27.12.2003<\/p>\n
KUR\u2019\u00c2N-I HAK\u00ceM\u2019\u0130N \u0130MAN \u0130LE K\u00dcFR\u00dc, dolay\u0131s\u0131yla m\u00fc\u2019min ile k\u00e2firi nas\u0131l tarif etti\u011fine nazar edince, insan kendi kafas\u0131ndaki iman tarifinin s\u0131\u011f, k\u00fcf\u00fcr tarifinin ise dar kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 farkeder. Zira, g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ki, ne “G\u00f6kleri ve yeri yaratan Allah\u2019t\u0131r” demekle insan\u0131n iman\u0131 tamamlan\u0131r, ne de k\u00e2firler z\u00fcmresi yaln\u0131zca “Allah yoktur” diyenlerden ibarettir. Bilakis, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Hak\u00eem\u2019de, “G\u00f6kleri ve yeri yaratan kimdir?” diye soruldu\u011funda “Allah” deyip yine de k\u00fcf\u00fcrde kalanlardan s\u00f6z edilir (mesel\u00e2 bkz. Lokman, 31:25; Z\u00fcmer, 39:38). Bir b\u00fct\u00fcn olarak Kur\u2019\u00e2n\u2019dan, hususan ilgili s\u00fbre ve \u00e2yetlerin siyak ve sibak\u0131ndan anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, hakik\u00ee bir imandan s\u00f6z edebilmek i\u00e7in, “Her\u015feyi yaratan O\u2019dur” genel ifadesinin “Her bir \u015feyi yaratan O\u2019dur” \u015feklinde derinle\u015ftirilip tamamlanm\u0131\u015f olmas\u0131 gerekmektedir. Bu ba\u011flamda, mesel\u00e2, muhatap oldu\u011fumuz her bir \u015feyde g\u00f6r\u00fcnen \u00f6vg\u00fcye (hamde) de\u011fer b\u00fct\u00fcn \u00f6zelliklerin O\u2019na ait oldu\u011funu bilip ikrar etmek (bkz. Lokman, 25) hakik\u00ee bir iman\u0131n asgar\u00ee \u015fartlar\u0131ndan biridir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\u00d6te yandan, baz\u0131 \u015feyleri Allah\u2019a, baz\u0131 \u015feyleri kendine ve sebeplere izafe etmek t\u00fcr\u00fcnden bir itikad, Kur\u2019\u00e2n\u00ee tarifte \u2018iman\u2019 s\u0131n\u0131f\u0131na de\u011fil, \u2018\u015firk\u2019 s\u0131n\u0131f\u0131na d\u00fc\u015fmektedir. <\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yahut, Allah\u2019\u0131 bir ismiyle bilip \u00f6teki isimleriyle tan\u0131mama durumunda iman zaaf\u0131ndan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu gibi; Allah\u2019\u0131 baz\u0131 isimleriyle bilip \u00f6teki isimlerini reddetme durumunda zay\u0131f da olsa imandan s\u00f6z etme imk\u00e2n\u0131 elden gitmektedir. Zira, bu durumda insan “yulhid\u00fbne f\u00ee esm\u00e2ih\u00ee” s\u0131rr\u0131na (A\u2019r\u00e2f: 180) dahil olup, \u2018O\u2019nun isimleri hakk\u0131nda sapanlar\u2019a dehalet etmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Di\u011fer taraftan, mesel\u00e2 kendisine bir zarar dokundu\u011funda O\u2019na yalvar\u0131p; Allah o zarar\u0131 \u00fczerlerinden giderip nimete n\u00e2il k\u0131l\u0131nca daha \u00f6nce O\u2019na yalvard\u0131\u011f\u0131n\u0131 unutup \u2018Allah\u2019\u0131n yolundan sapt\u0131rmak i\u00e7in, Allah\u2019\u0131n emsalleri oldu\u011funu s\u00f6yleyen\u2019ler (Z\u00fcmer, 8) de m\u00fc\u2019minler s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n haricine d\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Velhas\u0131l, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Hak\u00eem\u2019e ciddiyetle muhatap olundu\u011funda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ki, Allah\u2019a hakk\u0131yla iman, O\u2019nu her\u015feyi ve dolay\u0131s\u0131yla her bir \u015feyi yaratan; her bir mevcud \u00fczerinde g\u00f6z\u00fcken \u00f6vg\u00fcye de\u011fer b\u00fct\u00fcn \u00f6zellik ve g\u00fczellikler Kendisine mahsus olan; \u2018insan\u0131 ve fiillerini\u2019 yaratan; \u2018hareket eden her canl\u0131n\u0131n per\u00e7eminden tutan\u2019; bir yapra\u011f\u0131n bile ancak O\u2019nun dilemesiyle d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc; \u2018\u00f6l\u00fcm\u00fc ve hayat\u0131\u2019 yaratan; \u2018kendisinden ba\u015fka hi\u00e7 kimsenin ve hi\u00e7bir \u015feyin ne bir fayda, ne bir zarar yaratmaya k\u00e2dir olmad\u0131\u011f\u0131\u2019 bir Kad\u00eer-i Z\u00fclcel\u00e2l olarak tan\u0131may\u0131 icap ettirmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Yoksa, \u015eu\u00e2lar m\u00fcellifinin s\u00f6yledi\u011fi \u00fczere, “Allah\u2019\u0131 ink\u00e2r etmek, k\u00e2inat\u0131 ink\u00e2r etmek kadar ak\u0131ldan uzakt\u0131r. Umum de\u011fil, belki ekser insanlarda dahi vukuunu ak\u0131l kabul etmez.” Zaten o y\u00fczden, “K\u00e2firler Allah\u2019\u0131 ink\u00e2r etmiyorlar; yaln\u0131z s\u0131f\u00e2t\u0131nda hata ediyorlar.”<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Bu bak\u0131mdan, iman\u0131n u\u00e7suz bucaks\u0131z bir okyanus oldu\u011funun ve \u2018ba\u015flayan ama hi\u00e7 bitmeyen\u2019 bir s\u00fcreci ifade etti\u011fini bilmemiz gerekir. Yok e\u011fer bir b\u00fct\u00fcn olarak k\u00e2inat\u0131 yaratan O\u2019dur diyor, ama mesel\u00e2 “\u00c7ocu\u011fumu doyuran benim” diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor isek, burada en hafif haliyle iman zaaf\u0131 ve gafletin varl\u0131\u011f\u0131ndan, en a\u011f\u0131r haliyle de \u015firk ve k\u00fcf\u00fcr pususunun varl\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zkonusudur. Yine ayn\u0131 sebeple, kendi zaman\u0131nda vuku bulan bir deprem m\u00fcnasebetiyle “Bunun Allah\u2019la ilgisi yok. Yerin alt\u0131ndaki \u015fu-bu hareketlenmelerin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir tabiat olay\u0131d\u0131r” \u015feklindeki izahlar\u0131n hakikat\u0131 sorulan bir iman b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn cevab\u0131, “Dal\u00e2letten ba\u015fka hakikat\u0131 yoktur” olmu\u015ftur.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Zira, kendisini \u2018par\u00e7a par\u00e7a etme\u2019nin (bkz. Hicr, 15:90-91) \u015firk hanesinde bulundu\u011fu Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Hak\u00eem, nice \u00e2yetiyle, k\u00e2inat\u0131n ve i\u00e7indeki her bir \u015feyin O\u2019nun sanat\u0131 ve eseri oldu\u011funu bildirir durur. Ayn\u0131 \u015fekilde, her bir olay\u0131n da, ancak O\u2019nun fiili olup O\u2019nun dilemesiyle vuku buldu\u011fu dersiyle y\u00fckl\u00fcd\u00fcr Kur\u2019\u00e2n. \u00d6zellikle \u2018musibet\u2019 s\u00fbretindeki olaylar i\u00e7in ise, Te\u011f\u00e2b\u00fcn s\u00fbresinde a\u00e7\u0131k\u00e7a “M\u00e2 es\u00e2be min mus\u00eebetin ill\u00e2 biiznill\u00e2h” TEGAB\u00dcN SURES\u0130, AYET 11\u2019DEN, S. 557 buyurulur. Yani, ba\u015fa gelen “Hi\u00e7bir musibet Allah\u2019\u0131n izni olmaks\u0131z\u0131n geliyor de\u011fildir.”<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Zaten, tekrar vurgularsak, her bir \u015feyi O\u2019ndan bilip O\u2019na tevdi etmeleri imanlar\u0131n\u0131n bir gere\u011fi ve \u015fart\u0131 olan m\u00fc\u2019minler, elbette, \u00f6nlerine sunulan en k\u00fc\u00e7\u00fck bir nimeti dahi O\u2019ndan bildikleri gibi, ba\u015f\u0131na gelen en k\u00fc\u00e7\u00fck musibeti bile O\u2019ndan bilirler. Buna g\u00f6re, k\u00fc\u00e7\u00fck veya b\u00fcy\u00fck, ba\u015fa gelen herhangi bir musibetin \u2018Allah\u2019tan geldi\u011fini\u2019 d\u00fc\u015f\u00fcnmek, Allah\u2019a ve Kur\u2019\u00e2n\u2019a iman\u0131n bir gere\u011fidir. Nitekim, pek \u00e7ok insan mesel\u00e2 deprem gibi bir b\u00fcy\u00fck musibeti de b\u00f6yle bilip, “Rabbimize kar\u015f\u0131 ne t\u00fcr hatalar\u0131m\u0131z oldu da Allah\u2019\u0131n izniyle b\u00f6yle bir musibet ba\u015f\u0131m\u0131za geldi?” diye ak\u0131l y\u00fcr\u00fctmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Gelin g\u00f6r\u00fcn ki, t\u0131rna\u011f\u0131n\u0131 keserken etinden bir par\u00e7a kesme gibi k\u00fc\u00e7\u00fck bir musibeti Allah\u2019tan bildi\u011fi gibi deprem gibi k\u00fcll\u00ee ve apa\u00e7\u0131k bir musibeti de Allah\u2019tan bilenleri \u2018gerici\u2019 ilan eden kimileri, bunun \u2018Allah\u2019la ilgisi olmad\u0131\u011f\u0131na inanma\u2019y\u0131 ger\u00e7ek iman al\u00e2meti olarak ilan etmektedir. Heyhat ki, tevhidsiz iman m\u00fcmk\u00fcn, izn-i il\u00e2h\u00ee harici musibet v\u00e2ki g\u00f6r\u00fclmektedir. Bunun sebebi ise, gelen musibetin ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 mesaja ili\u015fkindir. Zira, bir musibet, \u2018rastlant\u0131\u2019ya veya \u2018do\u011fa\u2019ya verilirse, elbette hi\u00e7bir mesaj y\u00fcklenmeyecektir. Fakat rahmet, hikmet, ilim, irade ve kudretine b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131n \u015fahit oldu\u011fu bir Kad\u00eer-i Z\u00fclcel\u00e2l\u2019e verildi\u011finde kullar\u0131n\u0131 uyanmaya sevkeden ve unuttuklar\u0131n\u0131 yeniden hat\u0131rlatan bir \u2018tezkire\u2019ye d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. L\u00e2kin, ancak izn-i il\u00e2h\u00ee ile ba\u015fa gelen bir musibete binaen hayat\u0131n\u0131 ve fikriyat\u0131n\u0131 sorgulama f\u0131rsat\u0131na sahip k\u0131l\u0131nanlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, tarih boyu, bu \u2018tezkire\u2019den y\u00fcz \u00e7evirmeyi tercih etmi\u015flerdir. Ki, M\u00fczzemmil s\u00fbresi, bu halet-i ruhiyeyi \u2018aslandan ka\u00e7an \u00fcrkm\u00fc\u015f yaban e\u015feklerinin hali\u2019ne benzetmektedir (bkz. \u00e2yet: 49-51).<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Ne diyelim; d\u00fcnya bir imtihan d\u00fcnyas\u0131d\u0131r ve imtihan s\u0131rr\u0131 gere\u011fi, imana ehil olan\u0131n g\u00f6rmesini sa\u011flayacak kadar ayd\u0131nl\u0131k, ve ink\u00e2ra meyli olan\u0131n mazeret edinece\u011fi kadar lo\u015fluk \u015fu d\u00fcnyada vard\u0131r. O y\u00fczden, her hadise gibi m\u00fc\u2019mine pencere, m\u00fcnkire perde olan; ama herkesi titreten bir b\u00fcy\u00fck musibeti dahi do\u011fru okumayanlarla aram\u0131zdaki \u2018yorum\u2019 ihtilaf\u0131n\u0131, nih\u00e2\u00ee tahlilde, semavat ve arz\u0131n F\u00e2t\u0131r\u0131na havale etmek gerekmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
“Ey semavat ve arz\u0131n F\u00e2t\u0131r\u0131 olan Allah\u2019\u0131m! Gayb\u0131 ve \u015fehadeti bilen Sensin. Kullar\u0131n\u0131n ihtilaf ettikleri konularda (K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc) Sen h\u00fckm\u00fcn\u00fc vereceksin!” (Z\u00fcmer, 46)<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\/kitap.asp?book=14<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
27.12.2003 KUR\u2019\u00c2N-I HAK\u00ceM\u2019\u0130N \u0130MAN \u0130LE K\u00dcFR\u00dc, dolay\u0131s\u0131yla m\u00fc\u2019min ile k\u00e2firi nas\u0131l tarif etti\u011fine nazar edince, insan kendi kafas\u0131ndaki iman tarifinin s\u0131\u011f, k\u00fcf\u00fcr tarifinin ise dar kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 farkeder. Zira, g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ki, ne “G\u00f6kleri ve yeri yaratan Allah\u2019t\u0131r” demekle insan\u0131n iman\u0131 tamamlan\u0131r, ne de k\u00e2firler z\u00fcmresi yaln\u0131zca “Allah yoktur” diyenlerden ibarettir. Bilakis, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Hak\u00eem\u2019de, “G\u00f6kleri ve yeri […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[132],"class_list":["post-83727","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n