{"id":83666,"date":"2025-02-24T16:05:06","date_gmt":"2025-02-24T16:05:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/"},"modified":"2025-02-24T18:58:21","modified_gmt":"2025-02-24T18:58:21","slug":"siyaset-nedir-ne-degildir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/","title":{"rendered":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir?"},"content":{"rendered":"<p>31.12.2003<\/p>\n<p>DO\u011eAN HER yeni bebek, g\u00f6\u011f\u00fc y\u0131ld\u0131zlarla, zemini \u00e7i\u00e7eklerle s\u00fcslenmi\u015f g\u00fczelim bir d\u00fcnyaya a\u00e7ar g\u00f6zlerini&#8230; Her biri g\u00fcn\u00fcn her bir an\u0131nda, e\u015fsiz bir \u00e2lem \u00f6n\u00fcm\u00fcze sunulur. Da\u011f\u0131 deresi, g\u00f6l\u00fc denizi, y\u0131ld\u0131z\u0131 ay\u0131, kelebe\u011fi ar\u0131s\u0131 ile; e\u015fsiz bir \u00e2lem bize g\u00fcl\u00fcmser durur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu h\u00e2liyle, k\u00e2inat muhte\u015fem bir saray\u0131 and\u0131r\u0131r bize. Tavan\u0131 g\u00f6ky\u00fcz\u00fcd\u00fcr. G\u00fcne\u015f l\u00e2mbas\u0131, ay kandili, y\u0131ld\u0131zlar mumlar\u0131d\u0131r. Ve yery\u00fcz\u00fc, e\u015fsiz nimetler serili bir sofras\u0131, bin bir \u00e7i\u00e7ekle s\u00fcsl\u00fc bir tarlas\u0131, bin bir meyveyle dolu bir bah\u00e7esidir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu muhte\u015fem sarayda, her bir \u015feyin ayr\u0131 bir yeri vard\u0131r. Her bir \u015fey varl\u0131\u011f\u0131 ile saraya ayr\u0131 bir renk katar, ayr\u0131 bir desen olur, ayr\u0131 bir g\u00fczellik verir. Her biri, kendi diliyle saray\u0131n Sahib&#8217;ini bildirir. Da\u011flar, denizler ve y\u0131ld\u0131zlar, Onun ha\u015fmetini hayk\u0131r\u0131rlar. Ar\u0131lar, kelebekler ve ku\u015flar Onun rahmetinden haber getirirler.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u0130nsano\u011flu, i\u015fte \u00f6ylesi bir k\u00e2inatta cel\u00e2l ile cem\u00e2lin, ha\u015fmetle rahmetin e\u015fsiz cilvele\u015fmesinin \u015fahidi olur. Bakar, g\u00f6r\u00fcr ve t\u0131pk\u0131 Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee gibi der:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;G\u00fcne\u015f ve Ar\u015f gibi b\u00fcy\u00fck cirmler, ha\u015fmet lisan\u0131yla `Ya Cel\u00eel, ya Keb\u00eer, ya Az\u00eem&#8217; dedikleri vakit, sinek ve semek gibi gibi o k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck zihayatlar dahi, rahmet lisan\u0131yla `Ya Cemil, ya Rah\u00eem, ya Ker\u00eem&#8217; diyerek, o musika-i k\u00fcbraya latif na\u011famatlar\u0131n\u0131 kat\u0131yorlar, tatl\u0131la\u015f\u0131yorlar.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u00d6ylesi bir diyard\u0131r k\u00e2inat. Orada en g\u00fcr bir sada, en tiz bir na\u011fmeyle kar\u0131\u015farak, ha\u015fmetli bir g\u00fczellik sunar. O ha\u015fmet ve o g\u00fczellik i\u00e7inde, en b\u00fcy\u00fck y\u0131ld\u0131z\u0131n da, en k\u00fc\u00e7\u00fck b\u00f6ce\u011fin de yeri vard\u0131r. Her \u015feyin, her bir \u015feyin bir g\u00f6revi, bir var olu\u015f sebebi vard\u0131r. Ne dev\u00e2s\u00e2 g\u00f6k k\u00fcreleri ar\u0131y\u0131 ve sine\u011fi g\u00f6rmezden gelmeyi gerektirir; ne de ar\u0131lar ve sinekler, y\u0131ld\u0131zlar\u0131 g\u00f6rmemeyi.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ne var ki, insan hem g\u00f6rmezden gelir; hem de g\u00f6rmez. G\u00f6\u011fe bakar, yeri unutur. Yere bakar, g\u00f6\u011f\u00fc unutur. G\u00f6klerin azamet ve ha\u015fmet delilleri kar\u015f\u0131s\u0131nda hayrete d\u00fc\u015fer; ayak bast\u0131\u011f\u0131 yeri unutur. Yere d\u00f6n\u00fcp g\u00fcndelik i\u015flerin h\u0131rg\u00fcr\u00fc i\u00e7ine dalar, g\u00f6klerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bile unutuverir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ve bilhassa, bunu yapar. Kendi k\u00fc\u00e7\u00fck dairesinde k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck hesaplar\u0131n i\u00e7inde bo\u011fulur; ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yeri, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyay\u0131, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 k\u00e2inat\u0131 var edeni unutur gider. O k\u00e2inat sahibinin-kendi k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fcnyas\u0131 dahil-b\u00fct\u00fcn k\u00e2inata h\u00fckmeden misilsiz saltanat\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmez olur. \u00d6ylesi bir halde, g\u00fcn gelir, k\u00fc\u00e7\u00fck bir dalgalanma o k\u00fc\u00e7\u00fck daireyi sarsar&#8230; ve k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fcnyalar alt-\u00fcst oluverir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Mesela, 1908&#8217;de, pek cok Anadolu insan\u0131 i\u00e7in oldu\u011fu gibi&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Sene 1908, aylardan Temmuz&#8230; Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131nda me\u015frutiyet il\u00e2n edilmi\u015ftir. Koca k\u00e2inat\u0131n i\u00e7indeki k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck d\u00fcnyan\u0131n bu yerinde, bir rejim de\u011fi\u015fmesi ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. K\u00e2inat\u0131n nimeti ile mukayese edince topu topu bir zerrecik mesabesinde bir de\u011fi\u015fmedir bu. Ama pek \u00e7ok Anadolu insan\u0131n\u0131 tela\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrmeye yeter de artar bile. Milyonlarca insana, o anda sanki &#8220;Din elden gidiyor&#8221;mu\u015f gibi gelir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">O tel\u00e2\u015fla Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;ye derler: &#8220;Dine zarar gelmesin, ne olursa olsun!&#8221; Mesel\u00e2, &#8220;vars\u0131n istibdad devam etsin&#8221;.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, &#8220;Her bir adam vatan\u0131yla, milletle, h\u00fck\u00fcmetle al\u00e2kadard\u0131r&#8221;? tesbitinin sahibidir. Bu al\u00e2kadarl\u0131\u011f\u0131n, insan\u0131n f\u0131trat\u0131 icab\u0131 oldu\u011funu tesbit etmi\u015ftir. Bunca insan\u0131n vatanla, milletle ilgili \u00f6ylesi bir de\u011fi\u015fmeyle alakadar olmas\u0131nda bir problem g\u00f6rmez. Ama &#8220;Ne olursa olsun&#8221;un ard\u0131nda bir problem vard\u0131r. Vatan ve H\u00fck\u00fcmet \u00e2lemini, k\u00e2inatla beraber d\u00fc\u015f\u00fcnememe k\u00e2inat i\u00e7indeki her bir daireyi kainat Sahibinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u015fuurunda olarak bakamama problemi vard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">O y\u00fczden, Bedi\u00fczzaman, &#8220;Dine zarar gelmesin, ne olursa olsun&#8221; diyenlere \u00f6ncelikle k\u00e2inat\u0131 nazara verir. Ar\u0131 v\u0131zv\u0131zlar\u0131 ile y\u0131ld\u0131z u\u011fultular\u0131n\u0131n i\u00e7 i\u00e7e kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 koca k\u00e2inata dikkatleri \u00e7eker. Cemiyet hayat\u0131n\u0131, h\u00fck\u00fcmeti, rejimi, devlet idaresini, i\u015fte \u00f6ylesi bir k\u00e2inat tablosuyla tahlil eder. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Evet, evet.. neam., neam&#8230; sivrisinek tantanas\u0131n\u0131 kesse, balar\u0131s\u0131 demdemesini bozsa, sizin \u015fevkiniz hi\u00e7 bozulmas\u0131n, hi\u00e7 teess\u00fcf etmeyiniz. Zira kainat\u0131 na\u011famat\u0131yla raksa getiren hakaikin esrar\u0131n\u0131 ihtizaza veren musika-i ilahiye hi\u00e7 durmuyor.M\u00fctemadiyen g\u00fcm g\u00fcm eder.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u015eevki bozulanlar, o g\u00fcm g\u00fcm&#8217;leri i\u015fitmeyenlerdir. Oysa, g\u00fcm g\u00fcm&#8217;ler o kadarla s\u0131n\u0131rl\u0131 da de\u011fildir \u00fcstelik. Evet, Kur&#8217;\u00e2n, k\u00e2inat\u0131 na\u011fmeleriyle raksa getiren hakikatlar\u0131n esrar\u0131n\u0131 titre\u015ftirmektedir. Ama dahas\u0131 da vard\u0131r. O &#8220;musika-\u0131 il\u00e2hiye,&#8221; insanl\u0131k \u00e2lemini de ihtizaza vermektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Padi\u015fahlar padi\u015fah\u0131 olan Sultan-\u0131 Ezel\u00ee, Kur&#8217;\u00e2n denilen musika-i il\u00e2hiyesi ile umum \u00e2lemi doldurarak, kubbe-i \u00e2sumanda \u015fiddetli ses getirmekle, sadef i kehf-misal olan ulema ve me\u015fayih ve h\u00fcteban\u0131n dima\u011f, kalb ve fehimlerine vurarak, aks-i sad\u00e2s\u0131 onlar\u0131n lisanlar\u0131ndan \u00e7\u0131k\u0131p seyr \u00fc seyel\u00e2n ederek, \u00e7e\u015fit \u00e7e\u015fit sadalarla d\u00fcnyay\u0131 g\u00fcm g\u00fcm ile ihtizaza getirir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Alimlere, evliyaya, hatiplere madd\u00ee-manev\u00ee onca eseri ilham eden, k\u00e2inat\u0131 da raksa getiren o ilah\u00ee &#8220;musika&#8221;d\u0131r. Onca eseri, insanl\u0131k \u00e2leminin onca b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn dima\u011f, kalb ve kula\u011f\u0131nda o sadan\u0131n aksetmesi meyve vermi\u015ftir. Ki o eserler, b\u00fct\u00fcn o &#8220;k\u00fct\u00fcb-\u00fc \u0130sl\u00e2miye,&#8221; \u00e2deta &#8220;bir tanbur ve kanunun bir teli ve bir \u015feridi h\u00fckm\u00fcnde&#8221;dirler. O sem\u00e2v\u00ee saday\u0131 yere ve g\u00f6\u011fe il\u00e2n ederler.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman bu tabloyu sunduktan sonra, sorar:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">K\u00e2inat\u0131, yeri-g\u00f6\u011f\u00fc raksa getiren; dima\u011f, kalb ve kulaklara vurarak milyonlar \u0130sl\u00e2m\u00ee eseri meyve veren &#8220;o sada-y\u0131 sem\u00e2v\u00ee ve ruh\u00e2n\u00eeyi kalbin kula\u011f\u0131yla i\u015fitmeyen ve dinlemeyen, acaba o sadaya nisbeten sivrisinek gibi bir em\u00eerin demdemelerini ve karasinekler gibi bir h\u00fck\u00fcmetin v\u0131zv\u0131zlar\u0131n\u0131 i\u015fitecek midir?&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ne m\u00fcmk\u00fcn! Padi\u015fahlar padi\u015fah\u0131 olan Sultan-\u0131 Ezel\u00eenin o muhte\u015fem &#8220;musika-i il\u00e2hiye&#8221;sini i\u015fitmeyen, karasinekler gibi bir h\u00fck\u00fcmetin adamlar\u0131n\u0131n v\u0131zv\u0131zlar\u0131n\u0131 hi\u00e7 i\u015fitir mi?  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n &#8220;Dine zarar gelmesin, ne olursa olsun&#8221; diye geli\u015fen bir soruya verdi\u011fi cevab\u0131n d\u00fc\u011f\u00fcm noktas\u0131 i\u015fte budur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Din b\u00fct\u00fcn siyasetlerin \u00fcst\u00fcndedir<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, s\u00f6z konusu iktibasta, sivrisinek ile karasine\u011fi, k\u00e2inat\u0131n ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olarak nazara veriyor. Ard\u0131ndan sivrisine\u011fi h\u00fck\u00fcmete, karasine\u011fi b\u00fcrokrasiye misal getiriyor. B\u00f6ylece, \u015fu mesaj\u0131 veriyor &#8220;Karasinek de k\u00e2inat\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Yani h\u00fck\u00fcmet de, b\u00fcrokrasi de, insanl\u0131\u011f\u0131n f\u0131tr\u00ee geli\u015fme seyri i\u00e7inde v\u00fccut bulmu\u015flard\u0131r. Onlar\u0131n v\u0131zv\u0131zlar\u0131, demdemeleri k\u00e2inat\u0131 saran sadan\u0131n i\u00e7inde ayr\u0131 bir yer tutar. Onlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 elzemdir. Ve var olmalar\u0131nda bir mesele yoktur. Mesela, k\u00e2inat\u0131 raksa getiren Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131n bildirdi\u011fi il\u00e2h\u00ee hakikatlara, onlar\u0131n perde yap\u0131lmas\u0131ndad\u0131r. Yani, o hakikatlarin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 onlara t\u00e2bi imi\u015f gibi san\u0131lmas\u0131ndad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Elhas\u0131l, ink\u0131l\u00e2b-\u0131 siyas\u00ee cihetiyle dininden havf eden adam\u0131n dinde hissesi, beyt\u00fcl-ankeb\u00fct gibi zay\u0131f d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f cehalettir onu korkutur, takliddir, onu tela\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrtt\u00fcr\u00fcr. Zira, itimad-\u0131 nefsin f\u0131kdan\u0131 ve aczin v\u00fccudu cihetiyle, saadetini yaln\u0131z h\u00fck\u00fcmetin cebinden zannetti\u011finden, kalbini, akl\u0131n\u0131 da h\u00fck\u00fcmetin kesesinden tahayy\u00fcl eder, korkar.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Burada, iki nirengi noktas\u0131 s\u00f6z konusudur: (1) &#8220;ink\u0131l\u00e2b-\u0131 siyas\u00ee,&#8221; yani rejim de\u011fi\u015fmesi; (2) o siyas\u00ee devrime muhatap olan kitle. Bu kitle, rejim de\u011fi\u015fmesinden dolay\u0131, din nam\u0131na korkuya kap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bedi\u00fczzaman, bu korkunun ard\u0131nda &#8220;iman zaaf\u0131&#8221;n\u0131 g\u00f6r\u00fcr. Bu kitlenin dinde hissesi vard\u0131r; ama bu hisse \u00f6r\u00fcmcek a\u011f\u0131 gibi son derece c\u0131l\u0131zd\u0131r, incedir. \u00c7abucak da\u011f\u0131labilir. Dinin hakikat\u0131ndan ceh\u00e2let, bahis konusudur. Allah&#8217;\u0131n b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131 saran kudreti, ilmi, iradesi tam kavranm\u0131\u015f de\u011fildir. Bu kitle, iman sahibidir. Ama bu &#8220;taklid\u00ee&#8221; bir imand\u0131r. Tahkikle, \u00f6z\u00fcne inerek, sars\u0131lmaz bir imana eri\u015filmi\u015f de\u011fildir. \u0130\u015fte o y\u00fczden, bir &#8220;ink\u0131l\u00e2b-\u0131 siyas\u00ee&#8221; s\u00f6z konusu oldu\u011funda korkar. Tel\u00e2\u015fa d\u00fc\u015fer. &#8220;Dine zarar gelecek&#8221; diye endi\u015fe eder.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Halbuki, zarar gelmez. Din, Allah&#8217;\u0131n dinidir; ona ili\u015fmeye kimsenin g\u00fcc\u00fc yetmez. Ama din ehline zarar gelebilir. Bu zarar\u0131n sebebi, &#8220;ink\u0131l\u00e2b-\u0131 siyas\u00ee&#8221;nin kendisi de\u011fildir. O &#8220;ink\u0131l\u00e2b&#8221;\u0131 icraya koyacak olanlar ile, o kitlenin kendisidir. Me\u015frutiyetin, yahut cumhuriyetin geli\u015fi bizatih\u00ee hi\u00e7bir zarar vermez. Ama \u00f6ylece i\u015fba\u015f\u0131na ge\u00e7en z\u00fcmrenin, e\u011fer &#8220;dini ta\u011fyir etme&#8221; gibi bir hesab\u0131 varsa ve bunun i\u00e7in devlet g\u00fc\u00e7lerini kullan\u0131rsa, ancak o zaman zarar gelebilir. Burada da, yine inanan kitlenin &#8220;esbab&#8221;a bir derece tesir veriyor olu\u015fu rol sahibidir. \u0130nanan kitle, tam bir iman ile Allah&#8217;a dayan\u0131p Ona g\u00fcvense &#8220;saadetini yaln\u0131z h\u00fck\u00fcmetin kesesinden&#8221; zannetmese; &#8220;koyununa kendisi sahip \u00e7\u0131ksa&#8221; hi\u00e7bir zarar gelmez.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim, hakiki bir m\u00fc&#8217;min &#8220;saadetini h\u00fck\u00fcmetin kesesinden&#8221; zannetmez. &#8220;Akl\u0131n\u0131, kalbini de h\u00fck\u00fcmetin kesesinden&#8221; tahayy\u00fcl etmez. Bilakis, hi\u00e7bir esbaba tesir vermeyip, yaln\u0131z ve ancak Allah&#8217;a dayan\u0131r. Acziyle, Onun kudretine teslim olur. \u0130man\u0131na, dinine bizatih\u00ee sahip \u00e7\u0131kar.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu ger\u00e7ek, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n Risale-i Nur&#8217;la ya\u015fanan hayat\u0131n\u0131n temel esaslar\u0131ndan birini te\u015fkil eder. Nitekim, tam bir iman sahibi olarak, nice insan\u0131 tel\u00e2\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrten &#8220;ink\u0131lab-\u0131 siyas\u00ee&#8221;den, o korkmam\u0131\u015ft\u0131r. Bilakis, o &#8220;ink\u0131lab&#8221;\u0131n \u0130sl\u00e2m\u0131n hizmetine y\u00f6nlenmesi i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130sl\u00e2m\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, hi\u00e7bir zaman belli bir rejim, ki\u015fi veya kadronun varl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 g\u00f6rmemi\u015ftir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u00c7\u00fcnk\u00fc, &#8220;\u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015f gibidir,&#8221; Bedi\u00fczzaman&#8217;a g\u00f6re. &#8220;\u00dcflemekle s\u00f6nmez. G\u00fcnd\u00fcz gibidir, g\u00f6z yummakla gece olmaz. G\u00f6z\u00fcn\u00fc kapayan, yaln\u0131z kendine gece yapar.&#8221; \u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015fi, yerdeki \u0131\u015f\u0131klara \u00e2let ve t\u00e2bi olamaz. Ve \u00e2let yapmak, \u0130sl\u00e2miyetin k\u0131ymetini tenzil etmektir, b\u00fcy\u00fck bir cinayettir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">H\u00fck\u00fcmetler ve rejimler, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n \u00e2leminde &#8220;yerdeki \u0131\u015f\u0131klar&#8221;d\u0131r. Yerdeki \u0131\u015f\u0131klar, \u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015fine tabi olabilirler ve olmal\u0131d\u0131rlar; ama \u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015fi yerdeki \u0131\u015f\u0131klara \u00e2let ve t\u00e2bi olamaz. Semav\u00ee olan &#8220;hakikat-\u0131 \u0130sl\u00e2miye, b\u00fct\u00fcn siyas\u00e2t\u0131n fevkindedir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Bedi\u00fczzaman&#8217;a g\u00f6re&#8221;siyaset&#8221; nedir?<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n &#8220;siyaset&#8221;e dair tesbitlerine y\u00f6n veren, i\u015fte bu hakikatt\u0131r. Bedi\u00fczzaman, siyas\u00ee hadiselerdeki tavr\u0131n\u0131 i\u015fte &#8220;\u0130sl\u00e2miyet, b\u00fct\u00fcn siyas\u00e2t\u0131n fevkindedir&#8221; hakikat\u0131na uyarak alm\u0131\u015ft\u0131r. O y\u00fczden, &#8220;Bedi\u00fczzaman&#8217;a g\u00f6re siyaset&#8221;i, i\u015fte bu hakikat \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda incelemek gere\u011fi ortadad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">B\u00f6ylesi bir incelemeye ge\u00e7erken de, \u00f6ncelikle &#8220;siyaset&#8221;in ne olup, ne olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tarif gerekir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">L\u00fcgatler, &#8220;siyaset&#8221;i \u015f\u00f6yle tarif eder:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yeni L\u00fcgat: &#8220;Memleket idare etme sanat\u0131. Devlet idare tarz\u0131.&#8221; TDK S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc: &#8220;Devlet i\u015flerini d\u00fczenleme ve y\u00fcr\u00fctme sanat\u0131.&#8221; Devellio\u011flu: &#8220;Memleket idaresi.&#8221; Longman:&#8221;Bir devleti y\u00f6netme bilimi ve sanat\u0131.&#8221; Websters: &#8220;Y\u00f6netim sanat\u0131.&#8221; Littre: &#8220;Devletleri y\u00f6netme bilimi.&#8221; Robert: &#8220;\u0130nsan toplumlar\u0131n\u0131 y\u00f6netme sanat ve faaliyetleri.&#8221; Larousse: &#8220;Devlet i\u015flerini d\u00fczenleme ve y\u00fcr\u00fctme sanat\u0131.&#8221; R. Digesr &#8220;Y\u00f6netim bilimi ve sanat\u0131.&#8221; Chambers: &#8220;H\u00fck\u00fcmet etme sanat\u0131 veya bilimi.&#8221; Collins: &#8220;Bir \u00fclke, toplum veya \u00f6rg\u00fct i\u00e7inde iktidar\u0131 hedefleyen insanlar\u0131n eylem ve faaliyetleri.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Bir siyaset bilimci, Maurice Duverger, bu tariflere bir yenisini eklemi\u015ftir: &#8220;\u0130ktidar bilimi.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;nin, &#8220;siyaset&#8221;i bu asl\u00ee m\u00e2n\u00e2s\u0131 i\u00e7inde ele ald\u0131\u011f\u0131, Risale-i Nur&#8217;da &#8220;siyaset&#8221;in ge\u00e7ti\u011fi pasajlarda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Nitekim, M\u00fcnazarat&#8217;\u0131n az \u00f6nce s\u00f6z konusu etti\u011fimiz yerinde, Bedi\u00fczzaman,&#8221;ink\u0131l\u00e2b-\u0131 siyas\u00ee&#8221; tabirini bir &#8220;rejim de\u011fi\u015fikli\u011fi&#8221;ni ifade i\u00e7in kullanmaktad\u0131r. Yine M\u00fcnazarat&#8217;ta, h\u00fck\u00fcmeti kastederek, &#8220;&#8230; \u00dcss\u00fclesas-\u0131 siyaseti de \u015fu d\u00fcsturdur: Bu devletin dini, din-i \u0130sl\u00e2md\u0131r&#8221; demektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Said Nurs\u00ee, Divan-\u0131 Harb-i \u00d6rfi &#8216;de de bu m\u00e2n\u00e2y\u0131 ihsas eder. Mesel\u00e2, &#8220;\u015eeriat da, y\u00fczde doksan dokuz ahl\u00e2k, ib\u00e2det, \u00e2hirete ve fazilete aittir. Y\u00fczde bir nisbetinde siyasete m\u00fctealliktir&#8221; der. &#8220;Onu da ululemirlerimiz d\u00fc\u015f\u00fcns\u00fcnler.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Mektubat&#8217;ta ise, Emev\u00eeler bahis konusu iken, &#8220;siyaset&#8221; ve &#8220;saltanat&#8221; beraberce zikredilir. \u0130lgili tahlil, &#8220;siyaset ve saltanat&#8221; ile ba\u015flar. &#8220;Tam muvaffakiyet-i siyasiye ve tamam saltanat,&#8221; &#8220;zahir\u00ee ve siyas\u00ee hil\u00e2fet,&#8221; &#8220;saltanat\u0131n bir k\u0131s\u0131m kanunlar\u0131 ve siyasetin merhametsizce mukteziyat\u0131&#8221; ile devam eder. Ard\u0131ndan, &#8220;saltanat siyaseti&#8221; tabiri gelir. Hemen ard\u0131ndaki sayfada &#8220;H\u00fck\u00fbmetin ve asayi\u015fin devam\u0131 i\u00e7in e\u015fhas fed\u00e2 edilir&#8221; anlay\u0131\u015f\u0131, &#8220;merhametsiz siyasetin bir d\u00fcsturu&#8221; olarak nazara verilir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, Emirda\u011f L\u00e2hikas\u0131&#8217;nda da&#8221;siyaset&#8221; ile ne anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fine \u0131\u015f\u0131k t\u0131\u0131tar. \u00c2hirzamanda gelece\u011fi hadisle bildirilen Hz. Mehdi&#8217;nin &#8220;hil\u00e2fet-i Muhammediye ve ittihad-\u0131 \u0130sl\u00e2m ordular\u0131yla zemin y\u00fcz\u00fcnde saltanat-\u0131 \u0130sl\u00e2miyeyi s\u00fcrmek cihetinde &#8220;ki \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc vazifesi i\u00e7in &#8220;siyaset m\u00e2n\u00e2s\u0131n\u0131 ihsas eder&#8221; der. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">B\u00fct\u00fcn bu iktibaslardan, &#8220;siyaset&#8221;in hangi m\u00e2n\u00e2da kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ortadad\u0131r. Hepsinde &#8220;siyaset&#8221; derken, h\u00fck\u00fbmete, idareye, iktidara dair fiiller s\u00f6zkonusudur. Yani, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n l\u00fbgatinde &#8220;siyaset,&#8221; umum\u00ee m\u00e2n\u00e2s\u0131 istikametinde, &#8220;h\u00fck\u00fcmet etme&#8221;ye, &#8220;iktidar&#8221;a, &#8220;devlet idaresi&#8221;ne dair f\u0131iller b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc ifade eder. &#8220;Siyas\u00ee faaliyet&#8221; de, bu hedefe matuf olan faaliyettir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu noktay\u0131 anlamadan, Risale-i Nur&#8217;un &#8220;siyaset&#8221;e dair tesbitlerini do\u011fru anlaman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmayaca\u011f\u0131 ortadad\u0131r. Yine bu noktay\u0131 anlamadan, Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;nin imanla ya\u015fanm\u0131\u015f 87 y\u0131ll\u0131k hayat\u0131n\u0131 hakk\u0131yla idrak etmenin imk\u00e2n\u0131 yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Zira, 1918&#8217;de-S\u00fcnuhat&#8217;\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 \u00fczere-&#8220;siyasetin ve \u015feytan\u0131n \u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m&#8221; diyen Bedi\u00fczzaman, d\u00f6rt y\u0131l sonra davet edildi\u011fi Ankara&#8217;ya gitmi\u015ftir. Kas\u0131m 1922&#8217;de gitti\u011fi Ankara&#8217;da meb&#8217;uslarla g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Beyanname da\u011f\u0131t\u0131p, Mecliste de okutmu\u015ftur. Tek parti iktidar\u0131n\u0131n yumu\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir devirde, parti genel sekreteri Hilmi Uran&#8217;a mektup yazarak, ikaz ve tavsiyelerde bulunmu\u015ftur. \u00c7ok partili idareye ge\u00e7ildi\u011finde, reyini Demokrat Parti lehine belli etmi\u015ftir. Demokrat Parti Emirda\u011f il\u00e7e te\u015fkil\u00e2t\u0131n\u0131 talebeleri kurmu\u015ftur. Sonras\u0131nda, &#8220;O iktidar partisinin lehinde ehl-i dini yard\u0131ma davet ediyoruz&#8221; demi\u015ftir. Baz\u0131 Demokrat bakanlarla g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Cumhurba\u015fkan\u0131 Cel\u00e2l Bayar ile Ba\u015fbakan Adnan Menderes&#8217;e muhtelif mektuplar g\u00f6ndermi\u015ftir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Dikkate de\u011ferdir, Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, b\u00fct\u00fcn bu kabil f\u0131illeri, &#8220;Siyasetin ve \u015feytan\u0131n \u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m&#8221; dedi\u011fi bir vasatta i\u015flemi\u015ftir. Nur Talebeleri &#8220;ehl-i siyasete kar\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131&#8221;n\u0131,1957&#8217;de, Demokratlara a\u00e7\u0131k\u00e7a destek verdi\u011fi bir vasatta s\u00f6ylemi\u015ftir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u00c7\u00fcnk\u00fc, b\u00fct\u00fcn bu fiiller ile &#8220;siyasetten Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nma&#8221; ifadesi aras\u0131nda bir tezat yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc, s\u00f6z konusu f\u0131illerin hi\u00e7biri &#8220;iktidar&#8221;\u0131 hedefleyen bir faaliyet de\u011fildir. Hi\u00e7biri &#8220;siyaset&#8221;e, yani &#8220;iktidar olma&#8221;ya, yani &#8220;devleti y\u00f6netme&#8221;ye y\u00f6nelik bir f\u0131il de\u011fildir. Hi\u00e7birinde &#8220;devlete h\u00e2kim olma&#8221; hedef\u0131 yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yani, ne oy verme, ne bir partiyi destekleme, ne bir parti te\u015fkil\u00e2t\u0131na \u015fahsen \u00fcye olma, ne mitinge gitme, iktidar olmay\u0131 hedef tutan bir &#8220;siyaset&#8221;in \u015f\u00fcm\u00fcl\u00fcnde de\u011fildir. Bu f\u0131illerin hi\u00e7birinde, y\u00f6netimi ele ge\u00e7irme gibi bir ama\u00e7 yoktur. Onun i\u00e7in &#8220;istiaze&#8221; edilen bunlar de\u011fildir. Peki, ya nelerdir?  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">\u00dc\u00e7 tarz-\u0131 siyaset<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, Risale-i Nur&#8217;da, siyasete dair \u00fc\u00e7 ayr\u0131 tav\u0131rdan s\u00f6z eder:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[1] &#8220;Siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let;&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[2] &#8220;Dini siyasete \u00e2let;&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[3] &#8220;Siyaseti dine \u00e2let.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[1] Siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let f\u0131kri, yeni bir fikir de\u011fildir. Daha Osmanl\u0131 zaman\u0131nda, bu f\u0131kri ta\u015f\u0131yanlar vard\u0131r. Bedi\u00fczzaman, o devirde &#8220;siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let etmeye te\u015febb\u00fcs niyetleri ve f\u0131kirleri olan &#8220;baz\u0131 m\u00fcnaf\u0131k z\u0131nd\u0131klar&#8221;dan s\u00f6z eder. Bir eserinde, bunlar\u0131 &#8220;tttihad\u00e7\u0131lar\u0131n y\u00fczde on olan mason k\u0131sm\u0131&#8221; olarak tarif eder. Bu z\u00fcmre, &#8220;o zamandan yirmi sene sonra&#8221; devlete h\u00e2kim olmu\u015ftur. &#8220;Garpl\u0131la\u015fmak bahanesiyle siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let&#8221; etmeye te\u015febb\u00fcs etmi\u015ftir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Tek parti d\u00f6nemi boyunca &#8220;istibdad-\u0131 mutlak\u0131 rejim tel\u00e2kki eden bu &#8220;gizli komite,&#8221; onca sene &#8220;vatan ve milletin deh\u015fetli zarar\u0131na, siyaseti mutaass\u0131bane dinsizli\u011fe \u00e2let etmi\u015ftir. B\u00f6ylece &#8220;be\u015ferdeki en deh\u015fetli vah\u015fet ve bedeviyet kanun-u esas\u00eesine irticaa \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f&#8221;t\u0131r. &#8220;Dinsizlik d\u00fcsturlar\u0131n\u0131 kanuna ba\u011flam\u0131\u015f&#8221;t\u0131r. Ama ba\u015f\u0131na hamiyet maskesini takmay\u0131 da ihmal etmemi\u015ftir. Dahas\u0131, &#8220;dessasane dini tezyif etmek i\u00e7in,&#8221; \u00f6nce dindarlan siyasete itip, onlar\u0131 iktidar kavgas\u0131na sevkedip \u00fcstlerine gitmeyi; sonrada &#8220;siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let etme&#8221;yi pl\u00e2nlam\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Dikkati \u00e7eken husus \u015fudur: Bu z\u00fcmrenin as\u0131l gayesi, iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmek de\u011fildir. \u0130ktidar, bu &#8220;gizli \u0130sl\u00e2miyet d\u00fc\u015fmanlar\u0131&#8221; i\u00e7in sadece bir vas\u0131tad\u0131r. Dinsizli\u011fi ne\u015fretmenin \u00e2letidir. &#8220;Gizli \u0130sl\u00e2miyet d\u00fc\u015fmanlar\u0131&#8221;n\u0131n niyeti, iktidar\u0131 ele ge\u00e7irip, nimetlerinden \u015fahsen istifade ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Sadece zevk-\u00fc safa s\u00fcrmek de\u011fildir. As\u0131l niyet, ba\u015fa ge\u00e7ip devlet g\u00fc\u00e7lerini dinsizli\u011fe \u00e2let etmektir. Siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let etmek i\u00e7in iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmi\u015flerdir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ve ederler de&#8230; \u00c7eyrek as\u0131r boyunca devlet g\u00fc\u00e7lerini dini yok etme, dinsizli\u011fi yayma hedef\u0131 i\u00e7in kullan\u0131rlar.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[2] Bedi\u00fczzaman, buna mukabil, &#8220;dini siyasete \u00e2let etme&#8221;yi kesinlikle reddeder. Velev ki, &#8220;Biz \u0130sl\u00e2m\u0131 istiyoruz. \u0130sl\u00e2m\u0131 iktidara getirip, \u0130sl\u00e2ma hizmet edece\u011fiz&#8221; desin, b\u00f6yle bir hareketi kat&#8217;iyyen kabul etmez. &#8220;\u0130nk\u0131l\u00e2bc\u0131 bir siyaset-i \u0130sl\u00e2miye&#8221; f\u0131krine, kendi mesle\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan muhalefetini a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyar. Nitekim, \u00f6yleleri \u00e7\u0131km\u0131\u015f; ve Bedi\u00fczzaman onlara kar\u015f\u0131 tav\u0131r koymu\u015ftur. Gerek \u015fu \u00fclke i\u00e7inde, gerek s\u00e2ir \u0130sl\u00e2m \u00fclkelerinde b\u00f6ylesi bir anlay\u0131\u015fla ortada kalman\u0131n zararlar\u0131 konusunda uyar\u0131da bulunmu\u015ftur. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Mesel\u00e2 Me\u015frutiyet devrinde, &#8220;siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let&#8221; niyetine kar\u015f\u0131, &#8220;bir k\u0131s\u0131m dindar ehl-i siyaset, dini siyaset-i \u0130sl\u00e2miyeye \u00e2let etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131&#8221; der Bedi\u00fczzaman. Bunu tenkid eder. &#8220;\u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015fi yerdeki \u0131\u015f\u0131klara \u00e2let ve tabi olamaz&#8221; \u00e7\u00fcnk\u00fc.&#8221;Ve \u00e2let yapmak, \u0130sl\u00e2miyetin k\u0131ymetini tenzil etmektir, b\u00fcy\u00fck bir cinayettir.&#8221;21 Hem,&#8221;Hakikat-\u0131 \u0130sl\u00e2miye b\u00fct\u00fcn siyas\u00e2t\u0131n fevkindedir. Hi\u00e7bir siyasetin haddi de\u011fil ki, \u0130sl\u00e2miyeti kendine \u00e2let etsin.&#8221;22  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;nin, dini siyasete alet edenler i\u00e7in &#8220;dindar ehl-i siyaset&#8221; demesi manidard\u0131r. Evet, bu insanlar dindard\u0131rlar. Ama dini siyasete t\u00e2bi g\u00f6rmektedirler. Yapt\u0131klar\u0131 ise &#8220;siyaset-i \u0130sl\u00e2miye&#8221;dir; y\u00e2ni \u00f6nce iktidara gelme, sonra o iktidar\u0131 \u0130sl\u00e2m ad\u0131na kullanmad\u0131r. Bedi\u00fczzaman, bunun \u015fiddetle kar\u015f\u0131s\u0131ndad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, bir kere din siyasete t\u00e2bi ve \u00e2let olamaz. Din, devlet ile k\u00e2im de\u011fildir. ikincisi, b\u00f6ylesi bir hareketle &#8220;b\u00e2ki elmaslar&#8221; h\u00fckm\u00fcndeki il\u00e2hi hakikatlar\u0131 &#8220;k\u0131r\u0131lacak \u00e2di \u015fi\u015feler h\u00fckm\u00fcne&#8221; d\u00fc\u015f\u00fcrme; iktidar kavgas\u0131n\u0131n oyunca\u011f\u0131 yapma tehlikesi vard\u0131r. Ki bu, &#8220;\u0130sl\u00e2miyetin k\u0131ymetini tenzil etmektir, b\u00fcy\u00fck bir cinayettir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman bu noktada ikinci bir h\u00fckm\u00fc daha ortaya koyar: &#8220;Din dahilde menfi tarzda istimal edilmez.&#8221; Bunun \u00f6rne\u011fi, Osmanl\u0131 zaman\u0131nda g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Me\u015frutiyeti ask\u0131ya alan &#8220;Sultan Hamid&#8217;in mecbur oldu\u011fu istibdad&#8221;a baz\u0131 alimler \u0130sl\u00e2m\u00ee k\u0131l\u0131flar uydurmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Bu da, \u0130sl\u00e2ma zarar vermi\u015ftir. Zira, istibdada h\u00fccum edenler, bu arada \u0130sl\u00e2ma da h\u00fccum durumuna d\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdir. Bu a\u00e7\u0131dan, Bedi\u00fczzaman &#8220;Otuz sene halife olan bir zat, menfi siyaset nam\u0131na istifade edildi\u011fi zann\u0131yla \u015feriata gelen tecav\u00fcz\u00fc g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz&#8221;25 der.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ayn\u0131 hataya, Cumhuriyet sonras\u0131nda d\u00fc\u015fenler de olmu\u015ftur. Mesel\u00e2, iktidara h\u00e2kim olan z\u00fcmrenin dinsizli\u011fi ne\u015fir gayretine kar\u015f\u0131 sil\u00e2ha sar\u0131lan, kuvvete ba\u015fvuran kimi insanlar neticede dine zarar vermi\u015flerdir. Bu hareket ile, &#8220;husul\u00fc me\u015fkuk bir maksad i\u00e7in binler g\u00fcnaha girilmi\u015f&#8221;tir. &#8220;Birinin y\u00fcz\u00fcnden \u00e7oklar bel\u00e2ya at\u0131lm\u0131\u015f&#8221;t\u0131r. &#8220;On ihtimalden bir-iki ihtimale binaen g\u00fcnahlara girilip, masumlar g\u00fcnaha at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.26 Sonu\u00e7ta, elde zarardan ba\u015fka bir\u015fey yoktur. \u00dcstelik, sadece \u015fah\u0131slar zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f de\u011fildir. Bu hareket, zaten dine h\u00fccum i\u00e7in bahane arayan &#8220;siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let&#8221; edici g\u00fc\u00e7lerin eline f\u0131rsat vermi\u015ftir. Dine y\u00f6nelik bir\u00e7ok h\u00fccum, bu bahane edilerek ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Dindarlara y\u00f6nelik en b\u00fcy\u00fck zul\u00fcm, bundan sonra olmu\u015ftur. Tekke ve zaviyeler bundan sonra kapat\u0131lm\u0131\u015f; tarikatlar, Kur&#8217;\u00e2n \u00f6\u011frenimi, din\u00ee e\u011fitim bundan sonra yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Velhas\u0131l, b\u00f6yle b\u00f6yle, siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let edenlerin elinde, memleket bir batakl\u0131\u011fa girmi\u015ftir. \u015eu \u00fclke dahil, D\u00e2r\u00fc&#8217;l \u0130sl\u00e2m&#8217;\u0131n bir\u00e7ok c\u00fcz&#8217;\u00fcnde ya\u015fanan budur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, i\u00e7inde bulundu\u011fumuz asra dair \u015fu umum\u00ee tabloyu \u00e7izer:&#8221;Hayat-\u0131 be\u015feriye bir yolculuktur. \u015eu zamanda, Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131n nuruyla g\u00f6rd\u00fcm ki, o yol bir batakl\u0131\u011fa girdi.&#8221;27 O batakl\u0131\u011fa giren iki grup insandan s\u00f6z eder Bedi\u00fczzaman. Y\u00fczden yirmisi, batakl\u0131\u011f\u0131 misk-\u00fc amber zannedip y\u00fcz\u00fcne g\u00f6z\u00fcne bula\u015ft\u0131nr. Y\u00fczden sekseni batakl\u0131\u011f\u0131 anlar, ufunetli, pis oldu\u011funu hisseder, ama \u00e7\u0131kamaz. &#8220;\u0130\u015fte bunlara kar\u015f\u0131 iki \u00e7are var. Birisi, topuz ile o sarho\u015f yirmisini ay\u0131ltmakt\u0131r. \u0130kincisi, bir nur g\u00f6stermekle m\u00fctehayyirlere sel\u00e2met yolunu ir\u00e2e etmektir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, ikinciyi tercih eder. &#8220;Topuz&#8221;a benzetti\u011fi &#8220;siyaset&#8221;e girmez. &#8220;Siyaset topuzu&#8221;nu kullanmaz. Yani, iktidar\u0131 hedef alan bir harekette bulunmaz. Bir siyas\u00ee parti kurma veya iktidar\u0131 hedef alan bir \u00f6rg\u00fctlenmeye girme veyahut belli bir partiye veya partilere girip kadrola\u015fma gibi tav\u0131rlar sergilemez. Ki b\u00f6ylesi bir hareketin ak\u00eem kalmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu gibi; bir elde topuz varken nurun insanlara yol g\u00f6stermesine mani olma tehlikesi de vard\u0131r. Bedi\u00fczzaman, sadece ve sadece nur g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu noktada, tesbiti \u015fudur:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Hakaik-\u0131 imaniye ve Kur&#8217;\u00e2niye birer elmas h\u00fckm\u00fcnde oldu\u011fu halde, siyaset ile \u00e2l\u00fbde olsa idim, elimdeki o elmaslar i\u011ffal olunabilen avam taraf\u0131ndan &#8221;Acaba taraftar kazanmak i\u00e7in bir propaganda-i siyaset de\u011fil mi?&#8221; diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler. O elmaslara adi \u015fi\u015feler nazar\u0131yla bakabilirler. O halde ben o siyasete temas etmekle, o elmaslara zulmederim ve k\u0131ymetlerini tenzil etmek h\u00fckm\u00fcne ge\u00e7er.&#8221; <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Burada, &#8220;siyaset&#8221; ile kast edilenin, mesel\u00e2 oy vermek, bir siyas\u00ee partiye destek olmak olmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Kast edilen iman hizmeti ile beraber, bir iktidar hedef\u0131nin de g\u00fcd\u00fclmesi ve ona da \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu hedefe ister partile\u015ferek veya devrimci birtak\u0131m yap\u0131lanmalara girerek do\u011frudan, ister kadrola\u015farak dolayl\u0131 \u015fekilde ula\u015fmak ama\u00e7lans\u0131n; ikisi de, Risale-i Nur&#8217;un yolunda yoktur. Zira, her halde, Risale-i Nur, siyasete \u00e2let ve t\u00e2bi edilmi\u015f olacakt\u0131r. Oysa, verilen&#8221;ders-i Kur&#8217;\u00e2n,&#8221; &#8220;b\u00fct\u00fcn siyaset cereyanlar\u0131n\u0131n ve tarafgirliklerinin fevkinde&#8221;dir.31  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu noktada \u015f\u00f6yle der: <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Hakaik-\u0131 imaniye-i Kur&#8217;\u00e2niye ba\u015fka cereyanlara, ba\u015fka kuvvetlere t\u00e2bi ve \u00e2let edilmemek ve elmas gibi o Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131n hakikatlar\u0131n\u0131 dini d\u00fcnyaya satan veya \u00e2let eden adamlann nazar\u0131nda cam par\u00e7alar\u0131na indirmemek ve en kuds\u00ee ve en b\u00fcy\u00fck vazife olan iman\u0131 kurtarmak hizmetini tam yerine getirmek i\u00e7in, Risale-i Nur&#8217;un has ve sad\u0131k talebeleri, gayet \u015fiddet-i nefretle siyasetten ka\u00e7\u0131yorlar.&#8221;32  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Burada kast edilen m\u00e2n\u00e2 da a\u00e7\u0131kt\u0131r. Risale-i Nur Talebeleri &#8220;siyasetten ka\u00e7\u0131yorlar,&#8221; yani h\u00fck\u00fbmeti ele ge\u00e7irme gibi bir hedeften ka\u00e7\u0131yorlar. \u0130ktidar olma gibi bir faaliyetten ka\u00e7\u0131yorlar. B\u00f6yle bir neticeyi hedef edinmiyorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc, \u0130sl\u00e2miyet g\u00fcne\u015fini yerdeki \u0131\u015f\u0131klara t\u00e2bi ve \u00e2let etmiyorlar. Semav\u00ee olan iman hakikatlar\u0131n\u0131, d\u00fcnyev\u00ee bir m\u00fccadeleyle sunmuyorlar.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu m\u00e2n\u00e2n\u0131n kast edildi\u011fi, \u015fu s\u00f6zle de a\u00e7\u0131\u011fa kavu\u015fmaktad\u0131r:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Risale-i Nur, d\u00fcnyada her cereyan\u0131n fevkinde bulunmas\u0131 ve umumun mal\u0131 olmas\u0131 cihetiyle, bir tarafa t\u00e2bi ve dahil olmaz. Belki m\u00fctecaviz dinsizlere kar\u015f\u0131 hakl\u0131 tarafa yard\u0131mc\u0131 olur ve dost olur ve ihtiyat kuvveti h\u00fckm\u00fcnde onlara bir nokta-i istinad olur.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yani, dine sald\u0131ran dinsizlere kar\u015f\u0131, onlara muhalif bir siyas\u00ee harekete destek olman\u0131n, yard\u0131mc\u0131 olman\u0131n; ona oy vermenin, ona oy verilmesi i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n, Riisale-i Nur \u00f6l\u00e7\u00fcleri i\u00e7inde yeri vard\u0131r. Yeri i\u015fte budur. Ve bu kabil faaliyetler &#8220;Nur Talebeleri siyasetten ka\u00e7\u0131yorlar&#8221; h\u00fckm\u00fc ile \u00e7eli\u015fmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, bu faaliyetlerde hedef, &#8220;Nur Talebeleri&#8221; olarak iktidara ge\u00e7mek de\u011fildir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Siyaset dine \u00e2let edilir! <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">[3] &#8220;Isl\u00e2miyet b\u00fct\u00fcn siyas\u00e2t\u0131n fevkindedir. B\u00fct\u00fcn siyasetler ona hizmetk\u00e2r olabilir&#8221;34 der Bedi\u00fczzaman. &#8220;E\u011fer m\u00fcmk\u00fcn ise,&#8221; &#8220;siyaset vas\u0131tas\u0131yla dine hizmet&#8221; me\u015frudur, makbuldur. Yap\u0131labilir, hatta yap\u0131lmas\u0131 &#8220;vazife&#8221;dir.35 &#8220;Ehl-i \u0130sl\u00e2miyet, hamiyeti diniye ve kuvvet-i imaniye cihetiyle, siyaseti dine \u00e2let yapabilir.&#8221;36  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim Said Nurs\u00ee, &#8220;Eski Said&#8221; olarak &#8220;b\u00fct\u00fcn kuvvetiyle siyaseti dine \u00e2let etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f&#8221;t\u0131r. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Ve derdi ki, &#8221;dinin bir hakikat\u0131n\u0131 bin siyasete tercih ederim.&#8221; Evet, o zamanda k\u0131rkelli sene evvel hissetmi\u015f ki, baz\u0131 m\u00fcnaf\u0131k z\u0131nd\u0131klar\u0131n siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let etmeye te\u015febb\u00fcs niyetlerine ve fikirlerine mukabil, o da b\u00fct\u00fcn kuvvetiyle siyaseti \u0130sl\u00e2miyetin hakaik\u0131na bir hizmetk\u00e2r, bir \u00e2let yapmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f.&#8221;37  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu hal, bir &#8220;siyasete girme&#8221; hali midir? Hay\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, hedef devlet idaresi de\u011fildir. Hedef, &#8220;dine hizmet&#8221;tir. Kendisi y\u00f6netimde bir yere oturmaks\u0131z\u0131n, idar\u00ee kademelerde yer almaks\u0131z\u0131n, y\u00f6netimi dine hizmet etmeye y\u00f6neltmek hedef\u0131 vard\u0131r. As\u0131l maksat, budur. Siyasetin dine hizmet edece\u011fi yerde bunun i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmak makbuld\u00fcr, makuld\u00fcr, me\u015frudur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman da, m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc vasatta buna \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Ama vakta ki, siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let eden g\u00fc\u00e7ler devlete hakim olur; bunu terkeder. Zaten, terketmemi\u015f olsa bile, siyaseti dine l\u0131izmetk\u00e2r etmeyi ba\u015farmas\u0131 o \u015fartlarda m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. B\u00f6ylesi bir halde, bilakis s\u00f6z konusu g\u00fc\u00e7lerin kontrol\u00fcne girmi\u015f devlet g\u00fc\u00e7lerini \u00fcst\u00fcne \u00e7ekip, dine zarar verme tehlikesi vard\u0131r. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yani, &#8220;\u0130sl\u00e2miyeti siyasete \u00e2let etme&#8221;ye asla kalk\u0131\u015fmam\u0131\u015f olan Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, &#8220;siyaseti dine \u00e2let etme&#8221; tavr\u0131n\u0131 ise, yanl\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in terk etmi\u015f de\u011fildir. Yeni halde bu m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bunu terk etmi\u015ftir. Ama ne zaman ki dinsizli\u011fi hedefleyen g\u00fc\u00e7lere kar\u015f\u0131 muhalif ve dine h\u00fcrmetk\u00e2r bir di\u011fer hareket siyaset sahnesine \u00e7\u0131kar; a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bu defa o y\u00f6ne verir. Siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let edenlere kar\u015f\u0131 yine siyaseti dine hizmetk\u00e2r etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ama hemen vurgulayal\u0131m: Ehl-i siyasete bunu s\u00f6yleyerek, yoksa, kendisi ehl-i siyaset olarak de\u011fil!  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bir l\u00e2hikada, &#8220;Vatan ve milletin deh\u015fetli zarar\u0131na siyaseti mutaass\u0131bane dinsizli\u011fe \u00e2let edenlere kar\u015f\u0131 bizim siyasete bakmam\u0131za mecburiyet-i kat&#8217;iye oldu\u011fu zaman&#8221;dan s\u00f6z eder Bedi\u00fczzaman. Ve i\u015fte o zaman, siyaset \u00e2lemine bakar; dinsizli\u011fi hedef alan g\u00fc\u00e7lere kar\u015f\u0131, onlara muhalif olan Demokratlar\u0131 g\u00f6r\u00fcr ve &#8220;siyaseti dine \u00e2let ve dost yapma vazifesini&#8221; bildirir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu vazifeden asla geri kalmayacakt\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n bu noktada &#8220;vazife&#8221; tabirini kullanmas\u0131, bilhassa dikkate de\u011fer. Bu, &#8220;Siyaseti dine \u00e2let ve dost yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131labilir de, \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmayabilir de. Ben bu i\u015fle ilgilenmeyebilirim&#8221; demek de\u011fildir. Yani, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu yerde buna \u00e7al\u0131\u015fmaktan ka\u00e7\u0131nmak, bir vazifeden ka\u00e7mak demektir. H\u00fcrriyeti yok eden, \u0130sl\u00e2ma h\u00fccum eden, gen\u00e7 dima\u011flar\u0131 dinsiz fikirlerle dolduran, her kesime dinsizli\u011fi ne\u015fre \u00e7al\u0131\u015fan bir tehlikeli harekete kar\u015f\u0131; h\u00fcrriyet ve demokrasi taraftarlar\u0131 lehinde \u00e7al\u0131\u015fmak, Bedi\u00fczzaman&#8217;a g\u00f6re, \u0130sl\u00e2m\u00ee bir vazifedir. Bunu yapmamak, bu vazifeyi ihmal etmektir. Bunun mazereti de yoktur. Zira bu ihtimalle, bilmeyerek de olsa, dinsizli\u011fi hedef bilen siyas\u00ee harekete g\u00fc\u00e7 verilmektedir. En az\u0131ndan belinin k\u0131r\u0131lmas\u0131na mani olunmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u0130\u015fte bu nokta, siyaset dairesinin de, &#8220;ubudiyet dairesi&#8221;ne dahil oldu\u011fu noktay\u0131 temsil eder. B\u00f6ylesi bir halde, dinin lehinde olan i\u00e7in yard\u0131mc\u0131 olup, dinin aleyhine olan\u0131n aleyhine \u00e7al\u0131\u015fmak, siyaset dairesinde kullu\u011fu ya\u015faman\u0131n ifadesidir. Zira, hedef, her dairede oldu\u011fu gibi, dine hizmettir. \u0130man hakikatlar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne \u00e7ekilen kal\u0131n zulmet perdesinin y\u0131rt\u0131lmas\u0131 hedefi vard\u0131r. B\u00f6ylece iman hakikatlar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131na vesile olma hedefi vard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Evet, hakik\u00ee dindar &#8220;B\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131n en b\u00fcy\u00fck gayesi ubudiyet-i insaniyedir&#8221;39 diye bilir. \u00c2yet\u00fc&#8217;l-K\u00fcbra&#8217;da ifade edilen \u015fu hakikat\u0131n \u015fuurundad\u0131r: &#8220;\u0130nsan\u0131n bu d\u00fcnyaya g\u00f6nderilmesinin hikmeti ve gayesi, H\u00e2lik-\u0131 k\u00e2inat\u0131 tan\u0131mak ve Ona ib\u00e2det etmektir.&#8221; Her m\u00fc&#8217;min, buna \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Hedefi, gayesi budur. Ve bu gaye, &#8220;e\u011fer m\u00fcmk\u00fcn ise,&#8221;41 siyaseti de bu gayeye \u00e2let etmeye engel de\u011fildir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu konuda \u015fu son derece berrak h\u00fckm\u00fc verir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Hakiki dindar ise, `b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131n en b\u00fcy\u00fck gayesi ubudiyet-i insaniyedir&#8217; diye siyasete, a\u015fk-\u0131 merak ile de\u011fil, ikinci \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc mertebede onu dine ve hakikata \u00e2let etmeye -e\u011fer m\u00fcmk\u00fcnse- \u00e7al\u0131\u015fabilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Hakiki dindar&#8221; i\u00e7in &#8220;birinci mertebe&#8221;de \u00f6nemli i\u015f, kullu\u011fudur. M\u00fc&#8217;min, hayat\u0131n\u0131n her \u00e2n\u0131n\u0131, her hal ve \u015fart\u0131 buna g\u00f6re ya\u015fama durumundad\u0131r. Yeme\u011fini buna g\u00f6re yer; i\u015finde buna g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. \u00c7i\u00e7e\u011fe de buna g\u00f6re bakar; siyasete de&#8230; Siyaset dairesinde almas\u0131 gereken tavr\u0131, &#8220;\u015e\u00f6yle bir \u00fclkede, \u015fu \u015fartlarda, hikmet dairesinde, kullu\u011fum icab\u0131 nas\u0131l bir siyas\u00ee tav\u0131r almam gerekiyor?&#8221; diye sorarak belirler. O noktada ald\u0131\u011f\u0131 tav\u0131r da iman\u0131n\u0131n bir tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Kullu\u011funu hat\u0131ra getirmeden, bo\u015fu bo\u015funa, gayesizce, s\u0131rf l\u00fczumsuz bir merak ile veya d\u00fcnyev\u00ee bir gaye ile tavr\u0131n\u0131 almay\u0131 hakik\u00ee bir m\u00fc&#8217;min i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcnmenin ise, imk\u00e2n\u0131 yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">\u015eerrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131lan siyaset&#8221; nedir?<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Buraya kadar yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z tahlili \u00f6zetlersek:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;\u0130sl\u00e2miyet, umumun mukaddes mal\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn siyas\u00ee cerayanlar\u0131n \u00fcst\u00fcndedir. Mevcudiyeti i\u00e7in \u015fu veya bu siyas\u00ee cereyana t\u00e2bi g\u00f6r\u00fclemez. \u0130sl\u00e2miyet, hi\u00e7bir siyasete t\u00e2bi olamaz. Semav\u00ee, ilah\u00ee &#8220;hakikat-\u0131 \u0130sl\u00e2miye&#8221;yi siyaset cereyanlar\u0131na \u00e2let etmeye kimsenin hakk\u0131 yoktur. Nitekim, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n &#8220;istiaze&#8221; ederek &#8220;\u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131&#8221; bir hal, budur. Bedi\u00fczzaman, &#8220;maksad-\u0131 asl\u00ee&#8221;43 olarak, yani &#8220;dini ona t\u00e2bi k\u0131lma ve \u00e2let etme&#8221; pahas\u0131na siyasetle i\u015ftigalden her zaman Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Eski Said devrinde de; Yeni Said devrinde de&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ama siyaset, &#8220;e\u011fer m\u00fcmk\u00fcn ise&#8221; dine \u00e2let ve dost ve hizmetk\u00e2r yap\u0131labilir. Yap\u0131lmal\u0131d\u0131r da. Bunun i\u00e7in yap\u0131lan herhangi bir fiili, &#8220;\u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nma&#8221;y\u0131 gerektiren bir fiil olarak g\u00f6remeyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc, burada, &#8220;dini siyasete \u00e2let etmek&#8221; s\u00f6z konusu de\u011fildir. Bizatih\u00ee ehl-i siyaset olmadan, ehl-i siyaseti dine hizmet ettirmek s\u00f6z konusudur. Bedi\u00fczzaman, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu her zamanda, buna \u00e7al\u0131\u015fmaktan geri durmam\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Eski Said devrinde de; Yeni Said devrinde de&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, Hutbe-i \u015eamiye&#8217;de, &#8220;\u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131&#8221; husus olarak &#8220;dini siyasete \u00e2let&#8221; tav\u0131na dair paragraf\u0131n devam\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle getirir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;&#8230; Hatta, Eski Said o \u00e7e\u015fit siyaset tarafgirli\u011finden g\u00f6rd\u00fc ki, bir s\u00e2lih \u00e2lim kendi fikr-i siyas\u00eesine muvaf\u0131k bir m\u00fcnaf\u0131k\u0131 hararetle sen\u00e2 etti ve siyasetine muhalif bir salih hocay\u0131 tenkid ve tefsik etti.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Eski Said ona dedi: `Bir \u015feytan senin f\u0131krine yard\u0131m etse, rahmet okutacaks\u0131n. Senin fikr-i siyasiyene muhalif bir melek olsa, l\u00e2net edeceksin. Bunun i\u00e7in Eski Said `Siyasetin ve \u015feytan\u0131n \u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m&#8217; dedi ve otuz be\u015f seneden beri siyaseti terk etti.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Burada, &#8220;ehl-i siyaset&#8221;in -velev ki dindar olsun- d\u00fc\u015febilece\u011fi tehlikeli hal nazara verilir. Siyaseti as\u0131l maksat yapanlar, \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc muhafaza edemeyebilir. Tarafgirlik nazar\u0131yla hakl\u0131y\u0131 haks\u0131z, haks\u0131z\u0131 hakl\u0131 g\u00f6rebilir. &#8220;\u015eeytan birisine yard\u0131m etse melek der, rahmet okutur. \u00d6tekisinde melek g\u00f6rse, libas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015f seytand\u0131r der, l\u00e2net eder.&#8221; Gayesi &#8220;siyaseti dine \u00e2let;&#8221; niyeti &#8220;dine hizmet;&#8221; \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc &#8220;din&#8221; olmayan b\u00f6yle biri, ayn\u0131 siyas\u00ee g\u00f6r\u00fc\u015fteki siyasetda\u015f\u0131 i\u00e7in hep h\u00fcsn-\u00fc zan eder; her\u015feyini iyiye yorar. Muhalif i\u00e7in ise, daima su-i zan eder; hep k\u00f6t\u00fcye yorar.&#8221;Su-i zan ve h\u00fcsn-\u00fc zan nazar\u0131yla, d\u00fcrb\u00fcn\u00fcn iki taraf\u0131 gibi leh, aleyhdar&#8230; V\u00e2hi emareyi b\u00fcrhan, b\u00fcrhan\u0131 vahi emare g\u00f6r\u00fcr.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Oysa gayesi &#8220;siyaseti dine \u00e2let;&#8221; niyeti &#8220;dine hizmet;&#8221; \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc &#8220;din&#8221; olan biri, bu hataya d\u00fc\u015fmez. Do\u011fruya do\u011fru, e\u011friye e\u011fri der velev ki do\u011fru \u00f6b\u00fcr tarafta; e\u011fri bu tarafta olsun. Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n hayat\u0131 ile g\u00f6sterdi\u011fi gibi, siyasetini dine \u00e2let etmek \u00fczere destek verip yard\u0131mc\u0131s\u0131 oldu\u011fu siyas\u00ee hareketin yanl\u0131\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6rse, onu da ikaz eder.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu tav\u0131rda sak\u0131n\u0131lacak bir\u015fey yoktur. Ama di\u011feri, tehlikeli bir haldir. Hakka kar\u015f\u0131 i\u015flenmi\u015f bir zul\u00fcmd\u00fcr. Nitekim, &#8220;\u0130\u015fte \u015fu zul\u00fcmd\u00fcr; &#8216;Muhakkak ki, insan z\u00e2limdir&#8217; s\u0131rr\u0131n\u0131 g\u00f6sterir&#8221;47 der Bedi\u00fczzaman. Kur\u00e2n&#8217;\u0131n haber verdi\u011fi bu deh\u015fetli halden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r. &#8220;\u0130nad, bazan m\u00fcfrit f\u0131rka mut\u00e2ass\u0131plar\u0131na dal\u00e2l ve bat\u0131l\u0131 iltizam ettirir &#8221; der ve bu hale d\u00fc\u015fmekten Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu noktada, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n &#8220;f\u0131rka mensuplar\u0131&#8221; tabirini kullanmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. &#8220;M\u00fcfrit f\u0131rka mut\u00e2ass\u0131plar\u0131&#8221; der Bedi\u00fczzaman. Hakk\u0131 b\u00e2t\u0131l, b\u00e2t\u0131l\u0131 hak g\u00f6ren; do\u011fruyu yanl\u0131\u015f, yanl\u0131\u015f\u0131 do\u011fru g\u00f6steren onlard\u0131r. Yani,&#8221;siyasetten Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nman\u0131n&#8221; \u015f\u00fcmul\u00fcnde, \u015fahsen &#8220;parti mensubu&#8221; olmak yoktur; &#8220;m\u00fcfrit f\u0131rka mutaass\u0131b\u0131&#8221; olmak vard\u0131r. S\u0131\u011f\u0131n\u0131lan, &#8220;ifrat&#8221; ve &#8220;taassup&#8221; halidir. Hakk\u0131 b\u00e2t\u0131l, b\u00e2t\u0131l\u0131 hak g\u00f6rme halidir. Ama bir parti mensubu kendi siyasetda\u015f\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015f\u0131n\u0131 da g\u00f6rebiliyorsa; b\u00e2t\u0131l\u0131 hak imi\u015f gibi te&#8217;vile \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorsa as\u0131l \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc &#8220;siyaset&#8221; k\u0131lm\u0131yorsa, bunda korkulacak bir hal yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ki, mesel\u00e2, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n hayatta oldu\u011fu 1950&#8217;lerde, Demokratlar\u0131n Emirda\u011f il\u00e7e te\u015fkilat\u0131 ba\u015fkan\u0131, onun bir talebesidir. Bir milletvekili de&#8230; Zira, &#8220;baz\u0131 karde\u015fler Nur&#8217;lar nam\u0131na de\u011fil, belki kendi \u015fah\u0131slar\u0131 nam\u0131na girebilirler.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu son h\u00fck\u00fcm, son derece \u00f6nemli noktalar\u0131 i\u00e7ermektedir. Bir kere, e\u011fer aslolan ehliyet ve liyakat ise, kim o liyakat\u0131 g\u00f6steriyorsa, o tercih edilir. Yoksa, birisi, &#8220;Ben fil\u00e2ncay\u0131m. Ben f\u0131l\u00e2n din\u00ee kesimin temsilcisiyim. \u015eu kadar oyum var&#8221; diye siyasete giremez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, kimsenin oyu kimsenin cebinde olamaz, olmamal\u0131d\u0131r. Ki, devlet y\u00f6netiminde yer almak bir &#8220;sel\u00e2hat&#8221; i\u015fi olmaktan \u00f6nce &#8220;mah\u00e2ret&#8221; i\u015fidir; ehil ellere ula\u015fmas\u0131 gereken bir i\u015ftir. Bir ki\u015finin \u00e7ok m\u00fctedeyyin olmas\u0131 yahut mesel\u00e2 Risale-i Nur&#8217;u \u00e7ok iyi okuyup d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor olmas\u0131 ayr\u0131d\u0131r; iyi bir y\u00f6netici olmak ayr\u0131d\u0131r. (Zaten, bir mektupta Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n tespit etti\u011fi ger\u00e7e\u011fe bak\u0131l\u0131rsa, ilk halifeler ve de sonraki baz\u0131 ender h\u00fck\u00fcmdarlar hari\u00e7, iki meziyeti ayn\u0131 anda koruyabilen olmam\u0131\u015ft\u0131r.)  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Konu siyas\u00ee tercihse, o noktada, hak \u00f6l\u00e7\u00fcler i\u00e7inde ve de hikmet dairesinde en ehliyetli g\u00f6r\u00fcnen tercih olunur. Kald\u0131 ki, mesel\u00e2 &#8220;Ben daha dindar\u0131m&#8221; veya &#8220;Ben fil\u00e2n cemaat ad\u0131na buraday\u0131m&#8221; tavr\u0131n\u0131n ard\u0131nda, dolayl\u0131 da olsa, din\u00ee hassasiyetin oya tahvili gayreti vard\u0131r; ki bu &#8220;dini siyasete \u00e2let etme&#8221; \u015f\u00fcmul\u00fcne girer. Dahas\u0131, siyaset \u00e2leminde &#8220;dindarlar,&#8221; &#8220;Nur&#8217;lar,&#8221; v.s. ad\u0131na diye ortaya \u00e7\u0131k\u0131l\u0131rsa, o tek ki\u015finin-veya bir z\u00fcmrenin-yanl\u0131\u015f bir hareketi do\u011frudan &#8220;din&#8221;e,&#8221;dindarlar&#8221;a, &#8220;Nur&#8217;lar&#8221;a mal edilecektir; ve kimsenin buna sebebiyet vermeye hakk\u0131 yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">K\u0131sacas\u0131, bir ehl-i din siyasete girse, yaln\u0131z kendi nam\u0131na girebilir. &#8220;Din&#8221; nam\u0131na; &#8220;hakka hizmet&#8221; nam\u0131na girdi\u011fini s\u00f6yleyemez-velev ki niyeti bu olsun! <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Siyasette \u00f6l\u00e7\u00fc<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Herhangi bir g\u00fcn birisi \u00e7\u0131k\u0131p, &#8220;Ben [veya biz] siyaseti dine \u00e2let etmek istiyorum. Dini siyasete \u00e2let etmeyece\u011fim. Bu \u00f6l\u00e7\u00fcleri bilerek meydana \u00e7\u0131kt\u0131m&#8221; diyebilir. Bu s\u00f6z\u00fcn o ki\u015finin ger\u00e7ek niyetini aksettirip ettirmedi\u011fini anlaman\u0131n yolu var m\u0131d\u0131r? \u00d6l\u00e7\u00fc nedir?  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu bak\u0131mdan, (a) onaya \u00e7\u0131kan \u015fah\u0131s; (b) ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 vasat a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6l\u00e7\u00fcler getiriyor.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">S\u00fcnuhat&#8217;ta Bedi\u00fczzaman&#8217;a y\u00f6neltilmi\u015f \u015f\u00f6yle bir soru vard\u0131r. &#8220;Dinsizli\u011fi g\u00f6rm\u00fcyor musun, meydan al\u0131yor. Din nam\u0131na meydana \u00e7\u0131kmak l\u00e2z\u0131m.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu soruya \u015fu cevab\u0131 vermistir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Evet, l\u00e2z\u0131md\u0131r. Fakat kat&#8217;i bir \u015fart ile ki, muharrik a\u015fk-\u0131 \u0130sl\u00e2miyet ve hamiyet-i diniye olmal\u0131. E\u011fer muharrik veya m\u00fcreccih siyaset\u00e7ilik veya tarafgirlik ise, tehlikelidir. Birincisi hata da etse, belki ma&#8217;fuvdur. \u0130kincisi, isabet de etse, mes&#8217;uld\u00fcr.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ne var ki, bu &#8220;enf\u00fcs\u00ee&#8221; bir \u00f6l\u00e7\u00fcd\u00fcr. O ki\u015finin bilece\u011fi bir\u015feydir. Onun niyeti \u0130sl\u00e2miyet a\u015fk\u0131 m\u0131, siyaset\u00e7ilik mi, biz bilemeyiz. Hatta o ki\u015fi kendimiz dahi olsak, i\u00e7 d\u00fcnyam\u0131zda hangi saikle harekete ge\u00e7ti\u011fimizi tam olarak kestirmek pek kolay de\u011fildir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u0130\u015fte o y\u00fczden Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee iki \u00f6l\u00e7\u00fc daha veriyor:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Kim fas\u0131k siyasetda\u015f\u0131n\u0131 m\u00fctedeyyin muhalifine su-i zan bahaneleriyle tercih etse muharriki siyaseset\u00e7iliktir. Hem, umumun m\u00e2l-i mukaddesi olan dini, inhisar zihniyetiyle kendi rneslekda\u015f\u0131na daha ziyade has g\u00f6stermekle, kavi bir ekseriyette, dine aleyhdarl\u0131k meyli uyand\u0131rmakla nazardan d\u00fc\u015f\u00fcrmek ise, muharriki tarafgirliktir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Mesel\u00e2, bir siyas\u00ee partiye mensup bir insan d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Ayn\u0131 parti i\u00e7inde, siyas\u00ee tercihteki isabetine mukabil, ba\u015fka noktalarda yanl\u0131\u015flar\u0131 ve dine ayk\u0131r\u0131 halleri olabilir. Ba\u015fka bir partide ise, siyas\u00ee tercihi isabetsiz, ama sair cihetlerden dinin \u00f6vd\u00fc\u011f\u00fc meziyetlere sahip biri olsun. E\u011fer, siyas\u00ee tercih fark\u0131 y\u00fcz\u00fcnden ikincisi hepten k\u00f6t\u00fcleniyor; di\u011ferinin ise yanl\u0131\u015f\u0131 da do\u011fru gibi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyorsa, burada &#8220;a\u015fk-\u0131 \u0130sl\u00e2miyet&#8221; yoktur. &#8220;Siyaset\u00e7ilik ve tarafgirlik&#8221; vard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Kez\u00e2, siyas\u00ee tercihi belirtirken, &#8220;Ben daha dindar\u0131m. Biz dindar\u0131z&#8221; gibi sloganlar ile yola \u00e7\u0131k\u0131lamaz. Din, kimsenin tekelinde de\u011fildir. Bil\u00e2kis, b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131n mukaddes mal\u0131d\u0131r. Belli bir partinin inhisar\u0131na al\u0131namaz. Kendi partisine, ya da partilerine has g\u00f6sterilemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc, b\u00f6ylesi bir tav\u0131r, di\u011ferleri i\u00e7in &#8220;Biz M\u00fcsl\u00fcman de\u011fil miyiz? Bizi M\u00fcsl\u00fcman saym\u0131yor musun?&#8221; gibi itirazlar\u0131 getirecek; s\u00f6z konusu tekelci tavra y\u00f6nelen itiraz, o tav\u0131r devam ettik\u00e7e, dine aleyhtarl\u0131\u011fa dahi d\u00f6n\u00fc\u015febilecektir. Bundan en ba\u015fta zarar g\u00f6recek olan, dindir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Kald\u0131 ki, &#8220;Zihniyet-i inhisar, hubb-u nefisten geliyor&#8221;52 der Bedi\u00fczzaman. Mesel\u00e2 bir ki\u015fi e\u011fer dini kendi partisinin tekeline alma temay\u00fcl\u00fc g\u00f6steriyorsa, bunun gerisinde &#8220;nefis sevgisi&#8221; vard\u0131r; &#8220;a\u015fk-\u0131 \u0130sl\u00e2miyet&#8221; de\u011fil.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bunu bir \u00f6rnekle a\u00e7\u0131klar: <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Mesel\u00e2, iki adam d\u00f6\u011f\u00fc\u015f\u00fcrler. Biri zaif d\u00fc\u015fece\u011fini hissederken, elindeki Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131 kaviye uzatmakla himayesini davet edip kavi bir ele vermek l\u00e2z\u0131md\u0131r. T\u00e2 beraber \u00e7amura d\u00fc\u015fmesin. Kur&#8217;\u00e2n&#8217;a muhabbetini, h\u00fcrmetini g\u00f6stersin. Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131 Kur&#8217;\u00e2n oldu\u011fu i\u00e7in sevsin.&#8221;E\u011fer kavinin kar\u015f\u0131s\u0131na siper etse, himayet damar\u0131n\u0131 tahrik etmeye bedel, hiddetini celb eder. Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131 kavi bir hadimden mahrum b\u0131rakmakla zaif bir elde beraber yere d\u00fc\u015ferse, o Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131 kendi nefsi i\u00e7in sever demektir.&#8221;53  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">B\u00f6ylesi bir hal, hi\u00e7 \u015f\u00fcphe yok, \u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131nmay\u0131 gerektirir bir haldir!  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Siyaset tarafgirli\u011finin bu hali nas\u0131l do\u011furdu\u011funun ac\u0131 \u00f6rnekleri, maalesef g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. D\u00fcn de, bug\u00fcn de g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Mesel\u00e2, Me\u015frutiyet d\u00f6neminde b\u00f6ylesi ac\u0131 hale \u015fahit olunmu\u015ftur. &#8220;\u0130stibdat&#8221; tarafgirli\u011fi ile \u0130ttihad ve Terakkiye d\u00fc\u015fman olan kimi dindarlar, o f\u0131rkay\u0131 &#8220;masonluk&#8221;la karalamaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bedi\u00fczzaman&#8217;a g\u00f6re, &#8220;y\u00fczde on edepsiz, \u00e7ok sefih mason k\u0131sm\u0131&#8221;n\u0131, 54 \u0130ttihad&#8217;\u0131n tamam\u0131 \u00f6yle insanlarm\u0131\u015f gibi sunmu\u015flard\u0131r. &#8220;Y\u00fczde doksan\u0131 mu&#8217;tekid M\u00fcslimler&#8221;i de &#8220;edepsiz, \u00e7ok sefih mason k\u0131sm\u0131&#8221; gibi g\u00f6stermek istemi\u015flerdir. B\u00f6ylece, \u00e7o\u011funlu\u011fun nefretini ve hiddetini \u00e7ekmi\u015flerdir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ayn\u0131 durum, yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte de ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r-ve h\u00e2l\u00e2 ya\u015fanmaktad\u0131r. &#8220;Din nam\u0131na&#8221; ortaya \u00e7\u0131kan; ama dinsizli\u011fe kar\u015f\u0131 geli\u015fen bir di\u011fer siyas\u00ee hareketi baltalayan bir parti, i\u015fi &#8220;M\u00fcsl\u00fcman say\u0131m\u0131&#8221;na kadar g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ald\u0131\u011f\u0131 oya bakarak, &#8220;T\u00fcrkiye&#8217;de \u015fu kadar M\u00fcsl\u00fcman var&#8221; diyebilmi\u015ftir. Kendisi d\u0131\u015f\u0131ndaki herkesi dinin d\u0131\u015f\u0131nda sayma c\u00fcr&#8217;etini g\u00f6sterebilmi\u015ftir. B\u00f6ylesi bir anlay\u0131\u015f, velev ki siyaseten ba\u015far\u0131ya ula\u015fs\u0131n, velev ki iktidar olsun, h\u00e2l\u00e2 tehlike vard\u0131r. Zira, kendisini &#8220;\u0130sl\u00e2m\u0131n temsilcisi&#8221; g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u00f6l\u00e7\u00fcde, her yanl\u0131\u015f\u0131 \u0130sl\u00e2m\u0131n hanesine yaz\u0131lacakt\u0131r. \u0130lgili parti de\u011fil, \u0130sl\u00e2m karalanacakt\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">\u00c2let olmaman\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc nedir?<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, Me\u015frutiyetin il\u00e2n\u0131 s\u0131ras\u0131nda, siy\u00e2seti dine \u00e2let etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. 1917&#8217;de es\u00e2retten d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde ise, siyasetle hi\u00e7 i\u015ftigal etmemi\u015ftir. Tek parti devrinde siyasete bakmam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, \u00e7ok partili demokrasiye ge\u00e7ilirken, yine &#8220;Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na&#8221; siyaset \u00e2lemini tahlil ederek Demokratlar\u0131 dine yard\u0131mc\u0131 k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">B\u00fct\u00fcn bu tav\u0131rlar ayr\u0131 ayr\u0131 m\u00fcl\u00e2hazalar\u0131n m\u0131 ifadesidir? Yoksa, hepsi ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fc tatbik edilerek mi belirlenmi\u015ftir?  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, i\u015fte bu noktada, her zaman ve zemin i\u00e7in tatbik olunabilir umum\u00ee \u00f6l\u00e7\u00fcler getiriyor.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Es\u00e2retten d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcnde, sorarlar Bedi\u00fczzaman&#8217;a: &#8220;Neden geldin geleli siyasete kar\u0131\u015fm\u0131yorsun?&#8221; Cevap \u015f\u00f6yle geli\u015fir:&#8221;Biz m\u00fcteharik-i bizzat de\u011filiz, bilvas\u0131ta m\u00fcteharrikiz. Avrupa \u00fcfl\u00fcyor, biz burada oynuyoruz. O tenvim ile telkin eder, biz kendimizden hayal edip, asammane tahribimizde eser-i telkini icra ederiz.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Devamla, Bedi\u00fczzaman &#8220;m\u00fcteharrik-ibizzat&#8221; olu\u015f ile &#8220;bilvas\u0131ta m\u00fcteharrik olu\u015fun \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc verir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;M\u00fcteharrik-i bizzat,&#8221; kendisi hareket ediyor demektir. Hareket kayna\u011f\u0131, kendisidir. &#8220;Hareketi kendinedir.&#8221; Hari\u00e7ten birinin \u00e2leti de\u011fildir. Bil\u00e2kis &#8220;harici kendine \u00e2let-i l\u00e2ye\u015f&#8217;ur edebilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Bilvas\u0131ta m\u00fcteharrik&#8221; ise, ba\u015fkas\u0131 onu harekete ge\u00e7iriyor demektir. Ba\u015fkas\u0131n\u0131n tahrikiyle hareket etmektedir. Ba\u015fkas\u0131 \u00fcfleyip, o oynamaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn harek\u00e2t\u0131, bizzat hari\u00e7 hesab\u0131na ge\u00e7er. \u00c7\u00fcnk\u00fc iradesi h\u00fck\u00fcms\u00fczd\u00fcr.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu umum\u00ee \u00f6l\u00e7\u00fc, siyaset-din ikilemesi i\u00e7in de kullan\u0131l\u0131r bir \u00f6l\u00e7\u00fcd\u00fcr. Yani, e\u011fer siyaseti dine \u00e2let etmek m\u00fcmk\u00fcnse buna \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Burada, hareket noktas\u0131 dindir. Muharrik, dindir. Yok, e\u011fer dinin siyasete \u00e2let olmas\u0131 ihtimali varsa, bundan kesinlikle ka\u00e7\u0131nmak gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc, burada hareket kayna\u011f\u0131 siyaset olacakt\u0131r ve din, siyasete \u00e2let durumuna d\u00fc\u015fecektir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim, Bedi\u00fczzaman, &#8220;\u0130ttihad-\u0131 \u0130sl\u00e2m Partisi&#8221; diye isim verdi\u011fi muhtemel bir siyas\u00ee hareket i\u00e7in bu \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc \u015f\u00f6yle tatbik eder:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;\u0130ttihad-\u0131 \u0130sl\u00e2m Partisi, y\u00fczde altm\u0131\u015fyetmi\u015f tam m\u00fctedeyyin olmak \u015fart\u0131yla \u015fimdiki siyasetin ba\u015f\u0131na ge\u00e7ebilir. Dini siyasete \u00e2let etmemeye, belki siyaseti dine \u00e2let etmeye \u00e7al\u0131\u015fabilir. Fakat \u00e7ok zamandan beri terbiye-i \u0130sl\u00e2miye zedelenmesiyle ve \u015fimdiki siy\u00e2setin cinayetine kar\u015f\u0131 dini siyasete \u00e2let etmeye mecbur olaca\u011f\u0131ndan \u015fimdilik o parti ba\u015fa ge\u00e7memek l\u00e2z\u0131md\u0131r.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, burada &#8220;y\u00fczde altm\u0131\u015f yetmi\u015f tam m\u00fctedeyyin olmak&#8221; \u015fart\u0131n\u0131 bilhassa koyar. \u00d6ylesi bir vasatta, zaten \u00e7o\u011funlu\u011fun tercihi ile, siyaset dinin hizmetinde olacakt\u0131r. Dini siyasete \u00e2let etme tehlikesi bahis konusu de\u011fildir. Ama bug\u00fcn\u00fcn \u015fartlar\u0131 buna m\u00fcsaade etmez. Zira, &#8220;terbiye-i \u0130sl\u00e2miye zedelenmi\u015f&#8221; haldedir. Seneler s\u00fcren bir a\u015f\u0131lama ile, kafalar bulan\u0131kt\u0131r. Ak\u0131llarda \u015f\u00fcphe tohumlar\u0131 ekilidir. Kalbler, \u015f\u00fcphe oklar\u0131 ile yaral\u0131d\u0131r. Do\u011fu ile yanl\u0131\u015f; hak ile b\u00e2t\u0131l kolay ay\u0131rt edilemez haldedir. Fazilet ve r\u0131za-y\u0131 ilah\u00eenin yerine &#8220;menfaat;&#8221; birbirine yard\u0131m\u0131n yerine &#8220;m\u00fccadele&#8221; h\u00e2kim fikir olmu\u015ftur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu vasatta, ortaya \u00e7\u0131karak, &#8220;dini siy\u00e2sete \u00e2let etme&#8221; tehlikesi vard\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, bug\u00fcn \u00f6yle bir hareket olsa, en ba\u015fta din zarar\u0131 olacakt\u0131r. Zira, bu \u015fartlarda &#8220;bilvas\u0131ta m\u00fcteharrik&#8221; olacak; merhametsiz siyasetin \u00e7arklar\u0131na girecek; dini siyasete \u00e2lete mecbur olacakt\u0131r. &#8220;Hul\u00fcs-u niyet&#8221; de pek fayda vermez. Niyeti h\u00e2lis olsa da, dine zarar verdirdi\u011fi i\u00e7in mes&#8217;ul duruma d\u00fc\u015fer.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Neden demokratlar?<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Said Nurs\u00ee, 1920&#8217;ler ve sonras\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye tablosunu \u015fu berrak \u00e7izgilerle tasvir eder: \u0130sl\u00e2m\u00ee \u00f6l\u00e7\u00fcler, hem de &#8220;\u00e7ok zamandan beri&#8221; dumura u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. &#8220;H\u00fck\u00fcmet laik cumhuriyete d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr.&#8221; Bu halde, ancak ve ancak &#8220;m\u00e2nev\u00ee bir cihad&#8221; y\u00fcr\u00fct\u00fclebilir. Zedelenen &#8220;terbiye-i \u0130sl\u00e2miye,&#8221; ancak &#8220;iman-\u0131 tahkik\u00ee k\u0131l\u0131nc\u0131yla&#8221; tedavi edilebilir. Dinin hak ve hakikat\u0131n\u0131 g\u00f6zlere g\u00f6sterecek derecede kuvvetli b\u00fcrhanlara, delillere ihtiya\u00e7 vard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, Risale-i Nur&#8217;u bu tahliller \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda te&#8217;lif eder. Ve, yukar\u0131da \u00f6zetle sundu\u011fumuz tabloya at\u0131fta bulunarak, &#8220;i\u015fte bu s\u0131rr-\u0131 azim i\u00e7indir ki, Risale-i Nur \u015fakirtleri d\u00fcnya siyasetine ve cereyanlar\u0131na ve madd\u00ee m\u00fccadelelerine kar\u0131\u015fm\u0131yorlar ve ehemmiyet vermiyorlar ve tenezz\u00fcl etmiyorlar&#8221;? der.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Buna nu\u0131kabil, dinin lehine bir siyas\u00ee hareket geli\u015fme istidad\u0131 g\u00f6sterdi\u011finde, Bedi\u00fczzaman, &#8220;Bu vatan ve \u0130sl\u00e2miyet ve Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na&#8221; ona yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r; destek verecektir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Madem siyaset\u00e7ilerin bir k\u0131sm\u0131 Risale-i Nur&#8217;a zarar vermiyor, az m\u00fcsaadekard\u0131r; ehven\u00fc\u015f\u015fer olarak bak\u0131n\u0131z. Daha a&#8217;zam\u00fc\u015f\u015ferden kurtulmak i\u00e7in onlara zarar\u0131n\u0131z dokunmas\u0131n; onlara faideniz dokunsun.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, gerek bu tavr\u0131n\u0131, gerek 1950 \u00f6ncesi tavr\u0131, \u015fu tahlilin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda alm\u0131\u015ft\u0131r:&#8221;Simdi Kur&#8217;\u00e2n, \u0130sl\u00e2miyet, bu vatan zarar\u0131na \u00fc\u00e7 cereyan var.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Birincisi: kom\u00fcnist, dinsizlik cereyan\u0131&#8230; bu y\u00fczde otuz-k\u0131rk adama zarar verebilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Birisi de: Eskiden beri m\u00fcstemlek\u00e2tlar\u0131n T\u00fcrklerle al\u00e2kalar\u0131n\u0131 kesmek i\u00e7in T\u00fcrkiye dairesinde dinsizli\u011fi ne\u015fretmek i\u00e7in ifsad komitesi nam\u0131nda bir komite:&#8230; Bu da on, yirmi adam\u0131 bozabilir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc: Garpl\u0131la\u015fmak, H\u0131ristiyana benzemek ve bir nevi Purutluk mezhebini \u0130slamlar i\u00e7inde yerle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fan ve dinde hissesi olmayan bir k\u0131sm\u0131 siyasetler heyetidir. Bu cereyan y\u00fczde,belki binde birisini Kur&#8217;an ve \u0130sl\u00e2miyet aleyhine \u00e7evirebilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu \u00fc\u00e7 hareket, Cumhuriyetin ilk devresinde, tek parti CHP&#8221;nin b\u00fcnyesinde yer edinmi\u015ftir. Bilhassa ilk iki cereyan\u0131n 27 y\u0131l boyunca, dine ve dindarlar\u0131 b\u00fcy\u00fck zarar\u0131 olmu\u015ftur. Burada, dikkat edilmesi gereken bir nokta \u015fudur: Dinsizli\u011fi hedef tutan tek bir g\u00fc\u00e7 var de\u011fildir. \u0130ki ayr\u0131 ak\u0131m bunu hedef bilmektedir. Birinin ana ideolojisi, kom\u00fcnizmdir. Di\u011feri, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve hedefini gizledi\u011fi i\u00e7in Bedi\u00fczzaman &#8220;gizli komite&#8221; der. O da, kitleleri ifsad ederek hedefine varma gayretindedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu iki ak\u0131m\u0131n Cumhuriyetin ilk ony\u0131llar\u0131nda siyaset sahnesine hakim olarak b\u00fcy\u00fck tahribatlara yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131r de\u011fildir. \u0130kisi, onca sene devlet g\u00fc\u00e7lerini dinsizli\u011fin lehine, dinin aleyhine kulland\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. Okullarda, dini reddeden; Allah&#8217;\u0131 inkar fikrini a\u015f\u0131layan; Peygamberi &#8220;yalanc\u0131l\u0131kla itham eden; \u0130sl\u00e2m\u0131 tahkir eden bir m\u00fcfredat, onca sene tatbik edilmi\u015ftir. Ders kitaplar\u0131, ink\u00e2r zehirleri sa\u00e7an sat\u0131rlarla dolmu\u015ftur. \u0130nsanlar maddeci yap\u0131lmak istenmi\u015ftir. Bu yolda, sadece dinsiz fikirler yaymakla ve din lehine her bir \u015feyi en gaddar \u015fekilde bast\u0131rmakla da kal\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Dahas\u0131, insanlar\u0131n zay\u0131f damarlar\u0131ndan girilmi\u015ftir. M\u00fcstehcenlik alabildi\u011fine te\u015fvik edilmi\u015ftir. &#8220;Kazanmak,&#8221;&#8221;daha fazla kazanmak,&#8221; &#8220;daha fazla kazanmak&#8221; kafalara kaz\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u00c7\u00fcnk\u00fc, verilen e\u011fitime g\u00f6re, &#8220;\u00e2hiret&#8221; yoktur; &#8220;Allah&#8217;a iman&#8221; yoktur; &#8220;Allah&#8217;a kar\u015f\u0131 kulluk borcu&#8221; yoktur. Sadece ve sadece d\u00fcnya, ve heveslerinin esiri insan vard\u0131r.&#8221;Keyfince ya\u015fa!&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bilhassa k\u00f6rpe dima\u011flar\u0131n zehirlendi\u011fi o devir i\u00e7in, &#8220;cebr\u00ee bir serbestiyet&#8221; tabirini kullan\u0131r. G\u00fcya insanlar serbest b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ama ger\u00e7ekte, heveslerinin k\u00f6lesidirler art\u0131k. Ayr\u0131ca, &#8220;istibdad-\u0131 mutlak&#8221;\u0131 getiren rejimin de k\u00f6lesidirler&#8230; \u00c7\u00fcnk\u00fc, hedeflerini tatminin yolu, onun verdi\u011fi &#8220;r\u00fc\u015fvet&#8221;lerden ge\u00e7er-mevki makam gibi, madd\u00ee imk\u00e2nlar gibi&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu deh\u015fetli, dessas ve ustaca haz\u0131rlanm\u0131\u015f dinsizce icraat\u0131n gerisindeki iki g\u00fcce kar\u015f\u0131, Bedi\u00fczzaman her zaman m\u00fccahede etmi\u015ftir. &#8220;\u0130man-\u0131 tahkik\u00ee&#8221; k\u0131l\u0131nc\u0131yla, &#8220;manev\u00ee bir cihad-\u0131 din\u00ee&#8221; ile . Nitekim, &#8220;Biz Kur&#8217;\u00e2n hizmetkarlar\u0131 ve Nurcular&#8221; der, &#8220;evvelki iki cereyana kar\u015f\u0131 daima Kur&#8217;an&#8217;\u0131n hakikatlar\u0131n\u0131 muhafazay&#8217;a \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f\u0131z. M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar d\u00fcnyaya ve siyasete bakmamaya mesle\u011fimiz bizi mecbur ediyor.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bir m\u00fcmin d\u00fcnyaya ve siyasete ancak din nam\u0131na bakabilir. O dairenin dine hizmete sevk olunmas\u0131 imkan\u0131 varsa, siyasete bakar. Yani, siyasete &#8220;siyaset&#8221; hesab\u0131na de\u011fil, &#8220;dine hizmet&#8221; hesab\u0131na bakar. Ama &#8220;istibdad-\u0131 mutlak&#8221;\u0131n rejim bilindi\u011fi, &#8220;siyasetin dinsizli\u011fe \u00e2let&#8221; edildi\u011fi bir ceberut devrinde, bunun temini m\u00fcmk\u00fcn olamaz. Siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let edenlerin Kur&#8217;\u00e2n&#8217;a h\u00fccum etti\u011fi bir devirde yap\u0131lacak olan, bu h\u00fccuma kars\u0131 &#8220;Kur&#8217;\u00e2n hakikatlar\u0131n\u0131 muhafaza&#8221;d\u0131r. Siyaset sahnesinde ise, bu hizmete yard\u0131mc\u0131 olacak bir g\u00fc\u00e7, bir kar\u015f\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131k o devirde yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">1950 T\u00fcrkiye&#8217;sinde ise, durum de\u011fi\u015fmi\u015ftir. Art\u0131k siyaset sahnesinde, dinsizli\u011fe muhalif bir hareket de vard\u0131r. Eskiden beri her iki kanattan dine h\u00fccum eden iki dinsizlik ak\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131, bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc a\u011f\u0131rl\u0131k belirmi\u015ftir. \u0130\u015fte o y\u00fczden, istibdad devri i\u00e7in,&#8221;M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar d\u00fcnyaya ve siyasete bakmamaya mesle\u011fimiz bizi mecbur ediyormu\u015f&#8221; diyen Bedi\u00fczzaman, \u015f\u00f6yle devam eder:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u015eimdi mecburiyetle bakmaya l\u00fczum oldu. G\u00f6rd\u00fck ki, Demokratlar evvelki, iki m\u00fcthi\u015f cereyana kar\u015f\u0131 bize yard\u0131mc\u0131 olabilirler. Hem onlar\u0131n dindar k\u0131sm\u0131 daima o iki deh\u015fetli cereyana mesleklerince muar\u0131zd\u0131rlar. Demokrat Partisi, meslek itibar\u0131yla \u00f6teki iki cereyan-\u0131 azimenin durmas\u0131nda ve def etmesinde mecbur\u00ee vazifeleri olmas\u0131nda, bu vatana ve \u0130sl\u00e2miyete b\u00fcy\u00fck bir faidesi dokunabilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Bu cihetten biz Demokratlar\u0131 iktidar yerinde muhafazaya Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na kendimizi mecbur biliyoruz.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;nin, Demokratlara dair tespitte bulunurken meslek itibariyle tabirini bilhassa kullanmas\u0131 dikkate de\u011fer. Bu &#8220;meslek&#8221; nedir ki, Demokratlar\u0131 evvelki iki din d\u00fc\u015fman\u0131 cereyana muhalif etmektedir? Demokrat Parti ad\u0131 \u00fcst\u00fcnde, &#8220;demokrasi&#8221;den yanad\u0131r. H\u00fcrriyet\u00e7idir. Millet iradesini \u00fcst\u00fcn tutmaktad\u0131r. Millet ne derse, ona t\u00e2bi olmaya ahdetmi\u015ftir. Mesel\u00e2, dinsizce icraatlar\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc tek parti devrinin partisi CHP gibi, milleti zorla bir y\u00f6ne sevketme niyeti yoktur. Onun gibi, millet istemese de, jandarma zoruyla, dipcikle, hapisle, ak\u0131l almaz vah\u015filiklerle kalplerin reddetti\u011fi icraat\u0131 kabul ettirme d\u00fc\u015f\u00fcncesi yoktur. Bilakis, &#8220;Halk benimsememi\u015fse, jandarma zoruna dayanacaksa, o ink\u0131l\u00e2blar\u0131 de\u011fi\u015ftirmek, demokratik idarenin ba\u015ftan gelen vazifesi olmak icap eder&#8221; demektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Gariptir, bu s\u00f6zleri s\u00f6yleyen bir ba\u015fbakana mukabil, toplumdan ezan\u0131n asl\u0131na tevdii gibi belli \u015fe\u00e2ir-i \u0130sl\u00e2miye hari\u00e7, net ve yo\u011fun bir &#8220;ink\u0131lab&#8221; sorgulamas\u0131 \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r. Mesel\u00e2, laikli\u011fi ve milliyet\u00e7ili\u011fi netlikle sorgulayan; ya da Kur&#8217;\u00e2n yaz\u0131s\u0131na olan i\u015ftiyak\u0131 sergileyen umum\u00ee bir tablo ortaya \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla ba\u015fbakan\u0131 bu s\u00f6zleri s\u00f6yleyen bir h\u00fck\u00fcmeti mutlak bir din\u00ee tablo sunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in i\u011fnelemeden \u00f6nce, \u00e7uvald\u0131z\u0131 toplum hanesinde kullanmak gerekmektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Kald\u0131 ki, Demokratl\u0131k toplumun \u00f6n\u00fcnde de\u011fil, arkas\u0131nda olmay\u0131 tercih eder. Bir toplumu istemedi\u011fi halde dinsizle\u015ftirme tavr\u0131 da; zorla \u0130sl\u00e2mla\u015ft\u0131rma tavr\u0131 da, bu anlay\u0131\u015f\u0131n \u00f6z\u00fcnde yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, din lehine kimi icraatlar\u0131 Demokratl\u0131k ve h\u00fcrriyet\u00e7ilik ve mill\u00ee iradenin \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc diye \u00f6zetlenen &#8220;mesle\u011fi itibar\u0131yla&#8221; kabul ve tatbik eden Demokratlar i\u00e7in, i\u015fte &#8220;bu cihetten biz Demokratlar\u0131 iktidar yerinde muhafazaya Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na kendimizi mecbur biliyon\u0131z demektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yani, bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131l\u0131rsa, Demokratlar\u0131n iktidar\u0131 i\u00e7in yard\u0131mc\u0131 olmak, neticede&#8221;Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na&#8221;d\u0131r; dinin lehinedir. Neticesi &#8220;dine hizmet&#8221;e varmaktad\u0131r. Fakat, yanl\u0131s anla\u015f\u0131lmas\u0131n; Bedi\u00fczzaman onlar\u0131 &#8220;hayr-\u0131 mahz&#8221; olarak g\u00f6r\u00fcyor de\u011fildir. Bil\u00e2kis, tercihini &#8220;ehven\u00fc&#8217;\u015f-ser&#8221; \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcyle yapmaktad\u0131r. Demokratlan siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let eden bir yap\u0131lanmaya kar\u015f\u0131, din mesle\u011fi itibar\u0131yla h\u00fcrmetk\u00e2r olan ama esasen&#8221;dindar&#8221; diye tan\u0131mlamad\u0131\u011f\u0131 bir yap\u0131lanma olarak g\u00f6rmektedir. Onlar\u0131n da menfi y\u00f6nleri vard\u0131r, zaten &#8220;ehven\u00fc&#8217;\u015f-\u015fer&#8221;dir. Ama &#8220;a&#8217;azam\u00fc&#8217;\u015ferrin oldu\u011fu bir vas\u0131tta ehveni \u015ferri ihtiyar m\u00fcmin&#8217;in boynuna bor\u00e7tur. Bedi\u00fczzaman, buna &#8220;Kendimizi mecbur biliyoruz&#8221; der. Bu h\u00fck\u00fcm, son derece nettir. Demokratlara yard\u0131mc\u0131 olmak, destek olmak; bu yolda her ne faaliyet l\u00e2z\u0131msa onu yapmak, bu mecburiyetin ifas\u0131ndan ba\u015fka bir\u015fey de\u011fildir. Bunlar yap\u0131labilir, yap\u0131lmal\u0131d\u0131r da&#8230; Aksi takdirde, h\u00e2kim olan, din aleyhtar\u0131 g\u00fc\u00e7ler olacakt\u0131r; istibdad taraftarlar\u0131 olacakt\u0131r; h\u00fcrriyet d\u00fc\u015fmanlar\u0131 olacakt\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Tekrar ifade edersek, dinsizli\u011fe mesle\u011fince muar\u0131z ve ona \u00e2let olmayan bu harekete, Bedi\u00fczzaman, &#8220;Kur&#8217;\u00e2n, vatan ve \u0130sl\u00e2miyet hesab\u0131&#8221;na yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur; onun iktidar\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Buna \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 bir &#8220;mecburiyet&#8221; ve bir &#8220;vazife&#8221; addetmi\u015ftir.Ve bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131, &#8220;siyaset&#8221; diye adland\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc, hedef bizatih\u00ee iktidar olmak de\u011fildir; ama iktidarda olan\u0131 dine hizmete y\u00f6neltmektir. Yani, maksat bizatih\u00ee &#8220;devleti y\u00f6netme&#8221; de\u011fil, &#8220;dine hizmet&#8221;tir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">O g\u00fcnden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Emirda\u011f L\u00e2hikas\u0131&#8217;nda, 50&#8217;ler T\u00fcrkiye&#8217;sini tahlil ederken, &#8220;Bu vatanda \u015fimdilik d\u00f6rt parti var&#8221; der Bedi\u00fczzaman, &#8220;Biri Halk Partisi, biri Demokrat, biri Millet, di\u011feri \u0130ttihad-\u0131 \u0130sl\u00e2md\u0131r.&#8221; Ard\u0131ndan, siyaset sahnesinde &#8220;bilkuvve&#8221; var olup da bilfiil bulunmayan &#8220;\u0130ttihad-\u0131 \u0130sl\u00e2m&#8221; Partisi i\u00e7in, &#8220;y\u00fczde altm\u0131\u015fyetmi\u015f tam m\u00fctedeyyin olmak \u015fart\u0131yla&#8221; kayd\u0131n\u0131 koyar. \u015eu \u015fartlarda &#8220;dini siyasete \u00e2let etmeye mecbur olaca\u011f\u0131ndan, \u015fimdilik o parti ba\u015fa ge\u00e7memek laz\u0131md\u0131r&#8221;72 der.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Geri kalan \u00fc\u00e7 siyas\u00ee hareketten CHP, tek parti devrinin h\u00e2kim unsurudur. 27 y\u0131l boyunca, devleti kendi ideolojisine \u00e2let etmi\u015ftir. Her t\u00fcrl\u00fc imk\u00e2n\u0131, din aleyhine kullanmaktan geri kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Demokratlar ise, CHP&#8217;ye h\u00e2kim olan ve dinsizli\u011fi hedefleyen iki ak\u0131m\u0131n da kar\u015f\u0131s\u0131ndad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Baz\u0131 safdil dindarlar ile T\u00fcrk\u00e7\u00fclerin kurdu\u011fu Millet Partisini tahlil ederken, Bedi\u00fczzaman, o parti mensuplar\u0131n\u0131n &#8220;millet&#8221;ten anlad\u0131\u011f\u0131 &#8220;esas olan &#8220;\u0130sl\u00e2miyet milliyeti&#8221; ise,&#8221;o Demokrat\u0131n m\u00e2n\u00e2s\u0131ndad\u0131r. Dindar Demokratlara iltihak etmeye mecburdur&#8221;73 der. Yok e\u011fer dinden ar\u0131nm\u0131\u015f bir milliyet fikri ise, \u0131rk as\u0131l al\u0131n\u0131yorsa, bunun &#8220;\u0130sl\u00e2miyet aleyhine&#8221; sonu\u00e7lar verece\u011fini belirtir. Zira, \u0131rk\u0131 esas alan biri i\u00e7in, \u00f6l\u00e7\u00fc hak de\u011fildir; kendi milliyetinden olmayan birini, hakl\u0131 da olsa haks\u0131z g\u00f6rebilir. Ba\u015fka milletten tek bir ki\u015finin hatas\u0131n\u0131, ayn\u0131 adaletten sapm\u0131\u015f tav\u0131rla, o milletin sair mensuplar\u0131na y\u00f6neltebilir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu noktada, Halk Partisi ile Millet Partisinin ortakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir noktay\u0131 tesbit eder: nefisleri tatmin. Biri, memura bir h\u00e2kimiyet vermi\u015f; her bir devlet memurunu millet kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e2deta kral durumuna getirmi\u015ftir. Nefislerin pek sevdi\u011fi bu hal dolav\u0131s\u0131yla sivil ve asker\u00ee b\u00fcrokrasi, CHP&#8217;nin yan\u0131ndad\u0131r. Di\u011feri de, kendi milliyetini daha \u00fcst\u00fcn g\u00f6stermek nefislerini gururunu kabartmakt\u0131r. Bed\u00fczzaman bu noktay\u0131 tahlil ile, iki partinin Demokratlara muhalefette ortakla\u015faca\u011f\u0131n\u0131 hisseder ve \u015fu tesbite ula\u015f\u0131r: <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Halk\u00e7\u0131lar \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 elde edip, tam sizi ma\u011flup etmeye bir ihtimal-i kavi hissettim. Ve \u0130sl\u00e2miyet nam\u0131na tel\u00e2\u015f ediyorum.&#8221;74  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim, 1960&#8217;ta bir ihtil\u00e2l vuku bulur. Maamaf\u0131h., Demokrat \u00e7izgi, ba\u015fka bir parti ismi alt\u0131nda varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcr. Yine milletin iste\u011fi \u00fczere, din lehinde \u00e7al\u0131\u015fmaya devam eder. Zira, Demokratlara g\u00f6re &#8220;Siyaset din ve vicdan h\u00fcrriyetini savunursa, din siyasete \u00e2let edilmi\u015f olmaz. Siyasetin g\u00f6revi odur. Ba\u015fka haklar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, siyaset dine hizmet edecek. Bunda yad\u0131rganacak bir\u015fey yok.&#8221;75 Yine onlara g\u00f6re, &#8220;ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olan b\u00fct\u00fcn ink\u0131l\u00e2plar devlet bask\u0131s\u0131 ve kanun g\u00fcc\u00fc ile ya\u015fat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f&#8221;t\u0131r; ama onlar &#8220;halk\u0131n deste\u011fi&#8221; olmayan yerde, &#8220;devlet bask\u0131s\u0131&#8221;na ba\u015fvurmazlar Zira h\u00fcrriyet\u00e7idirler. Demokratt\u0131rlar. Millet iradesinden yanad\u0131rlar.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Maamaf\u0131h, i\u015fte bu y\u00fczden, Demokrat hareket iki yeni ihtil\u00e2le de maruz kalacakt\u0131r. Bu arada, &#8220;din nam\u0131na&#8221; ortaya \u00e7\u0131k\u0131p da, i\u015fi kendine oy vermeyenleri dinin d\u0131\u015f\u0131nda saymaya vard\u0131ran; &#8220;dini siyasete \u00e2lete mecbur&#8221; kalan bir partinin h\u00fccumlar\u0131na muhatap olacakt\u0131r. Demokrat harekete h\u00fccum eden, ona kar\u015f\u0131 \u00fc\u00e7 ihtilal d\u00fczenleyen zihniyetin, bu partiyle dost olmas\u0131; ona kar\u015f\u0131 hi\u00e7 yaygara \u00e7\u0131karmamas\u0131 manidard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ve bug\u00fcn, zahirde 50&#8217;lere nisbeten siyas\u00ee tablo hayli kar\u0131\u015fm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Ama sadece g\u00f6r\u00fcn\u00fcrde. Zira, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n sundu\u011fu ve buraya kadar ortaya koydu\u011fumuz \u00f6l\u00e7\u00fclere bakarsak:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Mevcut partilerden ikisi, Halk Partisi zihniyetinin devam\u0131d\u0131r. Bir Parti, &#8220;dini siyasete \u00e2let&#8221;e sebebiyet veren bir partinin devam\u0131d\u0131r. Bir grup parti, &#8220;Millet Partisi&#8221; mant\u0131\u011f\u0131n\u0131, n\u00fcanslar\u0131yla ya\u015fatmaktad\u0131r. Ve di\u011fer iki parti, Demokrat \u00e7izginin devam\u0131 gibi g\u00f6r\u00fclmektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Yani, elli y\u0131ll\u0131k \u00e7ok partili s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde, ihtil\u00e2llerin de tazyikiyle birtak\u0131m n\u00fcanslar ortaya \u00e7\u0131kmakla birlikte, ana \u00e7at\u0131, zann\u0131m\u0131zca ayn\u0131 durmaktad\u0131r. \u0130sl\u00e2miyet ve Kur&#8217;\u00e2n aleyhine i\u015f g\u00f6ren \u00fc\u00e7 ayr\u0131 tehlikeli cereyan h\u00e2l\u00e2 berdevamd\u0131r. D\u00f6rt ana siyas\u00ee olu\u015fum da h\u00e2l\u00e2 devam etmektedir.Ne var ki, mevcut baz\u0131 siyas\u00ee dalgalanmalar e\u015fli\u011finde, Risale-i Nur&#8217;daki tav\u0131r al\u0131\u015f\u0131 &#8220;pragmatik,&#8221; &#8220;konjonkt\u00fcrel&#8221; ya da &#8220;art\u0131k yetersiz kalan&#8221; bir tav\u0131r al\u0131\u015f olarak g\u00f6ren anlay\u0131\u015flar da s\u00f6z konusudur. Mesel\u00e2, &#8220;dini siyasete \u00e2let&#8221; tavr\u0131yla \u00e2l\u00fbde ve esasen Millet Partisi eksenine oturan bir parti, kimilerince &#8220;kitle partisi&#8221; \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc gibi Ris\u00e2le-i Nur&#8217;dan al\u0131nmam\u0131\u015f \u00f6l\u00e7\u00fclere uyarlanarak, kimilerince &#8220;y\u00fczde altm\u0131\u015f-yetmi\u015fin art\u0131k m\u00fctedeyyin oldu\u011fu&#8221; gerek\u00e7esiyle tercih edilebilmektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bir kez daha belirtelim, T.C. devleti h\u00e2l\u00e2 daha Kemalizmin h\u00e2kimiyetindedir. Rejim, h\u00e2l\u00e2 Kemalist dinamiklere dayanmaktad\u0131r. Kemalizmin partisi olan CHP&#8217;nin ise \u015fimdi iki ayr\u0131 partide v\u00fccut buldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. Dinsizlik, ifsad ve Bat\u0131l\u0131la\u015fma cereyanlar\u0131n\u0131 faaliyetini s\u00fcrd\u00fcrmektedir. Toplum, &#8220;y\u00fczde altm\u0131\u015f-yetmi\u015fi m\u00fctedeyyin&#8221; tan\u0131m\u0131ndan hayli uzakt\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu tablo i\u00e7inde, &#8220;dindarl\u0131k&#8221; vurgusuyla ortaya \u00e7\u0131kan bir parti hem dini siyasete \u00e2letin amac\u0131 olmakta; hem de siyaseti.dinsizli\u011fe \u00e2let olanlar kar\u015f\u0131s\u0131nda bir cephe b\u00f6l\u00fcnmesine yol a\u00e7maktad\u0131r. Dinin bir partinin inhisar\u0131nda g\u00f6r\u00fcnmesine yol a\u00e7acak bir te\u015fekk\u00fcle ise, Risale-i Nur \u00f6l\u00e7\u00fcleri i\u00e7inde dahil ve destek olunamaz. N\u00fcanslar\u0131 olsa bile, CHP miras\u0131n\u0131n partilerine de-sonu\u00e7ta, ayn\u0131 kritik konularda benzer tepkiler vermektedirler-destek olunamaz; bilakis kar\u015f\u0131lar\u0131nda olmak gere\u011fi vard\u0131r. Milliyet\u00e7ili\u011fi \u00f6ne \u00e7\u0131karan partilere de-ki, milliyet\u00e7ilik, Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131n adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerine z\u0131t d\u00fc\u015fen ve de CHP&#8217;nin oklar\u0131 aras\u0131nda yer alan bir anlay\u0131\u015ft\u0131r-destek olunamaz. Her\u015feye ra\u011fmen, geriye, Demokrat Parti miras\u0131n\u0131 temsil etti\u011fi s\u00f6ylenen partiler kalmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu partiler i\u00e7inde ise, birisi,12 Eyl\u00fcl Kemalist ihtil\u00e2liyle kan ba\u011f\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. 80&#8217;lerin Kemalizmi restorasyon politikas\u0131n\u0131n uygutay\u0131c\u0131s\u0131 olmu\u015f; \u00f6te yanda vah\u015f\u00ee kapitalizme ve d\u00fcnyev\u00eele\u015fmeye varan bir&#8221;iktisad\u00ee liberalizm&#8221;e kar\u015f\u0131l\u0131k, siyas\u00ee yasaklara arka \u00e7\u0131kan &#8220;siyas\u00ee despotluk&#8221;lar sergileyebilmi\u015ftir. Bu tablo, s\u00f6z konusu partiyi Demekrat Partinin devam\u0131 olma hususunda \u015faibeli bir konuma getirmektedir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Di\u011fer partinin son d\u00f6nemlerdeki sicilini de pek parlak olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Kar\u015f\u0131-a\u011f\u0131rl\u0131k olarak geli\u015fti\u011fi CHP zihniyetiyle ortakl\u0131k yahut 12 Eyl\u00fcl partisinin politikalar\u0131na yatk\u0131n politikalar, bir kenarda tutulmas\u0131 gereken hususlard\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim, &#8220;kay\u0131ts\u0131z-\u015farts\u0131z&#8221; destek anlay\u0131\u015f\u0131yla konuya bakman\u0131n Risale-i Nur \u00e7izgisine dahil olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. En ba\u015fta,Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n ilk oyunu Demokrat Parti iktidar\u0131 akabinde, 1954&#8217;te kulland\u0131\u011f\u0131 belirtilmektedir. Her se\u00e7im zaman\u0131, yeni ba\u015ftan de\u011ferlendirme zaman\u0131 da demektir. <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Ve bu sat\u0131rlar\u0131n yazar\u0131na g\u00f6re, son d\u00f6nemde sergiledi\u011fi kimi olumsuzluklara mukabil, s\u00f6zkonusu parti h\u00e2l\u00e2 daha &#8220;ehven\u00fc&#8217;\u015fser&#8221; kalmaktad\u0131r. (Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n oy verdi\u011fi DP&#8217;nin bas\u0131nda, dine kar\u015f\u0131 tavr\u0131n\u0131n bilinen, Kemalist Celal Bayar&#8217;\u0131n bulundu\u011fu, yine ayn\u0131 partinin Atat\u00fcrk&#8217;\u00fc Koruma Kanunu&#8217;nun ve An\u0131tkabir&#8217;in mimar\u0131 oldu\u011fu; ama bunun Said Nurs\u00ee&#8217;nin genel tavr\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmesine yol a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r.Bu husus, daha detayl\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmayla a\u00e7\u0131klanabilir.)  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Siyaset, iman\u0131 ya\u015faman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda de\u011fildir<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee&#8217;nin &#8220;siyaset&#8221;e dair l\u00e2hikalar\u0131, bu daireye de im\u00e2n\u00ee bir nazarla bakman\u0131n metodunu verir. Mesela, Bedi\u00fczzaman, siyas\u00ee tavr\u0131n\u0131 hikmet \u00f6l\u00e7\u00fcleri i\u00e7inde al\u0131rken; &#8220;siyaset hesab\u0131na&#8221; adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerinden taviz vermez. K\u0131r\u015fehir&#8217;in il\u00e7e yap\u0131lmas\u0131 gibi haks\u0131z icraatlar kar\u015f\u0131s\u0131nda,&#8221;Kur&#8217;\u00e2n menfaat\u0131na&#8221; lehinde tav\u0131r ald\u0131\u011f\u0131 Demokratlar\u0131 ikazdan geri kalmaz. Onlara &#8220;Birisinin hatas\u0131yla ba\u015fkas\u0131 mes&#8217;ul olmaz&#8230;&#8217;,\u00e2yetini hat\u0131rlat\u0131r. Bu \u00f6rnekte g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, ne tercih edilen siyas\u00ee hareketin haks\u0131z f\u0131ilini savunur, ne de bir di\u011ferinin hakk\u0131n\u0131 g\u00f6rmezden gelir? Parti tercihi vard\u0131r; ama bu tercihte iktidar, hesab\u0131 yoktur. Parti tercihi vard\u0131r; ama bu tercihte &#8220;ifrat&#8221; ve &#8220;taassup&#8221; yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Zira, Bedi\u00fczzaman, hayat\u0131n\u0131n her an\u0131nda ve her hal ve sartta Kur&#8217;\u00e2n&#8217;\u0131 rehber edinmi\u015f bir m\u00fc&#8217;mindir. Onun i\u00e7in d\u00fcnya par\u00e7a par\u00e7a de\u011fildir. Yer ayr\u0131, g\u00f6k ayr\u0131; ev ayr\u0131, sokak ayr\u0131; cemiyet hayat\u0131 ayr\u0131, siyaset sahnesi ayr\u0131 de\u011fildir. Her bir daireye iman\u00ee nazarla bakar; ona g\u00f6re tav\u0131r al\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu, her m\u00fc&#8217;minin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc olmal\u0131d\u0131r. M\u00fc&#8217;min, hakk\u0131yla kuldur. Hayat\u0131n\u0131n her an\u0131nda kullu\u011funu ya\u015fama durumundad\u0131r. G\u00f6\u011fe bakarken de, yemek yerken de, oy atarken de&#8230; Bu a\u00e7\u0131dan, siyaset dairesini iman\u0131 ya\u015faman\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaym\u0131\u015f gibi g\u00f6ren&#8221;iman\u00ee-siyas\u00ee&#8221; ayr\u0131m\u0131n\u0131 kabul, bir m\u00fc&#8217;min i\u00e7in m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. M\u00fc&#8217;minin &#8220;siyas\u00ee&#8221; tavr\u0131 da im\u00e2nidir. Siyas\u00ee tavr\u0131, &#8220;iman\u00ee&#8221; tavr\u0131n\u0131n z\u0131dd\u0131 de\u011fil, ayn\u0131d\u0131r. Her m\u00fc&#8217;min, siyasete dair tavr\u0131n\u0131 da hikmet ve adalet \u00f6l\u00e7\u00fcleri i\u00e7inde, iman\u0131yla belirleme durumundad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Meyve Ris\u00e2lesi&#8217;nin &#8220;D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Meselesi&#8221; bunun \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc verir:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Birbiri i\u00e7inde m\u00fctedahil daireler gibi, her insan\u0131n kalb ve mide dairesinden ve cesed ve hane dairesinden, mahalle ve tehir dairesinden ve vatan ve memleket dairesinden ve k\u00fcre-i arz ve nev-i be\u015fer dairesinden tut, t\u00e2 zihayat ve d\u00fcnya dairesine kadar, birbiri i\u00e7inde daireler var.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bu c\u00fcmleden, &#8220;vatan ve memleket dairesi&#8221; ile yahut &#8220;yery\u00fcz\u00fc ve d\u00fcnya dairesi&#8221; ile ilgililenmenin reddedildi\u011fi kanaatine ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bil\u00e2kis, &#8220;Her bir adam, vatan\u0131yla, milletle, h\u00fck\u00fcmetle \u00e2l\u00e2kadard\u0131r.&#8221; Bu f\u0131tr\u00ee bir haldir. Siyaset dairesi ile me\u015fgul olmak da icap eder. Zira &#8220;her bir dairede, her bir insan\u0131n bir nevi vazifesi bulunabilir&#8230;&#8221; Bu vazifeyi ifa, gereklidir. Bu vazife ile me\u015fgul olmak; siyaset dairesine dair vazifeleri yerine getirmek, ka\u00e7\u0131n\u0131lacak bir hal de\u011fildir; aksine yap\u0131lmas\u0131 gereken bir f\u0131ildir. Yaln\u0131z, bu, \u015fu \u00f6l\u00e7\u00fc ihmal edilmeden yap\u0131lmal\u0131d\u0131r: &#8220;Fakat en k\u00fc\u00e7\u00fck dairede en b\u00fcy\u00fck ve ehemmiyetli ve daim\u00ee vazife var. Ve en b\u00fcy\u00fck dairede en k\u00fc\u00e7\u00fck ve muvakkat aras\u0131ra vazife bulunabilir.&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman, bu i\u00e7 i\u00e7e dairelerin birini birine tercih etmez. Her birinin yeri ayr\u0131d\u0131r. Her birinde ifas\u0131 gereken vazifeler vard\u0131r. Ancak, mesel\u00e2 &#8220;k\u00fc\u00e7\u00fck dairedeki l\u00fczumlu ve ehemmiyetli hizmeti b\u0131rak\u0131p,&#8221;siz &#8220;en geni\u015f olan&#8221; siyaset dairesi ile me\u015fgul olunamaz. Yani, &#8220;k\u00fc\u00e7\u00fck ve l\u00fczumlu ve ehemmiyetli hizmetine devam&#8221; ile beraber, gerekti\u011fi takdirde ve as\u0131l vazifesine halel vermeme \u015fart\u0131yla siyaset dairesi ile me\u015fgul olunabilir!  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Kastamonu L\u00e2hikas\u0131&#8217;nda, bu hususa \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131kl\u0131k getirir Bedi\u00fczzaman:  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">&#8220;Evet; her bir adam, vatan\u0131yla, milletle, h\u00fck\u00fbmetle al\u00e2kadard\u0131r. Fakat bu al\u00e2kadarl\u0131k muvakkat cereyanlara kap\u0131l\u0131p millet ve vatan\u0131 ve h\u00fck\u00fcmetin menfaatini baz\u0131 \u015fah\u0131slar\u0131n muvakkat siyasetlerine t\u00e2bi etmek, belki ayn\u0131n\u0131 tel\u00e2kki etmek \u00e7ok yanl\u0131\u015f olmakla beraber, o vatanperverlik, milletperverlik hissinden ve vazifesinden herkese d\u00fc\u015fen vazife bir ise, kendi kalb ve ruhundan idare-i \u015fahsiye ve beytiye ve diniye h\u00e2keza.. \u00e7ok dairelerden hakik\u00ee vazifedar oldu\u011fu hizmet ve al\u00e2ka ve merak on, yirmi, belki y\u00fczd\u00fcr. Bu cidd\u00ee ve l\u00fczumlu bu kadar al\u00e2kalar\u0131n zarar\u0131na olarak, o bir tek l\u00fczumsuz ve ona g\u00f6re m\u00e2l\u00e2yani olan siyaset cereyanlar\u0131na feda etmek divanelik de\u011fil de nedir?&#8221;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Dikkat edilirse, burada &#8220;Siyaset cereyanlar\u0131 ile al\u00e2kadar olmak divaneliktir&#8221; gibi bir m\u00e2n\u00e2 yoktur. Siyas\u00ee olaylarla ilgilenmeyi reddeden bir h\u00fck\u00fcm yoktur. Bil\u00e2kis, siyaset dairesi, insan\u0131n al\u00e2kadar oldu\u011fu bir daire say\u0131lmaktad\u0131r. Tenkit konusu husus, siyas\u00ee olaylarla ilgilenmek de\u011fildir. Bu olaylarla,&#8221;di\u011fer al\u00e2kalar\u0131n zarar\u0131na olarak&#8221; ilgilenmektir.Yoksa, bu daireler aras\u0131nda denge temin edilip, siyaset dairesiyle de ilgilenilir. \u0130lgilenmek de gerekir. Nitekim, Bedi\u00fczzaman, hayat\u0131yla bunun \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc vermi\u015ftir. Bedi\u00fczzaman siyaset dairesine bakmam\u0131\u015f de\u011fildir; ama iman\u00ee bir nazarla bakm\u0131\u015ft\u0131r. Di\u011fer dairelerin &#8220;zarar\u0131na olarak&#8221; de\u011fil. Siyas\u00ee cereyanlarla ilgilenmi\u015ftir; &#8220;Kur&#8217;\u00e2n menfaatine&#8221; ilgilenmi\u015ftir. Oy vermeyi reddetmi\u015f de\u011fildir; bilakis Emirda\u011f DP il\u00e7e te\u015fkilat\u0131n\u0131 talebeleri kurmu\u015ftur. Bir siyas\u00ee parti lehine \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 reddetmi\u015f de\u011fildir; bilakis &#8220;O iktidar partisinin lehinde ehl-i dini yard\u0131ma davet ediyoruz&#8221; demi\u015ftir. Ama &#8220;Risale-i Nur, d\u00fcnyada her cereyan\u0131n fevk\u0131nde bulunmas\u0131 ve umumun mal\u0131 olmas\u0131 cihetiyle bir tarafa t\u00e2bi ve dahil olmaz. Belki m\u00fctecaviz dinsizlere kar\u015f\u0131 hakl\u0131 tarafa yard\u0131mc\u0131 olur ve dost olur ve ihtiyat kuvveti h\u00fckm\u00fcnde onlara bir nokta-i istinad olur-fakat siyaset hesab\u0131na de\u011fil&#8221; kayd\u0131n\u0131 unutmadan&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Gaflet ehlinin &#8220;rahmet-i umumiye-i \u0130l\u00e2hiyeden ve hikmet-i t\u00e2mme-i S\u00fcbhaniyeden&#8221; habersiz oldu\u011funu s\u00f6yler Bedi\u00fczzaman. Gaflet ehli, Allah&#8217;\u0131n her\u015feyi ku\u015fatan rahmetinden, mutlak hikmetinden b\u00eehaberdir. O y\u00fczden, &#8220;af\u00e2k\u00ee ve siyas\u00ee bo\u011fu\u015fmalara ve k\u00e2inat\u0131n hadisat\u0131na&#8221; kar\u0131\u015farak ruhlar\u0131n\u0131 sersem, ak\u0131llar\u0131n\u0131 geveze etmi\u015fler&#8221; der. Burada, ruhlar\u0131 sersem ve ak\u0131llar\u0131 geveze eden, d\u0131\u015f d\u00fcnyadaki olaylar de\u011fildir. Onlara bakan ki\u015finin, rahmet ve hikmet nazar\u0131yla onlara bakamay\u0131\u015f\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\u00c7\u00fcnk\u00fc, ayn\u0131 hadiselere &#8220;hakik\u00ee ehl-i iman,&#8221; &#8220;Risale-i Nur&#8217;dan ald\u0131klar\u0131 iman-\u0131 tahkik\u00ee derslerinin nuruyla ve g\u00f6z\u00fcyle&#8221; bakarlar. &#8220;Her\u015feyde rahmet-i ll\u00e2hiyenin izini, \u00f6z\u00fcn\u00fc, y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcp, her\u015feyde kem\u00e2l-i hikmetini, cemal-i adaletini m\u00fc\u015fahede ettiklerinden,&#8221; ayn\u0131 duruma maruz kalmayacaklard\u0131r. Bil\u00e2kis, o dairede de, hikmet, adalet, rahmet tecell\u00eelerini g\u00f6receklerdir.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><b class=\"title\">Netice<br \/>\n<\/b><\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman Said Nurs\u00ee, &#8220;siyaset&#8221;i &#8220;iktidar&#8221;a, &#8220;devlet idaresi&#8221;ne, &#8220;h\u00fck\u00fbmet&#8221;e dair fiiller b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc ifade i\u00e7in kullan\u0131r. L\u00fcgatlerin siyaset tarifi de odur. O y\u00fczden, Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n siyasete dair tesbitlerine bu a\u00e7\u0131dan bakmak gerekir. Mesel\u00e2, &#8220;Siyasetin ve \u015feytan\u0131n \u015ferrinden Allah&#8217;a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m s\u00f6z\u00fcne&#8230;  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Nitekim, Bedi\u00fczzaman iktidar\u0131 hedefleyen bir hareketten daima ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Hi\u00e7bir zaman &#8220;dini siyasete \u00e2let&#8221; etmemi\u015ftir. Ama &#8220;siyaseti dinsizli\u011fe \u00e2let&#8221; edenlere kar\u015f\u0131,&#8221;siyaseti dine \u00e2let&#8221; etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Ki bu, &#8220;siyaset&#8221; de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc, muharriki &#8220;siyaset&#8221; de\u011fildir. Hareket noktas\u0131 &#8220;hizmet-i dinidir. Bu yolla, mesel\u00e2 dinsizli\u011fe kar\u015f\u0131 dine hizmetk\u00e2r olabilecek bir partiye &#8220;yard\u0131mc\u0131&#8221; olmak; onu desteklemek, onu kazanmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmak, onun lehine yay\u0131n yapmak, \u015fahs\u0131 nam\u0131na onun mensubu olmak, Risale-i Nur \u00f6l\u00e7\u00fcleri i\u00e7inde yeri olan f\u0131illerdir. Bunlar, tekrar belirtelim, &#8220;siyaset&#8221; olarak isimlendirilemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlarda, do\u011frudan veya dolayl\u0131 bi\u00e7imde iktidar olma hedefi yoktur.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">M\u00fc&#8217;min insan, hayat\u0131n\u0131n her an\u0131n\u0131 iman\u0131yla ya\u015far. Her daireye oldu\u011fu gibi, siyaset dairesine de iman\u0131yla bakar. Bu a\u00e7\u0131dan, siyaset \u00e2deta iman\u0131 ya\u015faman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda imi\u015f gibi,&#8221;iman\u00ee-siyas\u00ee&#8221; ayr\u0131m\u0131n\u0131 yapmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. M\u00fc&#8217;min, siyas\u00ee tavr\u0131n\u0131 da iman\u00ee \u00f6l\u00e7\u00fcler i\u00e7inde, hikmet dairesinde belirleme durumundad\u0131r.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n tezats\u0131z, p\u00fcr\u00fczs\u00fcz, hep imana adanm\u0131\u015f 87 y\u0131ll\u0131k hayat\u0131, i\u015fte bunu nas\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Bedi\u00fczzaman, bu noktada da bize \u0131\u015f\u0131k tutuyor, yol g\u00f6steriyor.  <\/p>\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">\n<p><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\">Not: Bedi\u00fczzaman&#8217;\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle Risale&#8217;ye yay\u0131lan ve hususan &#8220;Lahikalarda ifadesini bulan siyaset yorumunu, uzun da olsa bir makale i\u00e7inde \u00f6zetlemek bir hayli zor. &#8221; Siyaset&#8217;in \u015fevkat adalet gibi f\u0131tri ve semavi \u00f6l\u00e7\u00fcler muvacehesinde tahlili, hususundan \u0130\u00e7tihad Risalesi temelinde Asr-\u0131 Saadet ile bug\u00fcn mukayesesi gibi bir dizi \u00f6nemli husus, mukalede \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmamam\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u0131l tamamlamay\u0131 umdu\u011fumuz &#8220;\u0130ki Devir, Bir \u0130nsan; Eski Said &#8221; ba\u015fl\u0131kl\u0131 kitab\u0131m\u0131zda, konuyu bu eksende yeniden \u00e7al\u0131\u015fmak istiyoruz. Tevfik Allah&#8217;tan&#8230;<\/p>\n<p><\/p>\n<p><\/p>\n<p><\/p>\n<p style=\"margin:0px; color:#AAA\" class=\"dipnot\">\u00a9\u00a02021 karakalem.net, Metin Karaba\u015fo\u011flu<\/p>\n<p><\/p>\n<p><\/p>\n<p>\/kitap.asp?book=52<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>31.12.2003 DO\u011eAN HER yeni bebek, g\u00f6\u011f\u00fc y\u0131ld\u0131zlarla, zemini \u00e7i\u00e7eklerle s\u00fcslenmi\u015f g\u00fczelim bir d\u00fcnyaya a\u00e7ar g\u00f6zlerini&#8230; Her biri g\u00fcn\u00fcn her bir an\u0131nda, e\u015fsiz bir \u00e2lem \u00f6n\u00fcm\u00fcze sunulur. Da\u011f\u0131 deresi, g\u00f6l\u00fc denizi, y\u0131ld\u0131z\u0131 ay\u0131, kelebe\u011fi ar\u0131s\u0131 ile; e\u015fsiz bir \u00e2lem bize g\u00fcl\u00fcmser durur. Bu h\u00e2liyle, k\u00e2inat muhte\u015fem bir saray\u0131 and\u0131r\u0131r bize. Tavan\u0131 g\u00f6ky\u00fcz\u00fcd\u00fcr. G\u00fcne\u015f l\u00e2mbas\u0131, ay kandili, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[132],"class_list":["post-83666","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"noindex, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"31.12.2003 DO\u011eAN HER yeni bebek, g\u00f6\u011f\u00fc y\u0131ld\u0131zlarla, zemini \u00e7i\u00e7eklerle s\u00fcslenmi\u015f g\u00fczelim bir d\u00fcnyaya a\u00e7ar g\u00f6zlerini&#8230; Her biri g\u00fcn\u00fcn her bir an\u0131nda, e\u015fsiz bir \u00e2lem \u00f6n\u00fcm\u00fcze sunulur. Da\u011f\u0131 deresi, g\u00f6l\u00fc denizi, y\u0131ld\u0131z\u0131 ay\u0131, kelebe\u011fi ar\u0131s\u0131 ile; e\u015fsiz bir \u00e2lem bize g\u00fcl\u00fcmser durur. Bu h\u00e2liyle, k\u00e2inat muhte\u015fem bir saray\u0131 and\u0131r\u0131r bize. Tavan\u0131 g\u00f6ky\u00fcz\u00fcd\u00fcr. G\u00fcne\u015f l\u00e2mbas\u0131, ay kandili, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Karakalem\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-02-24T16:05:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-02-24T18:58:21+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Metin Karaba\u015fo\u011flu\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Metin Karaba\u015fo\u011flu\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"59 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\"},\"author\":{\"name\":\"Metin Karaba\u015fo\u011flu\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/6fa47e9d6499c4fb9c02469952fa3504\"},\"headline\":\"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir?\",\"datePublished\":\"2025-02-24T16:05:06+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-24T18:58:21+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\"},\"wordCount\":11838,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Yazarlar\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\",\"name\":\"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-02-24T16:05:06+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-24T18:58:21+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/\",\"name\":\"Karakalem\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization\",\"name\":\"Karakalem\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/kk-logo.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/kk-logo.png\",\"width\":214,\"height\":62,\"caption\":\"Karakalem\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/6fa47e9d6499c4fb9c02469952fa3504\",\"name\":\"Metin Karaba\u015fo\u011flu\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/image\/42ab42cec9fd60c80caaff138e0c6594\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png\",\"caption\":\"Metin Karaba\u015fo\u011flu\"},\"description\":\"1964 y\u0131l\u0131nda \u0130zmir\u2019in Tire il\u00e7esinde do\u011fdu. Yaz\u0131 hayat\u0131, ilkokuldan \u00f6nce ba\u015flad\u0131. Ablas\u0131na bakarak yazmay\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra yazd\u0131\u011f\u0131 ilk yaz\u0131s\u0131, ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla birlikte sadece iki c\u00fcmleden ibaretti: \u201cAllah kimleri sever? Allah do\u011fru yolda gidenleri sever, e\u011fri yolda gidenleri sevmez.\u201d (Aradan ge\u00e7en bunca zaman i\u00e7inde yazd\u0131klar\u0131yla, h\u00e2l\u00e2 daha bu iki c\u00fcmlenin a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.)\",\"url\":\"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/profile\/metin-karabasoglu\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem","robots":{"index":"noindex","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem","og_description":"31.12.2003 DO\u011eAN HER yeni bebek, g\u00f6\u011f\u00fc y\u0131ld\u0131zlarla, zemini \u00e7i\u00e7eklerle s\u00fcslenmi\u015f g\u00fczelim bir d\u00fcnyaya a\u00e7ar g\u00f6zlerini&#8230; Her biri g\u00fcn\u00fcn her bir an\u0131nda, e\u015fsiz bir \u00e2lem \u00f6n\u00fcm\u00fcze sunulur. Da\u011f\u0131 deresi, g\u00f6l\u00fc denizi, y\u0131ld\u0131z\u0131 ay\u0131, kelebe\u011fi ar\u0131s\u0131 ile; e\u015fsiz bir \u00e2lem bize g\u00fcl\u00fcmser durur. Bu h\u00e2liyle, k\u00e2inat muhte\u015fem bir saray\u0131 and\u0131r\u0131r bize. Tavan\u0131 g\u00f6ky\u00fcz\u00fcd\u00fcr. G\u00fcne\u015f l\u00e2mbas\u0131, ay kandili, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/","og_site_name":"Karakalem","article_published_time":"2025-02-24T16:05:06+00:00","article_modified_time":"2025-02-24T18:58:21+00:00","author":"Metin Karaba\u015fo\u011flu","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Yazan:":"Metin Karaba\u015fo\u011flu","Tahmini okuma s\u00fcresi":"59 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/"},"author":{"name":"Metin Karaba\u015fo\u011flu","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/6fa47e9d6499c4fb9c02469952fa3504"},"headline":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir?","datePublished":"2025-02-24T16:05:06+00:00","dateModified":"2025-02-24T18:58:21+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/"},"wordCount":11838,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization"},"articleSection":["Yazarlar"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/","name":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir? - Karakalem","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#website"},"datePublished":"2025-02-24T16:05:06+00:00","dateModified":"2025-02-24T18:58:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/siyaset-nedir-ne-degildir\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Siyaset Nedir? Ne De\u011fildir?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#website","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/","name":"Karakalem","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#organization","name":"Karakalem","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/kk-logo.png","contentUrl":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/kk-logo.png","width":214,"height":62,"caption":"Karakalem"},"image":{"@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/6fa47e9d6499c4fb9c02469952fa3504","name":"Metin Karaba\u015fo\u011flu","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/#\/schema\/person\/image\/42ab42cec9fd60c80caaff138e0c6594","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png","contentUrl":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png","caption":"Metin Karaba\u015fo\u011flu"},"description":"1964 y\u0131l\u0131nda \u0130zmir\u2019in Tire il\u00e7esinde do\u011fdu. Yaz\u0131 hayat\u0131, ilkokuldan \u00f6nce ba\u015flad\u0131. Ablas\u0131na bakarak yazmay\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra yazd\u0131\u011f\u0131 ilk yaz\u0131s\u0131, ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla birlikte sadece iki c\u00fcmleden ibaretti: \u201cAllah kimleri sever? Allah do\u011fru yolda gidenleri sever, e\u011fri yolda gidenleri sevmez.\u201d (Aradan ge\u00e7en bunca zaman i\u00e7inde yazd\u0131klar\u0131yla, h\u00e2l\u00e2 daha bu iki c\u00fcmlenin a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.)","url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/profile\/metin-karabasoglu\/"}]}},"lang":"tr","translations":{"tr":83666},"authors":[{"term_id":132,"user_id":2,"is_guest":0,"slug":"metin-karabasoglu","display_name":"Metin Karaba\u015fo\u011flu","avatar_url":{"url":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png","url2x":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/karakalem-fav.png"},"author_category":"","first_name":"Metin","last_name":"Karaba\u015fo\u011flu","user_url":"","job_title":"","description":"1964 y\u0131l\u0131nda \u0130zmir\u2019in Tire il\u00e7esinde do\u011fdu. Yaz\u0131 hayat\u0131, ilkokuldan \u00f6nce ba\u015flad\u0131. Ablas\u0131na bakarak yazmay\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra yazd\u0131\u011f\u0131 ilk yaz\u0131s\u0131, ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla birlikte sadece iki c\u00fcmleden ibaretti: \u201cAllah kimleri sever? Allah do\u011fru yolda gidenleri sever, e\u011fri yolda gidenleri sevmez.\u201d (Aradan ge\u00e7en bunca zaman i\u00e7inde yazd\u0131klar\u0131yla, h\u00e2l\u00e2 daha bu iki c\u00fcmlenin a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.)"}],"pll_sync_post":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/83666","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=83666"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/83666\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":84317,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/83666\/revisions\/84317"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=83666"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=83666"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=83666"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karakalem.avrupabelge.com\/karakalem\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=83666"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}