04.09.2005<\/p>\n
MODERN\u0130TE ADLI \u2018\u00e7orak \u00fclke\u2019de maneviyat y\u00fckl\u00fc \u015fiirleriyle \u00f6ne \u00e7\u0131kan T.S. Eliot, bir \u015fiirinde, bilgi d\u00fcnyam\u0131zda ya\u015fanan \u00e7orakla\u015fmay\u0131 apa\u00e7\u0131k bir tablo ile \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyar: \u201cNerede o hikmet, yerine bilgiyi koydu\u011fumuz\u201d diye ba\u015flar Eliot ve devam eder: \u201cNerede o bilgi, yerine malumat\u0131 koydu\u011fumuz \/ Nerede o malumat, yerine veriyi koydu\u011fumuz.\u201d<\/p>\n
<\/p>\n
Hikmetin ad\u0131m ad\u0131m \u00e7ekilip gitti\u011fi, art\u0131k \u2018bilgi\u2019 deyince, \u2018bilge\u2019li\u011fin de\u011fil de bir rakamlar y\u0131\u011f\u0131n\u0131n\u0131n akla geldi\u011fi bir d\u00fcnya, elbette \u00e7orakla\u015fm\u0131\u015f bir d\u00fcnyad\u0131r.<\/p>\n
<\/p>\n
Oysa ger\u00e7ekte, veriden malumat toplar, malumat\u0131 i\u015fleyip bilgi \u00e7\u0131kar\u0131r insan; ve, bilgiden de hikmet dev\u015firmelidir. Ancak bu takdirde, bilgi a\u011fac\u0131 meyvesini vermi\u015f olur.<\/p>\n
<\/p>\n
Eliot\u2019un ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7a\u011fa ili\u015fkin bilgi-merkezli bu tahlili, bu \u00e7a\u011f\u0131n i\u00e7inde ya\u015fam\u0131\u015f her insan i\u00e7in de ayr\u0131 ayr\u0131 uygulanabilir. Kim ki, \u2018bilgi\u2019 diye veriler ya da malumatlarla yetiniyorsa, \u00e7orakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r; kim ki, verilerden malumat, malumattan bilgi, bilgiden hikmet \u00fcretiyorsa, verimli, feyizli ve bereketlidir.<\/p>\n
<\/p>\n
Ve, \u2018hikmet\u2019 deyince de, bizler i\u00e7in akla ilk gelen ya da gelmesi beklenen, m\u00fc\u2019minlerdir. Zira onlar\u0131n iman etti\u011fi H\u00e2lik-\u0131 Z\u00fclcel\u00e2l, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Hak\u00eem\u2019de kendisini tekrar tekrar \u2018Hak\u00eem,\u2019 yani hikmeti sonsuz bir Rab olarak tan\u0131tmaktad\u0131r. Ve Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n\u0131 da\u2014bizatih\u00ee Kur\u2019\u00e2n\u2019da, Y\u00e2s\u00een s\u00fbresinin en ba\u015f\u0131nda tarif etti\u011fi \u00fczere\u2014\u2018sonsuz hikmetler y\u00fckl\u00fc\u2019 bir kitab-\u0131 il\u00e2h\u00ee olarak bizlere vahyetmi\u015ftir. Dahas\u0131, yine Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131ndan \u00f6\u011frendi\u011fimiz \u00fczere, o bize \u2018kitab\u0131 ve hikmeti \u00f6\u011freten\u2019dir.<\/p>\n
<\/p>\n
Durum buyken, ge\u00e7enlerde bir radyoda duydu\u011fum ve bir din\u00ee cemaatin b\u00fcnyesinde te\u015fekk\u00fcl ettirilmi\u015f bir hastaneyi tan\u0131tan \u2018bilgilendirici\u2019 reklam, beni h\u00fczne sevketti. Yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131n, \u00f6yle m\u00fcstehcen, a\u00e7\u0131k\u00e7a edebe ayk\u0131r\u0131 t\u00fcrden bir\u015fey de\u011fildi ortadaki. \u2018Check-up\u2019la ilgili bir bilgi, daha do\u011frusu \u2018veriler\u2019e dayal\u0131 bir \u2018malumat\u2019 veriliyordu yaln\u0131zca: Avrupa\u2019da yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar g\u00f6stermi\u015ftir ki, bu \u00fclkelerde ortalama hayat s\u00fcresinin daha y\u00fcksek olmas\u0131yla bu \u00fclkeler insanlar\u0131n\u0131n y\u0131lda bir kez check-up yapt\u0131rmalar\u0131 aras\u0131nda bir ili\u015fki vard\u0131r!<\/p>\n
<\/p>\n
B\u00f6yle bir malumat, hikmet-eksenli bir bak\u0131\u015fla, T\u00fcrkiye gibi bir \u00fclkede nas\u0131l de\u011ferlendirilmeli, ne gibi sonu\u00e7lar \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r?<\/p>\n
<\/p>\n
Siz bu soru \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnedurun, ben bu bilgilendirici reklam\u0131n devam c\u00fcmlelerini akl\u0131mda kald\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla aktaray\u0131m: O halde, gelin bizim hastanemize, her y\u0131l check-up yapt\u0131r\u0131n!<\/p>\n
<\/p>\n
Yani, insanlar\u0131n \u00fczerinde titredikleri hayatlar\u0131 \u00fczerinde bir malumattan, bir \u00f6zel hastanenin cirosunu artt\u0131racak bir \u2018hizmet sat\u0131\u015f\u0131\u2019na do\u011frudan bir s\u0131\u00e7ramayd\u0131 ortada olan…<\/p>\n
<\/p>\n
Bu \u2018masum\u2019 reklam, duydu\u011fum andan sonraki saatler boyu, bana az \u00f6nce sordu\u011fum soru ekseninde, bir\u00e7ok \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n
<\/p>\n
En ba\u015fta, s\u00f6zkonusu \u00fclkelerin insanlar\u0131 b\u00f6yle bir imk\u00e2na sahip iseler, bunun o \u00fclkelerde \u2018sosyal devlet\u2019 niteli\u011finin \u00f6ne \u00e7\u0131kmas\u0131yla; bu meyanda, devletin herkesi sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 kapsam\u0131na al\u0131yor olmas\u0131yla ilgisini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm.<\/p>\n
<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla, check-up ile ya\u015fam s\u00fcresi aras\u0131nda bir ilinti varsa, bu kadar insan\u0131n hastaneye d\u00fc\u015fmeme, d\u00fc\u015ferse sigortal\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131, paras\u0131n\u0131 da \u00f6deyemedi\u011fi i\u00e7in rehin kalma, \u00f6zel hastaneye ise hi\u00e7 al\u0131nmama korkusu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu \u00fclkenin m\u00fc\u2019minleri i\u00e7in, \u2018sosyal devlet\u2019 y\u00f6n\u00fcnde bir vurgu yapmalar\u0131n\u0131n iman\u0131n ni\u015fanesi \u015fefkat ve rahmetin bir gere\u011fi oldu\u011funu da…<\/p>\n
<\/p>\n
Dahas\u0131, \u0130sl\u00e2miyetin de, kamu otoritesini h\u00fck\u00fbmet etti\u011fi diyardaki yoksulluk, a\u00e7l\u0131k, hastal\u0131k vs.ye kar\u015f\u0131 sorumlu tuttu\u011funu; hatta, Hz. \u00d6mer\u2019in me\u015fhur s\u00f6z\u00fc \u201cDicle kenar\u0131nda bir kuzunun aya\u011f\u0131 incinse, sorar adl-i il\u00e2h\u00ee onu \u00d6mer\u2019den\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn de bu sorumluluk kapsam\u0131nda s\u00f6ylendi\u011fini de…<\/p>\n
<\/p>\n
Sonra, b\u00f6ylesi bir \u2018sosyal devlet\u2019 anlay\u0131\u015f\u0131 bu \u00fclkede yerle\u015fmi\u015f olsa, bundan, elbette ilgili sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funun da \u00fccretli olarak yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 veya \u00fccretini devletten tahsil etti\u011fi check-up\u2019lar sayesinde yine cirosunu artt\u0131rm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131n\u0131 da…<\/p>\n
<\/p>\n
Gelin g\u00f6r\u00fcn ki, i\u015fin bu k\u0131sm\u0131, uzun zaman istiyor, dahas\u0131 k\u00fcll\u00ee, kapsaml\u0131 bir \u00e7aba gerektiriyordu. Oysa, cebinde para olana veya bir \u015fekilde zaten sigortal\u0131 olana \u2018hayat\u0131m i\u00e7in \u00f6nemli\u2019 duygusuyla bug\u00fcnden check-up yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, paran\u0131z\u0131 da bug\u00fcnden tahsil ediyordunuz!<\/p>\n
<\/p>\n
\u00d6zetle, ortada, s\u00f6zkonusu malumat\u0131n, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 da bir \u2018sekt\u00f6r\u2019e d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren kapitalizmin hudutlar\u0131 dahilinde yorumlanmas\u0131 ve kullan\u0131lmas\u0131 ger\u00e7e\u011fi vard\u0131.<\/p>\n
<\/p>\n
Herkesi ku\u015fat\u0131c\u0131 bir anlay\u0131\u015f ve \u00e7aba \u00fcreten, m\u00fc\u2019mine yak\u0131\u015f\u0131r bir \u015fefkat ve merhametle yorumlanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn ve gerekli oldu\u011fu halde…<\/p>\n
<\/p>\n
Bu malumat\u0131n s\u0131radan bir malumat, bu reklam\u0131n da bu kadar analizi gerektirmeyen bir reklam oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Oysa, \u2018g\u00f6stergebilim\u2019in \u00f6\u011frettiklerini akl\u0131m\u0131n yede\u011finde tutarak, bu reklam metninin \u00e7ok \u015feylerin \u2018g\u00f6stergesi\u2019 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n
<\/p>\n
Bu reklam metni, d\u00fcnyev\u00eele\u015fme ve kapitalizmin zihin ve duygu d\u00fcnyam\u0131zda n\u00fcfuz derecesini g\u00f6steriyor.<\/p>\n
<\/p>\n
Yine bu reklam metni, kalbinde adalet duygusu da ta\u015f\u0131yan nice insan\u0131 bir m\u00fc\u2019min olarak yan\u0131m\u0131zda de\u011fil de bir \u2018sosyalist\u2019 olarak kar\u015f\u0131m\u0131zda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz sorusuna dair de ipu\u00e7lar\u0131 veriyor…<\/p>\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\/kitap.asp?book=117<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
04.09.2005 MODERN\u0130TE ADLI \u2018\u00e7orak \u00fclke\u2019de maneviyat y\u00fckl\u00fc \u015fiirleriyle \u00f6ne \u00e7\u0131kan T.S. Eliot, bir \u015fiirinde, bilgi d\u00fcnyam\u0131zda ya\u015fanan \u00e7orakla\u015fmay\u0131 apa\u00e7\u0131k bir tablo ile \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyar: \u201cNerede o hikmet, yerine bilgiyi koydu\u011fumuz\u201d diye ba\u015flar Eliot ve devam eder: \u201cNerede o bilgi, yerine malumat\u0131 koydu\u011fumuz \/ Nerede o malumat, yerine veriyi koydu\u011fumuz.\u201d Hikmetin ad\u0131m ad\u0131m \u00e7ekilip gitti\u011fi, art\u0131k […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[132],"class_list":["post-83486","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"yoast_head":"\n