18.01.2019 TEFEKKÜRÜN ÖNEMİNİ biliriz, ifade ederiz. Rabbimizin Peygamberimiz(asm)’e olan dokuz emrinden biri susma halinin tefekkür olmasıdır. Yine hadisle biliyoruz ki bazen bir saatlik tefekkür, bir sene ibadetten hayırlıdır. Tefekkürden lezzet alırız, lakin tefekkürün bizatihi nasıl yapılabileceğine dair bir tefekkürde bulunduğumuzda çok net cevaplarımız yoktur. Çıktılarına bakarak tanımlayacak olursak, insanda manevi bir aydınlanmaya vesile olan, insana […]
11.01.2019 ANLAYABİLDİĞİMİZ ÖLÇÜDE yakınlaşabiliyoruz. Diğer taraftan da yakınlaşabildiğimiz ölçüde anlayabiliyoruz. İnsanları, nesneleri anlayabilme çabası; kâinatı, yaratılışı anlamlandırabilme gayreti diyebileceğimiz ontolojik arayışlarımız gözlemlerimizi şahsi alemlerimize ne kadar yakınlaştırabildiğimizle doğrudan ilişkili. Eflatun’un ifade ettiği gibi ‘bir kimsede nesne ile yakınlık olmazsa, ne öğrenme ne belleme kolaylığı ona bir şey gösterebilir; çünkü görebilmek için nesne ile yakınlık şarttır.’[1] […]
28.12.2018 SERGÜZEŞT-İ HAYATLARIMIZA baktığımızda, kendilerinden destek aldığımız, ümit devşirdiğimiz, kalbimize huzur veren, merkezinde hayati kararlarımızın olduğu istişarelere bihakkın katılan dostlarımız yıldızlar gibi parlar. Diğer taraftan, kıymetleriyle orantılı olarak genellikle kendileri fark etmeden en büyük incinmelerimiz de dost eliyle gerçekleşmiştir. Taşları yerli yerine koyabildiğimizde, ‘insanız hatadan hali değiliz’ manasında rahatlatıcı açıklamalar ile affa sarılıvermişizdir. Hata, kusurda […]
21.12.2018 “ORADA NE boş bir söz, ne de günaha sokan bir şey işitirler.”[1] İnsana özel olarak bahşedilmiş iç donanımlardan birisi de hayaldir. Hayal uzayında geçmiş ve gelecek zaman ipi, anın yumağına sarılır. Anımız, hayal ile genişler. Ümidin kamçısı, tasarımın, mühendisliğin özü, medeniyetin kumaşıdır hayal. Birçok hayal, gerçeğin önceye seslenişidir. Hayaller, gerçeklerin zaman üstü çekimlerini hissedebilen […]
14.12.2018 BEYAN İLMİNDE ifade edilmiş ki “Hariçte uzaklık sebebi olan zıddiyet ise hayalde sebeb-i kurbiyettir”[1]. Gerçekte uzaklık sebebi olan zıtlık, hayalde ise yakınlık sebebidir. Dünyamızda birbirine uzak gördüğümüz sıcak-soğuk, güzel-çirkin, evet-hayır, 0-1 gibi zıtlıklar, hayalimizde birbirine çok yakın. Adeta çağrışımlarımızın ana unsurları. Bir yönüyle, hayal ve zihin dünyamızın zıtlıklarla da gelen çeşitliliğinin duygularımızı da tetiklemesi […]
01.12.2018 KAİNAT KİTABININ satırlarında teemmül ederken, bazı kelimelerin gözümüze daha sık çarptığını fark ederiz. Adeta dikkatimizi çekmesi için büyük harflerle çokça yazılmışlardır. Hayvanlar içinde kuşların durumu böyledir. Haliyle de birçok benzetmede, nakilde kuşlar kullanılagelmiştir. Arapça tayr (kuş), çok değişik anlamlara gelebilmektedir. Geçim yolu(rızık), mutlu ya da mutsuz olma, kişinin boynuna bağlanmış ameli gibi. Merhum Elmalılı […]
23.11.2018 HUCKLEBERRY FİNN’IN maceraları, Tom Sawyer’in maceraları gibi hikaye kitaplarının yazarı Mark Twain’e atfedilen meşhur bir söz var: ‘bu dahil bütün genellemeler yanlıştır’. Mantıksal bir çelişkiyi de barındıran bu ifade, aynı zamanda içinde yaşadığımız birçok durumda hissiyatımıza tercüme olma niteliğindedir. Genellemek kolaydır; alçak nefis kolaya kaçar, genellemeye sevk eder. Bununla birlikte, her insan özeldir ki […]
16.11.2018 GEÇEN HAFTA yazmaya niyet edip başlayamadığım konu, taklidi iman ile tahkiki imanın tazammunları idi. İlmin belirli seçilmiş bir zümreye has olmadığı, her birimizin başta tercih ettiği bakış açısıyla, var oluşu yorumlama biçimi ile bizzat yaşayarak tecrübe edişi ile hayatın içinde marifet yolcusu, ilim talebesi olduğu, olması gerektiği, oluşunu muhafaza etmesi gerekliliği üzerine yazmış idim. […]
09.11.2018 İLİM, MARİFET her insanın en kıymetlisi mesabesindedir. İlmin içeriğinin kıymeti, tahsil edildiği kurum, ortam, hocaların altyapısı ile orantılı olabilse de ilmin kendisine gösterilmesi gereken ilgi ve önemin bu kurumlarla, kişilerle meşgul olabilme fırsatına erişebilmiş ‘seçkin’ insanlara has kılınmaması elzemdir. ‘Cinleri ve insanları yalnızca bana ibadet etsinler diye yarattım’ ayetinin[1] bir tefsirinin yaratılış maksadının Allah’ı […]
07.12.2018 BU HAFTA karşılaştığım Sokrates’e atfedilen bir söz: “Ey insanlar, esaret bağınızı hikmetle, bilgelikle çözün”. Dünya içinde, hayatın dağdağaları ile kendimizce boğuşur iken en azılı düşmanımızın nefsimiz olduğu unutuluverir. Çıkışlarımızı, çıkmaz sokaklarda arar dururuz. Halbuki bir şeyi yanlış yerde aramak onu aramamaktır. Problem, yanlış yerde çözüm arayışı, problem. İşte bir çözümsüzlük döngüsü. Sokrates’e atfedilen sözün […]
