bir\u00e7ok tefsirde, bu s\u00fbrenin iki grup insan\u0131 anlatt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenir. \u0130lk \u00fc\u00e7 \u00e2yetin k\u00e2firlere, son d\u00f6rt \u00e2yetin ise m\u00fcnaf\u0131klara bakt\u0131\u011f\u0131 belirtilir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Peki, bu iki grubu yedi \u00e2yetten ibaret bu k\u0131sac\u0131k s\u00fbrede beraberce zikretmenin hikmeti ne olabilir? Z\u00e2t-\u0131 Z\u00fclcel\u00e2l onlar\u0131 k\u0131sac\u0131k bir s\u00fbrede beraberce zikrederek dikkatimizi bu iki grubun baz\u0131 ortak \u00f6zelliklerine y\u00f6neltiyor olmas\u0131n? Hem nedir bu \u2018veyl\u2019in s\u0131rr\u0131?<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u015eahsen, M\u00e2\u00fbn s\u00fbresinin s\u0131n\u0131rs\u0131z d\u00fcnyas\u0131n\u0131 bu sorular e\u015fli\u011finde bir derece tan\u0131mam, zahiren onun \u00e7ok uza\u011f\u0131nda olan bir \u00e2yetin dersiyle oldu. \u00c7ok uzaklarda olan bir \u00e2yet, diyoruz; zira, bu \u00e2yet ile M\u00e2\u00fbn s\u00fbresi aras\u0131nda alt\u0131y\u00fcz sayfa ve alt\u0131bin alt\u0131y\u00fcz k\u00fcsur \u00e2yet bulunuyor.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
S\u00f6z\u00fcn k\u0131sas\u0131, M\u00e2\u00fbn s\u00fbresinin anlam denizinden bir hisseyi kendi ak\u0131l ve kalb kab\u0131ma doldurmama Bakara s\u00fbresinin bir \u00e2yeti vesile oldu. Bu en uzun s\u00fbre ise, huruf-u mukatta ile, yani kesik harflerle ba\u015flar: Elif, L\u00e2m, M\u00eem. Ve, huruf-u mukattaa ile ba\u015flayan ba\u015fka b\u00fct\u00fcn s\u00fbreler gibi, dikkatleri ilk olarak Kit\u00e2ba \u00e7ekerek, Kur\u2019\u00e2n adl\u0131 bu Kit\u00e2b-\u0131 Ker\u00eem\u2019in \u2018m\u00fcttakiler i\u00e7in bir hidayet rehberi\u2019 oldu\u011funu bildirir. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e2yet ile de, \u2018m\u00fcttakiler\u2019 tarif edilir: Onlar ki, gayba iman ederler, namazlar\u0131n\u0131 dosdo\u011fru k\u0131larlar (namaz \u00fczere k\u00e2im olurlar) ve de infak ederler. Ama, \u015fundan-bundan, mesel\u00e2 g\u00f6z\u00fcnde eskiyen yahut can\u0131n\u0131n \u00e7ekmedi\u011fi \u015feyden infak ediyor de\u011fillerdir. Bilakis, \u00e2yetin buyurdu\u011fu \u00fczere, “onlar ki . . . kendilerine r\u0131zk olarak verdi\u011fimiz \u015feylerden infak ederler.”<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130\u015fte bu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc Bakara \u00e2yetinin M\u00e2\u00fbn s\u00fbresinin s\u0131n\u0131rs\u0131z d\u00fcnyas\u0131n\u0131 bir derece aralamama vesile olan ilk kelime, \u2018yunfik\u00fbn\u2019 (inf\u00e2k ederler) oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc, iki ayr\u0131 g\u00fcruha veyleden M\u00e2\u00fbn s\u00fbresi, bu iki g\u00fcruhu da, \u2018infak\u2019a z\u0131t tav\u0131r ve davran\u0131\u015flar ile tarif ediyordu. Bunlar, kendilerine ihsan olunmu\u015f \u015feylerden ba\u015fkalar\u0131n\u0131n istifadesine engel olan insanlard\u0131. K\u00e2firleri tarif etti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen ilk \u00fc\u00e7 \u00e2yete bakarsak: “Onlar ki . . . etimi y\u00fcz\u00fcst\u00fc b\u0131rak\u0131rlar, yoksulu doyurmaya te\u015fvik etmezler.” M\u00fcnaf\u0131klar\u0131 tarif etti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen son d\u00f6rt \u00e2yete nazar edersek: “Onlar ki . . . m\u00e2\u00fbnu men ederler.” \u2018M\u00e2\u00fbn\u2019u; yani i\u015fe yarayacak en basit bir\u015feyi, en k\u00fc\u00e7\u00fck bir yard\u0131m\u0131 bile insanlardan esirgerler. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Velhas\u0131l, M\u00e2un s\u00fbresinde zikredilen iki g\u00fcruhun da infaks\u0131zl\u0131k illetine d\u00fb\u00e7ar oldu\u011fu ortadad\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Peki, bir insan, neden infak etmez? Neden kendisinde olandan ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da istifade ettirmez? Hususan, ihtiya\u00e7 halinde olana niye vermez? \u0130htiyac\u0131 apa\u00e7\u0131k ortada, l\u00e2kin bu ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lamaktan da aciz olan yetimden ve yoksuldan dahi niye mal\u0131n\u0131 sak\u0131n\u0131r? Hem, \u2018m\u00e2\u00fbn\u2019u, yani kullan\u0131l\u0131p geri verilecek k\u00fc\u00e7\u00fck bir e\u015fyay\u0131 bile niye esirger?<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bakara s\u00fbresinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e2yetinin son kelimesi olan \u2018yunfik\u00fbn\u2019un \u00f6ncesi, bu sorular\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fcn cevab\u0131n\u0131 i\u00e7erir. Zira, Rabb-\u0131 Rah\u00eem \u2018infak eden\u2019 m\u00fcttakileri bu \u00e2yette “Kendilerine Bizim verdi\u011fimiz r\u0131z\u0131ktan (yahut: kendilerini r\u0131z\u0131kland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyden) infak ederler” diye tarif eder. Bu tarif ise \u015fu hususlar\u0131 tazammun etmektedir:<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bir kere, bu m\u00fcttakilerin d\u00fcnyas\u0131nda bir \u2018r\u0131zk\u2019 kavram\u0131 vard\u0131r. M\u00fcttakiler kendilerinde olan her\u015feyi\u00f3bu bir g\u0131da maddesi olur, ba\u015fka bir mal olur, ilim olur, ba\u015fka herhangi bir \u015fey olur\u00f3sahiplenmezler; zira onu bir \u2018r\u0131zk\u2019 olarak bilirler. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n \u2018mal\u2019 diye g\u00f6r\u00fcp ge\u00e7ti\u011fi, onlar\u0131n nazar\u0131nda \u2018r\u0131zk\u2019t\u0131r. <\/p>\n
<\/p>\n
Hem, bu \u2018r\u0131zk\u2019\u0131n kimden geldi\u011fini de \u00e7ok iyi bilmektedirler. Bunlar, onlara Allah\u2019\u0131n verdi\u011fi r\u0131zk\u2019t\u0131r. Vereni bildikleri i\u00e7in de, verilenden bir k\u0131sm\u0131n\u0131 Veren nam\u0131na ba\u015fkalar\u0131na vermek onlara a\u011f\u0131r gelmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, sahiplenmemi\u015f; “Ben kendim kazand\u0131m” nefisperestli\u011fine yeltenmedikleri gibi, bu mal\u0131 \u2018\u015fans,\u2019 \u2018piyasa,\u2019 \u2018h\u00fck\u00fbmet\u2019 vs.den bilme esbabperestli\u011fine de d\u00fc\u015fmemi\u015flerdir. <\/p>\n
<\/p>\n
Kendi elindeki r\u0131zk\u0131 Rabbinden bilen, yani Rabbini Vehh\u00e2b (\u00e7ok \u00e7ok veren), Rezzak, Kerim ve Muhsin olarak tan\u0131yan biri ise, “Allah\u2019\u0131n ahl\u00e2k\u0131yla ahl\u00e2klan\u0131n” ir\u015fad\u0131na elbette uyacak; Veren bir Rabbin kulu olarak, kendisine Veren Rabbi nam\u0131na, o da verecektir. <\/p>\n
<\/p>\n
Bir meali “Onlar ki, gayba iman ederler, namaz\u0131 ik\u00e2me ederler, ve kendilerini r\u0131z\u0131kland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyden infak ederler” olan \u00e2yette \u2018m\u00fcttakiler\u2019 i\u00e7in kullan\u0131lan di\u011fer iki tarif de bu hususla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Bu noktada \u00f6ncelikle dikkat edilmesi gereken \u015fudur: Bu \u00e2yet de \u2018namaz k\u0131lanlar\u2019dan s\u00f6z eder. L\u00e2kin, M\u00e2\u00fbn s\u00fbresinde veyledilen \u2018namaz k\u0131lanlar\u2019 i\u00e7in kullan\u0131lan \u2018musall\u00een\u2019 yerine \u2018ve yuk\u00eemunes-sal\u00e2ti\u2019 ifadesiyle! Onlar, namaz\u0131n yaln\u0131zca zahir\u00ee \u015fartlar\u0131n\u0131 yerine getirir halde \u2018namaz k\u0131l\u0131yor\u2019 de\u011fillerdir; onlar, namaz\u0131 ger\u00e7ekten ve dosdo\u011fru k\u0131lmaktad\u0131rlar. Do\u011fru fiili do\u011fru niyetle icra etmektedirler. Ki, hayatlar\u0131 namaz \u00fczere k\u00e2imdir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Namaz ise, \u2018h\u00e2z\u0131r\u00e2ne ubudiyet\u2019in zirvesidir. Kulun kendisini ve t\u00fcm sebepleri a\u015farak Rabbinin huzurunda durdu\u011fu muazzam bir ubudiyet halidir. Namaza ger\u00e7ekten hakk\u0131n\u0131 veren biri, zaten, r\u0131zk\u0131 Vereni de bilir. Kendisine verilen r\u0131zktan, kendisine verilmi\u015f ikram ve ihsan duygusuyla infak etmeyi de bilir. R\u0131zk\u0131 sahiplenmedi\u011fi gibi, infak\u0131 sahiplenmemeyi de bilir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Zaten, \u00e2yet, o \u2018m\u00fcttakiler\u2019in ilk \u00f6zelli\u011fi olarak, \u2018gayba iman\u2019\u0131 zikreder. Mal\u0131 kendinden bilen de, sebeplerden bilen de, \u2018gayba iman\u2019 hakikatinden nasipsizdir. B\u00f6yle biri ya kendini rezzak olarak bilmektedir; yahut piyasay\u0131, h\u00fck\u00fbmeti, m\u00fc\u015fteriyi, topra\u011f\u0131 vs.yi. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Oysa infak etmek, nefsini a\u015fan, sebepler perdesini aralayan, gayb-a\u015fina bir nazarla nefis ve esbab perdesinin ard\u0131nda i\u015fg\u00f6ren Rezzak-\u0131 Ker\u00eem\u2019i tan\u0131yan, kendisinin de o Rezzak-\u0131 Ker\u00eem\u2019in emrine uymakla y\u00fck\u00fcml\u00fc oldu\u011funu bilen, kalbine f\u0131traten yerle\u015ftirilmi\u015f \u2018verme\u2019 duygusunu Kel\u00e2mullah ile gelen \u2018infak edin\u2019 emri uyar\u0131nca yerli yerince uygulamaya bu y\u00fczden haz\u0131r olan insanlar\u0131n k\u00e2r\u0131d\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u0130nfak etmek ya da etmemek, bu hakikatlerin bir insan\u0131n kalbinde yer edip etmedi\u011finin g\u00f6stergesidir. M\u00e2\u00fbn s\u00fbresi, infaktan uzak duranlara, \u2018musall\u00een\u2019 olsalar bile, buna binaen yaz\u0131klar etmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\/kitap.asp?book=14<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
27.12.2003 AYETLER ARASINDA DOLA\u015eIRKEN, uzaktan uza\u011fa da olsa, \u015fu ger\u00e7e\u011fi farkederiz: Her bir \u00e2yet Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n bir \u00f6zeti ve Kur\u2019\u00e2n a\u011fac\u0131n\u0131n bir \u00e7ekirde\u011fi h\u00fckm\u00fcndedir. Birazc\u0131k i\u00e7ine girilecek olsa, her bir \u00e2yetin dal ve budaklar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle Kur\u2019\u00e2n\u2019a yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclecektir. Kur\u2019\u00e2n \u00e2yetleri aras\u0131nda, bu derece muazzam bir irtibat, i\u015ftibak ve insicam vard\u0131r. Bu, Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n en g\u00fczel tefsirinin gene […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[132],"class_list":["post-83740","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n